Ugluspegill segir frá

Þegar skólinn minn var sjálfsmorðsstöð

2008-01-30T06:10:00.000-08:00

Veturinn 2006-7 var ég ásamt tveimur vinum mínum og meðleigjendum nemandi í Menningar- og tungumálaháskóla Beijing, sem er oftast skammstafaður BLCU (Beijing language and culture University).

Það voru mín fyrstu kynni af háskóla, þótt þau væru nokkuð óhefðbundin, hér var maður staddur ásamt tíu þúsund öðrum útlendingum hvaðanæva að í ca. 17 milljóna stórborg, allar stærðir voru af öðrum skala en ég átti að venjast heima á Íslandi hvað t.d. verðlag og fólksfjölda varðar - ekki síst skólasvæðinu sem var gígantískt fyrir mér fyrstu vikurnar. Það einkenndist þó af einhverri akademískri ró; nóg af litlum steintorgum eða rjóðrum með sætum sem nemendur sátu við og lásu í haustblíðunni, hálf-sovéskar heimavistarblokkir með kínversku yfirbragði þar sem nemendur höfðust við í meinlætalegum íbúðum, litlar tjarnir með gosbrunni og steinbrú yfir og krúttlegri sjoppu þar sem maður gat keypt sér gos í frímínútunum.

Það var alltaf sól sem skein gegnum grenitrén inn á skólasvæðið og aldrei hin minnsta gola, og þarna lifði maður í mjög firrtu en þó róandi samræmi við tilbúna náttúru sem var sköpuð til að maður gæti fundið hvað mest næði til að lesa. Athugið að myndirnar úr skólanum eru allar teknar af mér, þegar minningin um skólasvæðið var ekki tengt öðru en ánægjulegum frímínútum og fallegu umhverfi.

Ég vissi náttúrulega um allar þær hörmungar sem höfðu gengið yfir þetta land allt frá elstu keisaraættum, en einhvern veginn spáði ég ekkert í það hvernig lífið hafði mögulega verið hjá nemendum um miðja síðustu öld. Þegar ég kom aftur heim til Íslands og fór að læra sagnfræði við Háskóla Íslands rakst ég á "rauðu bókina" svonefndu í kúrs um íslenska sósíalista.

Sú bók inniheldur skjöl, skýrslur og bréf frá meðlimum leynifélagsins SÍA (Sósíalistafélag Íslendinga Austantjalds) til Kommúnista-, og seinna Sósíalistaflokksins um kynni þeirra af kommúnisnanum í framkvæmd í hinum ýmsu löndum. Árið 1963 komst Heimdallur yfir þessi skjöl og sendi þau til Moggans sem hóf að birta þau smám saman en Einar Olgeirsson þáverandi formaður Sósíalistaflokksins varð æfur og vildi láta brenna öll gögnin.

Í bókinni eru m.a. bréf frá Skúla Magnússyni, ungum menntamanni af Vestfjörðum sem hreifst af kommúnismanum, fór til náms í Kína 1959 og lærði kínversku í sama skóla og ég. Hann átti í bréfaskiptum við annan skoðanabróður sinn, Hjalta Kristgeirsson sem var við nám í Búdapest og eru þar að rökræða um framkvæmd (eða "byssnessinn" eins og þeir orða það) kommúnismans. (Þessi Skúli var meira að segja líka í bréfaskiptum við Hjörleif Guttormsson!) Við skulum þó gefa Skúla orðið:

"Þú hefur enga hugmynd um , hvað ég á við, þegar ég nefndi "byssnessinn." Þú virðist halda, að þar sé um marxíska kenningarfræði að ræða. Það er alrangt, að minnsta kosti að því er undirstöðuna og aðalatriðin viðvíkur. "Byssnessinn" eru þær fjarstæður, sem flokkurinn heldur að fólki í ræðu og á prenti og allir verða viljugir nauðugir að syngja undir. Af slíku er nóg í Kína, um Ungverjaland veit ég ekki, en að óvörum kæmi mér það ekki. T.d. fólkið er frumkvöðull alls, allir eru fullir af áhuga og elska flokkinn út af lífinu, flokkurinn er óskeikull, hamingjan tekur risaskref upp á við meðan vinnubúðirnar fyllast af fólki, sem hefur verið svipt frelsi sínu..."

Hann heldur síðan áfram og fjallar um ástandið í skólanum og að næðið þar til náms sé orðið heldur knappt vegna ýmissa "anna":

"Þegar ég hafði dvalizt í nokkra mánuði í landi þessu upphófst mikill annatími. Hann far ekki falinn í þeim störfum, sem ég þekkti vestan af fjörðum: hrognkelsa- og silungsveiði, smölunum og réttum vor og haust, heyskap á sumrum né tóvinnu á vetrum. Hann var falinn í sjálfsmorðum. Sumir átu nagla, títuprjóna og glerbrot, aðrir stukku niður af þriðju og fjórðu hæð, enn aðrir köstuðu sér í vötn þau, sem hér eru í campusinum. Einn prófessor var t.d. dreginn upp úr vatninu og barinn af stúdentum sínum með þeirri yfirlýsingu, að hann hefði gjörla vitað, að vatnið væri of grunnt til að drekkja sér þar í og væri hann bara í þykjustuleik; og var téður prófessor hið snarasta sendur á geðveikrahæli (vinnubúðir). Einn stúdent kastaði sér niður af þriðju hæð og braut á sér báða fætur. "Framvarðalið verkalýðsins: Flokkurinn" (með stórum staf eins og Guð) rak niður tvo þölla á staðnum og negldi þar kassafjöl á með slíkri áletran: "Hvaða óhreina plan gegn fólkinu hafði téður stúdent í huga, þegar hann kastaði sér hér niður?"

Hér voru á ferðinni þeir menn, sem orðið höfðu við áskorun Maos í ræðu hans 27. febrúar 1957 um blómin og skólana, svo sem frægt er orðið, að segja hug sinn allan. Ég get sagt þér, að svo mikið er traust alþýðu manna til "framvarðaliðs" síns, að menn héldu sem fastast kjafti í að minnsta kosti tvær vikur... ...meðan flokkurinn lagði sem fastast að þeim að tala. Loks sprakk stíflan, en aðeins í tíu daga, þá var troðið upp í skarðið. Allir þeir, sem ég veit um, töluðu meira og minna ófúsir vegna hvatningarorða og loforða, og svo mun hafa verið um flesta. Flestir komu aðeins með blákaldar staðreyndir, nokkrir þó með "kennisetningar".

Það komust þeir lengst á villunnar braut að boða borgaralegt þingræði og tveggja flokka kerfi. Á þessum mönnum var síðan barið á þann hátt, að æstur var upp skríll, þeir settir í miðjuna í hring, sem skríllinn myndaði, (aðeins einn í hvert skipti að sjálfsögðu) og látnir hneigja höfuð, síðan öskrar skríllinn skammir og svívirðingar að þeim; og við útlendingar hér heyrðum óhljóðin, þegar við fórum í hressingargöngur á síðkvöldum. Þeir sem hættulegri þóttu fengu enga hvíld, hvorki á degi né nóttu. Það var gert á þann hátt, að sendur var hópur manna til að atyrða þá; þegar sá hópur hafði dvalið um stund var annar sendur og svo koll af kolli, dag og nótt, sólarhringum saman. Ein stúlka, örvilnuð af öllu saman, svipti sig öllum klæðum, svo að karlmennirnir kynnu ekki við að dvelja lengur, þá voru stúlkurnar bara sendar í staðinn. Síðar frétti ég, að stúlkuauminginn hefði sturlazt."

Skúli gerðist afhuga kommúnismanum þegar hann kom heim og þeim "byssness" sem honum fylgdi. Fyrir venjulegan nemanda eins og mig hefði það verið erfiður "byssness" að þurfa að upplifa eftirfarandi:

"Hverju mannsbarni hlýtur að vera ljóst, að allir eru alltaf að njósna um alla. Margir stúdentar eiga engan trúnaðarvin meðal skólafélaga sinna; þeir lifa ekki normölu andlegu lífi. Börn fara hér á skrifstofur "framvarðasveitar verkalýðsins" og gefa reglulegar skýrslur um foreldra sína. Kona og maður og börn þeirra njósna hvort um annað; eðlilegt mannlegt samband milli fólks er rofið, en í stað þess liggja allir þræðir um lófa "Flokksins".
Ég fæ ekki betur séð en, að Kommúnistaflokkur Kína sé með verstu úrhrökum, sem veraldarsagan greinir. Eignist kínverskur stúdent okkur að vinum og ef upp kemst, eru þeir oftast nær skammaðir og bannað að hafa við okkur samneyti. Fellum við ást á stúlkum, hverfa þær sporlaust.

Þetta, sem ég hef nú verið að skrifa, kalla ég m.a. "byssnessinn", sem beri að sjá í gegnum. Fólk sem ég hefi haft iðulegt samneyti við, hefur nokkrum sinnum horfið, auk þess veit ég þess dæmi (um þá, sem ég hefi ekki þekkt persónulega) í tugatali. Ég veit, að slóð þessa fólks liggur í öllum tilfellum um skrifstofur öryggislögreglunnar.
Ég hefi komið inn á heimili nokkurra alþýðukvenna með yngsta barnið á nöktu brjóstinu og skara hinna stærri í kring og eigandi föðurinn og fyrirvinnuna í nauðungarvinnu. "Flokkurinn" þurfti á vinnuafli hans að halda til að geta dregið brattara strik í línuriti á blöðum tímarita, gefnum út á erlendum málum og á glanspappír og með myndir af hlæjandi eða brosandi Kínverjum, í þeim tilgangi að villa útlendingum sýnar á hinu raunverulega kínverska þjóðfélagi. Þetta dirfist ég enn að kalla "byssnessinn".

Það hefði verið skrýtið, næstum því ógeðfellt fyrir mig að ganga um götur heimavistarinnar í BLCU vitandi allt þetta. Að sjálfsögðu var okkur haldið öllu þessu leyndu fyrir okkur og í annálum skólans helst minnst á það að hann hefði samræmt hið svokallaða pinyin kerfi, latnesk hljóðritun fyrir kínversku, á alþjóðavísu. Ósköp held ég að fáir vinir mínir sem lifðu og sváfu á heimavistinni hafi vitað hvað raunverulega gerðist þarna fjörutíu og sex árum fyrr.

Oft þegar ég sá gamalt fólk úti á götu velti ég því fyrir mér hvernig það forvitnilega og frumstæða Kína sem það ólst upp í hefði verið. En þegar ég sá þrítugt, fertugt og fimmtugt fólk velti ég fyrir mér hvaða ólýsanlegu hörmungar það hefði upplifað í hundrað blóma átakinu og menningarbyltingunni. Það er ótrúlega stutt síðan og fyrir okkur Íslendingum var kommúnisminn í Kína raunveruleg og viðurkennd stjórnmálastefna. Það er auðvelt að kyngja þeim mistökum í dag en fyrir Skúla Magnússon árið 1959 hefur það verið öllu erfiðara.

Ný færsla

2007-12-07T10:37:00.001-08:00

Ég hef verið últralatur bloggari núna undanfarið...skammdegið hérna á Íslandi er ritstíflandi. Þetta er skrifað heima hjá henni Þóru á meðan kjötið snarkar á grillinu og bíður eftir að verða tilbúið. Ég er að vinna í Dressmann þessa dagana með Jónatni, Aríel og Ella verslunarstjóra að selja skyrtur og bindi og líkar vel.

Svo er það sagnfræðin eftir jól. Ég reyni við og við að grípa í sagnfræðileg rit, Sagan öll o.s.frv. og keypti mér núna í dag ævisögur Joseph Fouché og Maríu Stúart eftir Stefan Zweig og hlakka til að lesa.

Mig hefur alltaf langað á fund hjá kvæðamannafélaginu Iðunni og skellti mér síðasta miðvikudagskvöld. Núna klukkan átta er síðan jólafundur hjá þeim þar sem verður fullt af hagyrðingum að kveða rímur...mér líður eins og gömlum karli. Hef samt gaman af þessu.

Svo líður senn að hátíð góss og kviðar og meintri meyfæðingu. Í tilefni af því orti Steindór Andersen:

Lausnarinn var lagður í

lága jötu.

Íslendingar út af því

éta skötu.

Trúfrelsi - en ekki trúarjafnræði

2007-10-29T03:58:00.000-07:00

“Hvaða máli skiptir það – það er trúfrelsi á Íslandi,” er setning sem maður heyrir oft í rökræðum um hvort ástandið sé sanngjarnt hvað varðar skiptingu skattpeninga til trúfélaga. Það virðist nefnilega vera svo að fólk rugli oft hugtökunum trúfrelsi og trúarjafnræði þegar þær fjárveitingar sem renna til Þjóðkirkunnar ber á góma. Hér á Íslandi ríkir nefnilega engan veginn trúarjafnræði og fyrir því eru ýmsar ástæður.

Að sjálfsögðu ber hér fyrst að nefna lög sem Alþingi setti þess efnis að allir skuli greiða gjald sem renni til þess trúfélags sem þeir aðhyllast (eða Háskólans ef þeir eru skráðir utan trúfélaga). Hér er í gangi fáránlegt kerfi sem miðast að því að ríkið sjái um innheimtingu sóknargjalda en ekki trúfélögin sjálf. Hvers vegna ættu þau ekki að vera fullfær um það? Og hvers vegna þurfa trúleysingjar samt að greiða gjaldið þótt þeir séu ekki skráðir í neitt félag?

Það rotna við þetta er að innheimtingin rennur saman við tekjuskattinn án þess að flestir taki eftir því. Ef Þjóðkirkjan þyrfti að innheimta sín sóknargjöld sjálf bærust inn um lúguna til margra ykkar árlegt umslag með reikningi upp á heilar 11.000 krónur sem þið þyrftuð gjöra svo vel að borga. Margir myndu eflaust bregðast illa við því og heimta að fá að sleppa að borga þetta (sem er ekki hægt nema kannski gefa Gunnari í Krossinum eða Háskólanum). Er þetta kannski eitt af því sem er innifalið í 62. grein stjórnarskrárinnar um að Þjóðkirkjan skuli vera studd og vernduð af ríkinu?

Ekki nóg með það. Hún fær á hverju ári rúmlega fjóran og hálfan milljarð íslenskra króna til að halda við kirkjum sínum, borga prestum laun og eflaust ótal fleira sem þarf fyrir uppihaldið.

Til að geta réttlætt þetta beita talsmenn þjóðkirkjunnar m.a. fyrir sig hefðarrökum. Hin evangelísk-lúttherska kirkja hefur verið þjóðtrú Íslendinga síðan siðaskipti urðu og því eigi hún rétt á því að þiggja fjármagn frá skattgreiðendum til að halda siðinum við. Þetta heldur þó engu vatni því hér er t.d. ekkert tillit tekið til þeirra sem aðhyllast ekki “þjóðtrúna” hversu “samgróin” hún er þjóðinni eins og þeir vilja meina. Ekki fær kaþólska kirkjan neitt vegna sögulegs mikilvægis fyrir innrætingu góðs siðar í samfélagið, hvað þá ásatrúarfélagið. Prestar og prelátar kirkjunnar stæra sig af því að þeir standi vörð um siðgæði landsmanna og landsmenn telji kirkjuna afar mikilvæga – hvers vegna þurfa þeir þá að vera á ríkisspenanum til að geta skrimt? “Þetta hefur alltaf verið svona” er síðasta hálmstrá þeirra sem vilja ekki breyta hlutunum.

Annað hálmstrá sem gripið er til eru meirihlutarökin. “Þjóðkirkjan hefur langflesta landsmenn í sínum röðum og þess vegna er ekkert óeðlilegt að það fái þessar fjárveitingar.”

Í lögum stendur að nýfædd börn skulu sjálfkrafa skráð í trúfélag móður. Þeir sem aðhyllast önnur trúarbrögð (ef einhver) en mæður þeirra þurfa því að byrja að skrá sig úr trúfélaginu áður en þeir geta skráð sig í eitthvað annað! Hér er komin aðalástæða þess að Þjóðkirkjan hefur þennan meirihluta landsmanna í söfnuði sínum. Ef Sjálfstæðisflokkurinn hefði haft um 99% landsmanna skráð í flokkinn og allir sem sérstaklega aðhylltust aðra flokka hefðu fyrst þurft að afskrá sig úr Sjálfstæðisflokknum, hvernig væri staða hans í dag?

Í skjóli þessa meirihlutaraka reynir Þjóðkirkjan að komast upp með ýmislegt sem skekkir trúarjafnræði í landinu. RÚV er ætlað að setja áherslu á og vernda ríkissiðinn, með dagskrárliðum á borð við Orð dagsins, Sunnudags- og jólamessur o.s.frv.

Í nýlegum úrskurði Hæstaréttar í málaferlum Ásatrúarfélagsins gegn Þjóðkirkjunni kom fram að Þjóðkirkjan er réttnefnd Ríkiskirkja og enn fremur að starfsmenn hennar séu opinberir starfsmenn með réttindi og skyldur gagnvart almenningi eins og í öðrum opinberum geirum. Á nýlegu kirkjuþingi ákvað ríkiskirkjan að staðfesta samvist samkynhneigðra, en neitar enn þá að tala um giftingu þeirra sem hjónaband, þ.e. þeir líta mismunandi á sambúð og samvist einstaklinga út frá kynhneigð þeirra. Hér er um grófa mismunun að ræða frá opinberum starfsmönnum. Málið lítur enn verr út þegar við skoðum réttindi annarra trúfélaga því þau mega heldur ekki gefa saman samkynhneigð pör! Þannig má Fríkirkjan eða Ásatrúarfélagið ekki gefa saman karl og karl eða konu og konu vegna þess að það stangast á við trúarrit Þjóðkirkjunnar!

Í skjóli meirihlutarakanna viðgengst enn þá að við skattgreiðendur borgum fyrir menntun presta þjóðkirkjunnar. Í skjóli þeirra kemst hún einnig upp með ýmislegt stórfurðulegt sem fær enn þá að standa í námsskránni. Áður en grunnskólabörnum er veitt nokkur menntun í trúarbragðafræðslu þurfa þau að ganga í gegnum margra ára kristinfræðikennslu með námsbækur skrifaðar af prestum Þjóðkirkjunnar, þar sem börnunum eru oft kennd grundvallaratriði kristinnar trúar án þess að tekið sé fram að þetta sé “þeirra” trúarbókstafur – hversu rotið hljómar það? Í námsskránni er einnig tiltekið að börnunum skuli innrætt kristilegt siðgæði – eins fullkomnara og kærleiksríkara og það kann að hljóma miðað við siðgæði annarra trúarbragða (ef nokkur þörf er á að innræta þeim eitthvert trúarlegt siðgæði á annað borð – það ætti að vera hlutverk foreldranna).

Hver hlustar eiginlega á svona? Ekki margir, sem betur fer. En sú staðreynd að þetta er enn í lögum veldur mér áhyggjum. Trúarjafnræði á Íslandi stendur hallari fæti í orði en á borði en það sýnir okkur aðeins að það sé þeim mun auðveldara að breyta því til betri vegar. Þetta snýst ekki einu sinni um trúarbrögð þegar allt kemur til alls – hægt væri að yfirfæra þetta á stjórnmálaflokk, kynþáttamismunun eða hvað sem er og fólk myndi um leið sjá hið grófa misrétti sem hér er á ferðinni. Sú staðreynd að um trúfélag er að ræða gerir það ekki vitund heilagra.

Rakað sig hringhent

2007-10-08T00:01:00.000-07:00

Þegar maður er orðinn uppiskroppa með yrkisefni er um að gera að yrkja nógu helvíti dýrt...

Á kvöldin finn ég komast í
krappa sinnisvöku.
Raksturinn er ráð við því
rýja kinn og höku.

Hárin brönu hér og þar
hylja vönum grettur.
Fer á skjön við flesta hvar
fjandans grönin sprettur.

Blaði lyfti, legg til at
lögu giftulega.
Það í skiptið skeggið gat
með skærum klippt eins mega.

Áfram fargar atgeirinn
alltof marga skerður.
Af mér sargast óhroðinn
-engu bjargað verður.

En fljótt mig hræðir hárbeitt egg
með hnífnum æð er skorin.
Eins það blæðir í mitt skegg
sem árnar flæða á vorin.

Leit var hafin vatni við
og votur af mér strjúka.
Hlaut þar skafinn skatni frið
skot sér gaf að brúka.

Eftir þennan djöfuls dag
dreyra enn þá sárin.
Mitt andlit brennir blóðugt flag
sem blaut í renna tárin.

Ekkert lánið öðlast mér
aðeins smán í bunum;
Í byrjun mánuðs blæða fer
með bölvans þjáningunum.

Það jafnast fátt á við alvöruna

2007-10-05T12:49:00.000-07:00

Ég er orðinn óhræddur við að setja það sem sumir myndu kalla væmin myndbönd á bloggið. En það er heldur engin tilviljun. Þegar ég horfi á þetta rennur hugurinn til ákveðinnar manneskju.
Á meðan læt ég mér nægja að sakna hennar innilega. Kannski hljómar þetta yfirdrifið... but it ain't nothing like the real thing.

Skrapp til Suzhou

2007-10-04T21:31:00.000-07:00

Vikufrí í skólanum!

Fór til Suzhou

Tók myndir

Fann loksins leið til að koma myndunum úr símanum yfir á tölvuna

Ég stofnaði myndaalbúm á photobucket, linkurinn er

http://s234.photobucket.com/albums/ee1/ugluspegill/

Endilega skoðið, fleiri myndir eru svo á leiðinni. Núna ætla ég að labba út á lestarstöð, taka metrolestina eitthvert út í rassgat og sjá hvort ég lendi í einhverju skemmtilegu.

Bless á meðan!

Árið er 1975

2007-09-26T20:27:00.000-07:00

Og Gunnlaugur Guðmundsson, danskóngur Íslands lætur yngri kynslóðina heyra það. Allt í einu finnst mér Helgi P ekkert svo rosalega hallærislegur.

Sólarljóð

2007-09-18T06:38:00.000-07:00

Það kom morgunn!

Sumardagurinn fyrsti
og ég sólina faðmaði og kyssti.

“Horðu ekki beint í hana,”
var fóstru minni tamt
að tönnlast á
eins og af gömlum vana
(en ég gerði það samt)
því glaður ég sá

stærsta af stjörnufestingum
standandi efst á himninum
og í morgunbirtunni rósrauðum
ryður hún inn í mig geislunum.

Það hlýna fer
í hjarta mér.

Það kom hádegi!

Vorrigningin klárast
jafnvel veturinn tárast
(og vötn og lækir hætta að gárast.)

Við sólin blikkum hvort til annars
og byrjum að flissa
því beint yfir höfði mér
skín hún aðeins til Kristján Hrannars
sem kannski er hissa
hvernig athyglin beinist að sér

Þótt ég langförull legðist
léti hún mig ekki í friði
og í sífellu segðist
vera stöðugt á iði
(full óþreyju eftir mér biði.)

Ég flauta lag, kæruleysislega
um miðjan dag.

Það kom kvöld!

Það sefar þó tregann
síðasta útilegan.

Við hlæjum í hálfkveðnu gríni
ég er hræddur að klára erindið
sem við bæði vitum hvernig endar.
Hún býður mér ber sem ég tíni
og bakar hörundið
holdlegrar kenndar.

Hún baðar mig rauðum kvöldlokkum.

Hraðar en fuglinn flýgur
færa örlögin mig til hliðar
og ég varnarlaus horfi er hún hnígur
til viðar.

....................

Það kom nótt.

Eftir hinsta kvöld
kemur hélan köld.

Til skiptis ég frýs eða brenn
Til skiptis verð hræddur og feginn
og fylgist með fréttunum.
Fjúff, hún skín þó enn
einhvers staðar hinum megin
á hnettinum.

Ég fæ að sjá hana aftur.

Í myrkrinu hungraðir hrafnar
heppnina síst eiga að boða
mitt hjarta er þakið ís.

En vonin í dögginni dafnar
og í dimmunni dreyrir af roða
í austri hún aftur rís!

Fluttur í Kristjánsborgarhöll

2007-09-17T05:58:00.001-07:00

Síðasta vika hefur verið erilsöm. Ég er fluttur inn í 220 fm Kristjánsborgarhöll, ásamt einkaþjóni mínum sem heitir David og er samkynhneigður Breti sem bjó á fljótabát á Thames áður en hann ákvað að skella sér til Kína. Hann talar, auk ensku og kínversku, flæmsku reiprennandi, þýsku, hrafl í spænsku, japönsku, les latínu jafnvel og ég, getur stautað sig fram úr Bjólfskviðu og reyndi meira að segja einu sinni að læra íslensku en gafst þá upp á málfræðinni. Á heimavistinni þurfti hann að deila herbergi með einhverjum biblíunöttara frá Kansas sem var sköpunarsinni af verstu sort og fyrirleit samkynhneigða.

Við höfum farið ófáar ferðirnar í Walmart, Suguo og Carrefour til að kaupa nauðsynlegustu húsgögnin (eigum reyndar eftir að redda okkur almennilegum sófa þannig að David sefur í stofunni á svefnsófanum sínum svo við getum notað hann á daginn). Þvottavél kom ekki í húsið fyrr en á allra síðustu stundu, og þá hafði ég búið í ferðatöskunni í tæplega tvær vikur án þess að geta þvegið eina einustu spjör. Sú sem við Siggi og Halldór notuðum í Beijing spilaði alltaf Jingle-bells þegar hún var sett í gang en þessi spilar brúðkaupsmars Wagners hátt og snjallt. Hvað er málið?

Stöðuprófið sem ég fór í reyndist hroðalega, hroðalega erfitt og ég var settur í algjöran byrjendabekk, sem ég átti að sjálfsögðu ekkert heima í, ásamt fleirum sem voru á svipuðu stigi og ég og skildu ekkert í þessu. Það tók við gríðarlegt stapp að fá að breyta því ásamt meðfylgjandi rifrildi á kínversku við konurnar í afgreiðslunni sem vildu greinilega fá munnlega sönnun á því að við ættum heima í þessum eða öðrum bekk.

Íbúðin er enn þá bara hálfköruð, þótt stór sé. Ég hafði verið hér í um viku þegar David flutti loksins inn, og hafði fram að þeim tíma þurft að fara í ískaldar sturtur því ekkert var heita vatnið. Það fyrsta sem hann rekur augun í er einhver málmkassi í eldhúsinu með rafmagnssnúru út úr sér, og verður feginn. “Jæja, það er gott að það er a.m.k. heitt vatn hérna,” segir hann um leið og hann stingur draslinu í samband, skrúfar frá gasventli og flýtir sér upp í sjóðandi heita sturtu á meðan Íslendingurinn sem hafði alist upp við heitt vatn streymandi upp úr jörðinni varð frekar kindarlegur. Að sjálfsögðu hafði ég ekkert eldað fram að þessu með engin eldhúsáhöld og var skíthræddur við að koma við alla þessa gasventla. “Engar áhyggjur Kristján, þetta er bara óumflýjanlegur menningarmismunur,” segir David um leið og hann vefur handklæði um höfuðið á sér eins og homma (og kvenna) er siður.

En til að aumingja David geti svo mikið sem sturtað niður þarf hann að láta renna vatn úr sturtuhausnum ofan í opinn vatnskassann svo hægt sé að teygja höndina niður að gúmmítappanum og hleypa vatninu niður. Það sama gildir á mínu klósetti nema ég fékk þennan lúxusspotta sem sjá má á myndinni.

Það verður innflutningspartý hjá okkur næsta föstudag. Ég taldi mig nú vera alveg þokkalega félagsveru en hann þekkir nú þegar alla í bekknum mínum á undan mér, og eiginlega bara hverja einustu útlensku hræðu í Nanjing háskólanum, sem hann hefur að sjálfsögðu boðið í húllumhæið.

Annars er lífið hér í Kína óðum að taka á sig fastar skorður. Ég kem þó heim fyrr heldur en síðar, og mun eyða jólunum á Íslandinu með fjölskyldunni og yndislegustu kærustu í heimi sem bíður eftir mér þolinmóð. Á gervihnattaöld er þægilegt að flokka það ekki undir munað að geta talað

við hana í síma í meira en klukkutíma á dag, heldur ókeypis valkost þökk sé internetinu. Ein mynd af henni verður að fylgja með.

Ellýarbálkur

2007-09-05T05:10:00.000-07:00

Fullur harmi finnst mér rétt að setja

fáeinar línur þér til minningar.

Særð til bana fallið hefur hetja

sem hávært syrgja moggabloggarar.

Í fyrstu hóf hún sína raust upp roggin

og ritaði á stafrænt kálfaskinn

af sannleiksþrá (því sjaldan lýgur Mogginn

og síst af öllu almannarómurinn.)

Með tímanum það vakti feikna furðu

hve fagurt stílform okkur birtist þar.

Sögur þessar ódauðlegar urðu

undir styrkri leiðslu Ellýar.

En hversu sem hún kann að vera fögur

þín kæra dagbók, full af orðagnótt

þá sjá menn í henni klúrar kynlífssögur

af kvenmönnum með dulda brókarsótt.

Já, öfundin er illgjörn vél á hjólum

sem orðspor manna í rústir leggur enn;

Í internetsins ystu skálkaskjólum

skulu ætíð þrífast vondir menn.

Í hljóði bið ég sjálfan Guð að senda

þeim samúð, fyrir náð og miskunn hans

svo þessar sögur þyrftu ekki að enda

undir bláum öldum ljósvakans.

En veslings Ellý, hvað ætli varð um hana?

Ættum við að fella nokkuð tár?

Nei, sko, hún hefur skipt í gamlan vana

og skrifar núna í Moggann stjörnuspár.

“Já, en þú veist hvað þessir Kínverjar geta tekið upp á,” sagði óstöðuga vinkona mín sem var nýhætt í starfi sem smokkaprófari fyrir austræna karlmenn

2007-09-03T07:01:00.000-07:00

Já, það er aldrei að vita hvað þessir Kínverjar geta tekið upp á. Þessi orð eru skrifuð í bráðabrigðaíbúð sem ég er fluttur í og mun hafast að í henni þangað til ég flyt inn í nýja. Ég er ekki alveg viss um hvort Zhao á eftir að finna hana fyrir mig eða hvort beðið sé eftir því að gömlu íbúarnir flytji út. Hann er ekki sá sleipasti í enskunni og það er auðvelt að misskilja hann, blessaðan karlinn. Það er nefnilega aldrei að vita hvað hann tekur upp á.

Hann hefur samt verið ótrúlega hjálpsamur við mig og þrátt fyrir að ég sé alltaf að lyfta upp veskinu þegar það þarf að borga fyrir eitthvað, hvort sem það er matur, hótelgisting eða eitthvað annað ýtir hann því alltaf niður og heimtar að fá að borga sjálfur. Ég veit ekki hvaðan hann gróf upp þessa íbúð en til að vera alveg hreinskilinn er hún algjört hreysi, með brotnum gluggum sem vísa út að pínulítilli götu þar sem föt hanga til þerris milli húsa. Til allrar hamingju er þó loftkæling en því miður enginn spegill þannig að í morgun var erfiðara að raka sig en venjulega.

Fasteignamarkaðurinn hér er jafn furðulegur og heima. Leiguverðið er 1.000 RMB á mánuði, heilar níu þúsund krónur. Það er lítið, eiginlega skuggalega lítið. Skiljanlegt að ég bíði með nokkurri eftirvæntingu að sjá nýju íbúðina. Verðlag á hlutum er nefnilega svo skrýtið á mörgum hlutum, raksköfublöð kosta jafn mikið ef ekki meira og á Íslandi, sem og farsímar, eldspýtur o.s.frv., en svo sér maður verðið á ýmsu öðru sem fær mann til að reka upp stór augu. Ég hef t.d. litlar áhyggjur af því hvort loftkæling fylgi með nýju íbúðinni eða ekki, það er ábyggilega ódýrara að leigja sér Kínverja með blævæng í staðinn.

Kínversk stjórnvöld hafa aftur lokað fyrir blogspot síður þannig að ég get ekki séð þessa hér nema gegnum erlenda mirrora, og þá get ég ekki skoðað athugasemdirnar. Ég þyrfti nefnilega að svara einu og öðru í umræðunum sem sköpuðust um miðlafærsluna, fékk nokkur af þeim kommentum gegnum msn og bíð í eftirvæntingu með að geta skrifað svör. Kannski ég geri bara aðra og ítarlegri færslu um þessa peningaplokkara, oft var þörf en nú er nauðsyn. Síðan langar mig í kjölfarið að skrifa svipaðar gagnrýnisgreinar á aðra kukl-starfsemi, s.s. heilara, tarot-spákerlingar, stjörnuspeki (þó þess þurfi nú varla), hómópata, blómadropalækningar...listinn er nær endalaus. Mér finnst alltaf jafn skrýtið hvers vegna svona starfsemi nær að grassera í upplýstu 21.-aldar þjóðfélagi.

Uppfært:

Ég hef heldur betur fengið á hreint núna hvernig íbúðamálin standa. Ég verð víst í greninu um óákveðinn tíma. Á meðan ég hírist þar hyggst ég taka upp nafnið Grendill, og ég er viss um að samnefnd forynja úr Bjólfs-sögu hefur mátt búa á svipuðum stað.

Áðan tókum við Zhao fyrstu subway-línuna í Nanjing út á Ólympíuleikvang þeirrar borgar, sem er síðasta stoppistöðin. Þar spurði hann tvo eða þrjá á lestarstöðinni hvar ákveðin gata væri (sem hin meinta íbúð stæði við) og svo borgaði hann einhverjum Kínverja 20 kuai fyrir að aka okkur þangað. Við fórum í heljarlangan bíltúr um þetta nýja og annars huggulega blokkarhverfi, hring eftir hring því hvorugur vissi hvar gatan var. Þeir byrjuðu síðan að hækka róminn í samræðum sínum og voru farnir að hnakkrífast undir lokin. Bílstjórinn leit minna og minna af veginum og meira og meira á Zhao í rifrildinu og ég, í beltislausu aftursætinu, var ekki farið að lítast á blikuna. Loks hættu báðir og Zhao sagði “this apartment too far away, we go home and find new.”

Þannig lauk þeim bíltúr. Við tók unaðsleg máltíð á einhverjum veitingastað og hér er ég aftur kominn, án sjónvarps, útvarps, síma eða nokkurs annars sambands við umheiminn.

Grendill kveður í bili.

Kominn aftur til Kína

2007-08-31T20:40:00.000-07:00

Klukkan er að verða hálfellefu og ég sit á þvældum bakpoka á lestargangi á leiðinni til Nanjing. Í gær komst ég loksins til höfuðborgarinnar og náði einum af síðustu miðunum daginn eftir. Það eru eiginlega fjögur farrými á lestum í Kína; fyrsta farrými samanstendur af mjúkum rúmum í lokuðum lestarklefa – síðan eru það hörðu beddarnir í opnum rýmum sem minna frekar á skjalaskápa en vistarverur fyrir fólk. Þar næst eru sæti, nokkuð sem er sosum ásættanlegt því lestarferðir í Kína taka oft átta tíma og jafnvel lengur – og að lokum er hægt að kaupa sér fyrir spottprís pláss á ganginum þar sem maður getur hímt með öðru fólki sem hafði ekki efni á betra farrými. Ég var nógu vitlaus að kinka kolli þegar konan í sölubásnum sagði mér að hörðu beddarnir væru fullir og hér er ég því niðurkominn.

Á miðanum mínum stendur að ég eigi að vera í vagni fjórtán og síðan fyrir aftan eru tvö tákn – tian og zuo. Ég þekki þau bæði – tian þýðir himinn og zuo er sæti, en því miður þýddi það ekkert himnasæti heldur þvert á móti. Það er svo þröngt hér að ég þarf eiginlega að kúra upp við miðaldra kínverska konu sem var nógu forsjál að velta ruslatunnunni á hliðina og sitja þar – á hinni hliðinni liggur þétt uppi við mig einn af kínversku farandverkamönnunum með allar eigur sínar í litlum strigapoka og reykir.

Ég þarf að standa upp í hvert skipti sem lestarvörðurinn ekur rjúkandi matarvagninum framhjá. Lestin kemst ekki til Nanjing fyrr en klukkan átta í fyrramálið – þetta verður svefnlítil nótt. Ég veit ekkert hvar ég mun gista þegar ég kemst á leiðarenda, og heldur ekki hvaða íbúð ég mun hafa í vetur, hvernig hún er, eða með hverjum ég mun leigja (leigji ég þá með einhverjum, þ.e.)

Uppfært: Húrra, önnur miðaldra konan sem sat á ruslatunnunni prílaði upp á vaskborðið og lúrir nú þar upp við spegilinn og hin kerlingin bauð mér sæti á hörðum málminum, sem er algjör lúxus miðað við kenginn sem ég var kominn í. Klukkan er nú að verða fjögur um nóttina og ég er enn glaðvakandi. Á móti mér er verkamaður sem er lamaður öðrum megin og rýkur við og við upp með andfælum og öskrar eitthvað yfir vagninn (nei, þetta er heldur ekki grín).

Uppfært 2: Ég náði um hálftíma blundi og sit nú á hótelherbergi í Nanjing – hugsa sér, það er meira að segja nettenging! Ég verð að skella einhverju inn áður en ég fer að sofa, klukkan er að verða tólf á hádegi. Kínversk stjórnvöld hafa aftur lokað fyrir blogspot, en ekki blogger síðuna þar sem ég skrifa færslurnar, svo ég get sett nýtt efni inn á síðuna en ekki skoðað það. Það er því leitt að heyra hve mörg komment eru komin á miðlafærsluna sem ég á eftir að svara – en vonandi kemur það allt í tæka tíð.

Tregafullar kveðjur til frónsins

Kristján

Miðlar - "saklausu" glæpamennirnir

2007-08-27T03:50:00.000-07:00

Svikarar ganga lausir undir berum himni á Íslandi - og það meira að segja undir lögvernduðu starfsheiti. Þeir kalla sig miðla og bjóða þjónustu sína fyrir gommu af peningum og eiga að geta náð sambandi við hina meintu handanheima til að koma skilaboðum frá látnum ættingjum og vinum til þeirra sem eftir lifa og vilja ná sambandi við þá.

Þessir aðilar eru loddarar og svikahrappar - allir sem einn. Ég fullyrði það kokhraustur og án þess að blygðast mín fyrir það.

Við skulum skoða aðeins betur hvað liggur að baki þessum ásökunum hjá mér. Frá byrjun tuttugustu aldar finnast menn sem hafa flett ofan af óteljandi fölsurum og svikahröppum og í leiðinni höggvið stórt skarð í miðlastéttina - hæst ber þar að nefna Harry Houdini og James Randi. Sá fyrrnefndi fullyrti, eftir margra ára vinnu sína við þetta, að hann væri orðinn algjörlega viss um að það fyndist ekki einn einasti einstaklingur sem hefði þessa meintu náðargáfu. Sá síðarnefndi býður hverjum þeim sem getur sannað að hann hafi yfirnáttúrulega hæfileika ávísun upp á eina milljón bandaríkjadala - tilboð sem hefur staðið síðan 1964 en enginn getað uppfyllt hingað til.

Fjölmiðlar á Íslandi eru ótrúlega latir og svifaseinir við að gagnrýna þessa einstaklinga. Stjórnmálamenn fá oft háðulega útreið í dagblöðunum ef upp kemst kvittur um einhvern misbrest í starfi þeirra - en í sama tölublaði er oft viðtöl við miðla þar sem þeir fá að kjafta blaðamenn stútfulla af endalausri þvælu um líf eftir dauðann og einhver telekommúnísk samskipti þeirra við látna einstaklinga án þess að fá á sig nokkra alvöru gagnrýni eða óþægilegar spurningar.

Nú væri sjálfsagt hægt að spyrja mig hvers vegna ég slengi þessu svona fram án alvöru rökstuðnings. Einhver skrifar í kommentakerfið "Hvernig getur þú afsannað að a.m.k. einhverjir hafi smá hæfileika í þessu?" eða "Hvernig getur þú sagt svona ef þú hefur aldrei farið á miðilsfund." Við þá aðila hef ég eftirfarandi spurningar:

1. Hvers vegna eru miðlar ekki óðir og uppvægir að ná sér í milljón dollara ávísunina hjá James Randi, fyrst þeir halda því fram að þeir geti talað við látið fólk?

2. Ef einhverjir hefðu þessa hæfileika í alvörunni, hvers vegna fá þessir miðlar ekki Nóbelsverðlaunin í efna- og eðlisfræði fyrir að umbylta nær öllum þeim lögmálum sem við höfum um veruleikann? Hvers vegna þarf maður að fara til einhverrar spákerlingar í þakíbúð á Njálsgötunni til að ná sambandi við afa sinn en ekki á faglegt námskeið í háskólanum?

3. Hvers vegna er sambandið sem þessir miðlar fá alltaf svona lélegt? Af hverju þurfa þeir alltaf að spyrja "áttu föður sem drakk mikið?" eða "Áttu einhvern ættingja sem byrjar á Guð...Guðmundur eða Guðfinnur."?

Ég skal reyndar svara þeirri spurningu. Aðferðin sem miðlar nota kallast háttlestur (cold-reading á ensku) og felst í því að þeir reyna að fiska einhverjar upplýsingar upp úr fórnarlömbunum til að geta komið með einhver uppskálduð skilaboð frá látnum vandamönnum. Það getur hver sem er orðið miðill ef hann vill - það eina sem þarf er að fylgjast með er hvað miðlarnir gera þegar þeir skjóta fram hjá markinu eða þegar þeir hitta í mark.

Ef hlutfallið er reiknað milli þess sem ágiskanir þeirra bera, eða bera ekki, árangur er það grátlega lélegt, því viðmælendurnir eiga það til að gleyma vitlausu ágiskunum og sigta út með valkvæmri hugsun hvað passar við þá og hvað ekki. Oft hafa miðlarnir grúskað í upplýsingum um tilvonandi viðskiptavini sína, ýmist með því að nota aðstoðarmenn sem spjalla við þá þegar þeir panta tíma, eða finna út með hinum og þessum samböndum hvort þessi eða hinn eigi móður eða föður á lífi o.s.frv. Fámennið hér á Íslandi gerir þetta einstaklega auðvelt.

Ennfremur spyrja þeir aldrei á miðilsfundunum hvort einhver eigi ættingja sem heiti Meyfróður eða Sváfnir - alltaf dúkka upp Jón eða Gunna eða önnur nöfn sem væri ólíklegra en hitt að passaði við viðmælandann. Er alltaf svona lélegt samband við þá sem heita sjaldgæfum nöfnum?

Það er einnig fróðlegt að fylgjast með hvernig aðferðir miðla hafa þróast og breyst gegnum árin. Í byrjun tuttugustu aldar byrjuðu miðlar að gubba út úr sér útfrymi - þá voru miðilsfundirnir dularfullar samkomur ekki ósvipaðar andaglasi þar sem ljósin voru slökkt og miðillinn komst í einhvers konar trans við andaheiminn þar sem hinir látnu tóku sér bólfestu í honum. Eftir því sem árin liðu varð það æ algengara að upp komst um þessa aðferð og fólk hætti smám saman að trúa því að þeir gætu þetta í alvörunni (Hver myndi trúa þessari vitleysu í dag?). Eftir það fóru miðlar að nota hógværari aðferðir, biðja fyrir fólki og svo framvegis. En það er sami rassinn undir þessu öllu saman - lodd, svik og prettir.

Skúli Viðar Lórenzson er einn af þessum loddurum. Hann er stundum nefndur besti miðill á Íslandi og þótt víðar væri leitað - sem þýðir að honum hefur vegnað betur í háttlestri sínum en öðrum, hver veit? Í þessari grein er frásögn eins sem fór á (rándýran)fund með honum eftir margra vikna bið, vinsældir hans eru greinilega slíkar. Hann las fyrir fjóra einstaklinga sem í greininni eru nefndir Geirmundur, Hermundur, Sigtryggur og Baldur (viðurkenndi reyndar eftir fundinn að hafa þekkt tvo af þeim), og hver voru ráðin sem hann gaf?

Það er kominn tími til að þú uppfærir tölvuna þína.
Þú hefur átt í vandræðum með augun, farðu nú varlega með þau (sagt við Geirmund - sem hefur stórgóða sjón)
Mundu nú að taka afrit af ljósmyndunum þínum (var það merkilegasta sem pabba hans Geirmundar datt í hug að segja við hann eftir 20 ára aðskilnað).
Þú ættir að drekka minna.
Þú verður að teygja vel á fætinum svo þú stirðnir ekki.
Talaðu meira við son þinn.
Talaðu meira við dóttur þína.

Ef þetta er allt og sumt sem ættingjarnir hafa að segja hlýtur þeim að vera skítsama um vini sína og vandamenn sem enn þá lifa. Það er greinilega svo gaman í þessum handanheimum að þeir nenna ekki að setja sig í alvöru samband við miðilinn, nema þegar þeir drattast til þess og segja eftirlifandi syni sínum að muna að taka afrit af ljósmyndunum sínum. Skúli Viðar, hvernig er þér stætt að koma svona fram við fólk sem hefur kannski nýlega misst nána einstaklinga og er í sorg? Hvernig geturðu haft það eftir þér að ljúga það fullt af vitleysu og láta meira að segja borga þér fyrir það? Hefurðu enga sjálfsvirðingu?

Þetta er eitt dæmi um skaðsemi miðlastarfseminnar. Það þekkjast ýmis tilvik þar sem miðlar hafa eyðilagt lögreglurannsóknir því þeir telja sig hafa upplýsingar frá þeim myrta eða týnda um staðsetningu þeirra - og hafa oftar en ekki kolrangt fyrir sér. Ég get líka talið upp fullt af ótrúlegum sögum þar sem miðlar hafa verið ótrúlega sannspáir um hitt eða þetta þar sem ekki virðist nokkur möguleiki að þeir hafi vitað af því. En það sannar ekki neitt, því miður. Fjölmargar rannsóknir hafa verið gerðar á þessum yfirlýstu hæfileikum miðla og þær benda allar til þess sama - að þeir hafi ekkert umfram okkur hin.

Kannski halda þessir einstaklingar í alvöru að þeir hafi þessa hæfileika. Ég veit ekki hvort þeir séu haldnir einhverjum geðrænum vandamálum (að þykjast heyra raddir að handan?) eða hvort þeir lifa í svona mikilli sjálfsblekkingu. Kannski eru einhverjir af þeim einfaldlega það örvæntingarfullir í peningaleit sinni að þeir fórna allri sjálfsvirðingu sinni til að stunda þessa siðlausu starfsemi. Ég verð oft reiður, já virkilega reiður, þegar ég heyri Þórhall miðil á Bylgjunni ljúga upp í opið geðið á sorgmæddu fólki sem trúir í sinni einfeldni að hann geti talað við horfna ástvini. Það er hreint ótrúlegt að þessir svikamiðlar séu ekki látnir svara til saka fyrir þessa ólöglegu fjárplógsstarfsemi sína.

Taktu maður vara á þér.

2007-08-13T11:04:00.000-07:00

Og tíminn líður, trúðu mér. Þann 29. ágúst flýt ég til Kína og mun búa í Nanjing næsta veturinn. Sumarið hefur liðið ótrúlega hratt á Íslandi og það alltof hratt því þetta er besta sumar sem ég hef nokkurn tímann upplifað. Þessi færsla er tileinkuð ákveðinni manneskju sem á þátt í því. Sú manneskja verður tvítug 27. ágúst, tveimur dögum áður en ég fer út.

Hana hef ég þekkt alltof stutt en mun þekkja alla mína ævi; þangað til það verður komið árið 2060 og ég þarf ekki að blogga lengur með því að pikka inn á tölvu heldur eitthvað allt annað og ég þarf ekki að hringja í Þóru lengur með því að ýta á símatakka.

Það veit ég fyrir víst þegar sú manneskja ætlar að fórna heilum jólum og fljúga ein síns liðs í fullkominni óvissu alla leið til Kína bara til þess að heimsækja mig. Þvílík önnur eins geðveiki. Síðan var ég fullkomlega sannfærður þegar hún sagðist meira en tilbúin í að þola einn vetur með kærasta átta þúsund kílómetra í burtu sem vaknar í skólann þegar hún fer að sofa. Kínverjarnir reka upp stór augu þegar ég sýni þeim þessa mynd í veskinu, hlæja síðan að rauða hárinu og segja mér hvað ég sé stálheppinn.

Þórbergur Þórðarson

2007-08-10T12:32:00.000-07:00

"Þér svöruðuð, að ófarsæld og ytri eymd væru hjálparmeðul til andlegs þroska. Slíkt hið sama kennir oss peningasiðfræði auðkýfinganna. En ég álít, að efnaleg eymd, ófarsæld og mentunarleysi séu oftast þröskuldur á vegi andlegs þroska. Og í nafni þessarar sömu skoðunar hafa mætustu menn mannkynsins á öllum öldum látlaust kostað kapps um að ryðja þessum tálmunum úr vegi. Öll mannleg menning er ávöxtur þeirrar ódrepandi viðleitni að sprengja í sundur víggirðingar andlegrar og efnalegrar eymdar. Aðeins trúaðir einfeldningar og auðugir hræsnarar hafa kent mannkyninu heimspeki eymdarinnar."

"Heimspeki eymdarinnar er svikaheimspeki. Til hafa að sönnu verið menn, er hafa getað beðið til guðs með tóman maga niðri í sorpinu, svo sem hinn heilagi Franz frá Assisi. En þeir eru hátíðlegar undantekningar. Allan þorra manna hefir ytri eymdin, örbirgðin, mentunarleysið og örvæntingin gert að óhreinum skepnum."

"Heimspeki hinnar mannbætandi ytri eymdar er söguleg fölsun. Vafalaust er yður sú staðreynd kunn, að meginþorri ágætismanna heimsins er hvorki upprunninn úr stétt öreiga né auðkýfinga. Þeir eru komnir úr miðstétt mannfélagsins. Þetta er staðreynd. Og allir guðspekingar bera virðingu fyrir staðreyndum. „Engin trúarbrögð eru sannleikanum æðri.“ Ef heimspeki hinnar mannbætandi ytri eymdar væri „sannleikur“, en ekki „trúarbrögð“, þá ættu úrvalsmenn mannkynsins að vera komnir úr stétt öreiga og volaðra. Þetta auðvirðilega eymdardekur, sem hefir jafnan verið öflugur þáttur í þrælasiðfræði kirkjunnar, er trúarsetning, fundin upp af auðugum hræsnurum, er hafa spekúlerað í eymd mannanna, og boðuð og viðhaldið af saklausum einfeldningum, sem ekki vita, hvað þeir eru að gera og þjónum auðmannanna, prestum og prelátum, er vinna fyrir sér með vísvitandi trúarbragðafölsun."

Nei já, nema auðvitað samkynhneigða

2007-07-16T12:06:00.000-07:00

"Trúarbrögðin eiga að sameina en ekki sundra," segir séra Hjálmar Jónsson dómkirkjuprestur í frétt Fréttablaðsins í dag um brúðkaup milli ásatrúarmanns og kristinnar konu þar sem hann ásamt Hilmari Erni rugluðu saman reytum þeirra. "Mér fannst það ekkert annað en sjálfsagt og bauð þá velkomna í ræðunni minni enda var þetta skýrt dæmi um að heimurinn á að vera opinn og veggjalaus."

Nú er það sjálfsagt hið besta mál að prestar þjóðkirkjunnar taki öðrum trúarbrögðum með opnum örmum hvað mannskilning og umburðarlyndi varðar. En það er engu að síður gagnrýnivert þegar kirkjan er ekki samkvæm sjálfri sér. Ekki ætla ég að hengja mig í einhver guðfræðileg smáatriði en þetta hlýtur að vera brot á fyrsta boðorðinu sem var troðið í óflekkaðan hausinn á manni í grunnskóla; Ég er Drottinn, Guð þinn, þú skalt ekki aðra Guði hafa! Enn fremur er óhlýðni mannsins við Guð rauður þráður í gegnum þann vafasama leiðarvísi, þar sem hann fitlar við önnur trúarbrögð, gerir sér gullkálf og ýmislegt fleira við vægast sagt lítinn fögnuð himnaföðursins.

Þetta hljómar að sjálfsögðu eins og eitthvert svartagallsraus í mér. En málið horfir nokkuð öðruvísi við þegar við berum þetta saman við afstöðu kirkjunnar í hjónavígslum samkynhneigðra. Allt í einu er í lagi að gefa saman par með klerki úr öðrum trúarsið þótt það stangist á við fyrsta boðorðið ásamt ýmsum öðrum ákvæðum Biblíunnar, en það er enn þá bannað að gefa saman einstaklinga af sama kyni þó að allir eigi að vera jafnir fyrir Guði? Eiga trúarbrögðin þá ekki að sameina eins og Hjálmar sagði? Samkynhneigðir eiga börn, sofa hjá maka sínum, fara saman til útlanda og lifa lífi sínu alveg eins og venjulegt fólk. Aðeins kynhneigð þeirra útilokar það frá hjónabandinu. Ef þjóðkirkjan er svona upptekin af því að mismuna fólki, af hverju þá ekki að taka allan pakkann? Þarf að sleppa að grænsápuþvo bara hommaversin í Biblíunni? Við vitum vel að hjónaband á að vera sáttmáli karls og konu skv. þjóðkirkjuprestum af því það stendur í Biblíunni. Við vitum þó líka að hórkonur eiga að vera grýttar af sömu ástæðu.

En þetta er þó ekki aðalvandinn í þessu öllu saman. Ef kirkjan vill halda áfram að tilbiðja krossfesta költleiðtoga, éta oblátur og banna fólki að giftast ef það hefur áhuga á sama kyni má hún það sosum alveg. En um leið hefur hún fyrirgert rétti sínum til að heita Þjóðkirkja og fá árlega milljarða ef hún getur ekki þjónað þeim öllum. Það hlýtur hver maður að sjá.

2007-06-25T13:41:00.001-07:00

Fimm uppáhalds tónlistarmyndböndin

2007-06-07T11:55:00.001-07:00

Saga tónlistarmyndbanda er ótrúlega stutt í samanburði við kvikmyndasöguna. Þótt stundum sé talað um myndbrot við sinfóníu Schriabin um Prómeþeif, sem fyrsta eiginlega tónlistarmyndbandið, eða Alexander Nevsky eftir Sergei Eisenstein frá 1938 við tónlist Prokofievs ofl. er hæpið að bera þau saman við þann lista sem ég ætla að skrifa um hér.

Frægt er myndbandið við Bohemian Rhapsody sem er oft talað um sem fyrsta tónlistarmyndbandið eins og við þekkjum þau í dag, þó það sé ekki eldra en frá 1975. MTV hóf ekki útsendingar fyrr en 1981 með því að sýna myndbandið við Video killed the radio star með The Buggles.

Það er því ekkert langt síðan að menn fóru að viðurkenna hið knappa form tónlistarmyndbandsins sem alvöru kvikmyndalist, og í dag getur maður séð ótrúlegt úrval með gæðunum eftir því. Ég tók saman fimm myndbönd sem hafa alltaf verið í sérstöku uppáhaldi hjá mér.

5. UNKLE - Rabbit in your headlights - leikstj. Jonathan Glazer

Ég kannaðist við þetta lag þegar ég heyrði það í útvarpinu um daginn og fannst vera skrýtið af hverju ég hefði ekki heyrt það á neinni Radiohead plötu. Thom Yorke er hins vegar aðeins gestarödd í þessu lagi hjá breska dúóinu UNKLE sem sömdu lagið. Leikstjórinn Jonathan Glazer hefur þó unnið með Radiohead við gerð myndbanda laganna Street spirit og Karma police.
Fyrst tekur maður þessu myndbandi ekkert sérstaklega alvarlega. Maður horfir á það með öðru auganu og flettir Mogganum, en þegar líða tekur á það kemur í ljós að hér er eitthvað á ferðinni sem vert er að sjá aftur. Þeir James Lavelle og Tim Goldsworthy, sem skipa UNKLE eru einmitt farþegar í bílnum sem stoppar. Myndband sem maður gleymir aldrei.

4. Blur - Coffee and TV - leikstj. Hammer & Tongs

Myndböndum af hljómsveitum að spila lagið má nokkurn veginn skipta í tvennt. Vídeó af bandinu að spila í stúdíói/úti á götu með aðdáendur í kring/í sundlaug fyllta af vatni upp í ökkla, án plotts, og sama útfærsla nema með söguþræði eða plotti(myndböndin með hljómsveitum að spila í vatni er reyndar sér kapítuli, en jæja). Þau eru oft illa hugsaðar til enda og enda í mörgum tilvikum í hópi lakari myndbanda. En hvað ef þú bætir við krúttlegustu mjólkurfernu sem sést hefur? Einhvern veginn verður úr því frábært myndband. Líklega er það þó hið æðislega lag Blur og óaðfinnanlega kvikmyndataka hjá þeim kumpánum Hammer & Tongs (Karey Kirkpatrick og Garth Jennings) sem gerir gæfumuninn. Þeir höfðu áður gert myndbandið við Pumping on your Stereo með Supergrass og leikstýrðu svo Hitchhiker's Guide to the Galaxy. Þetta tónlistarmyndband er þó líklega það sem stendur uppi á ferilskránni þeirra hingað til.

3. Aphex Twin - Windowlicker - leikstj. Chris Cunningham

Hvers vegna datt engum fyrr í hug að gera háðsádeilu á rappmyndbönd? Hvers vegna er það svona sóðalega fyndið að sjá Aphex Twin með pimpalegt skegg og brjóst í bikiníi? Hvers vegna hefur Chris Cunningham gert svona mörg ódauðleg tónlistarmyndbönd? Ég veit ekki alveg hvernig á að svara þessum spurningum, en góð tónlistarmyndbönd villa ekki á sér heimildir. Þau frá Aphex Twin eru náttúrulega í sérflokki hvað húmor, lengd og innihald varðar, ég bókstaflega varð að hafa eitt frá honum hér á þessum lista. Njótið bara.

2. Daft Punk - Around the world - leikstj. Michel Gondry

Vá hvað þetta er steikt. Alveg yndislega steikt. Maður skilur það kannski aðeins betur þegar horft er á myndbandið á youtube af Michel Gondry að leysa rúbik-kubb með fótunum.

1. Björk - All is full of love - Chris Cunningham

Ég ætla ekkert að skafa af því, þetta er besta tónlistarmyndband sem hefur nokkurn tímann verið gert. Það er kannski of mikið að hafa tvö myndbönd í leikstjórn Chris Cunningham á þessum lista, en þetta er bara svo ólíkt hinu með Aphex Twin, það eina sem þau eiga sameiginlegt er að vera fáránlega góð.

Það er ekki oft sem maður sér vídeó sem passar svo fullkomlega við lagið að það verður óaðskiljanlegur hluti af því. Var tölvutæknin í alvörunni svona góð árið 1997? Hérna er Björk á ákveðnum hátindi ferils síns sem fylgdi í kjölfar Homogenic þó svo að öll myndbönd hennar séu augnaveisla út af fyrir sig. Þetta vann ótal verðlaun á sínum tíma og kannski ekki skrýtið. Hér er á ferðinni ótrúlegt kvikmyndalistaverk sem býr yfir einhverri undarlegri fegurð. Það er afrek fyrir sig að þjappa öllu því saman í fjórar mínútur en hér er það gert óaðfinnanlega.

Millilending á Íslandi

2007-05-29T13:33:00.001-07:00

Þriggja mánaða, reyndar.

Í öðru landi ég eitt sinn bjó
hef öldu stigið;
Í eiturgrænan asískan sjó
af ánægju migið.
Oft ég vakti eftirtekt
fyrir ásjónu mína.
Og öðruvísi er ýmislegt
úti í Kína.

Ég stundum himin starði á
stjörnum prýddum,
Ísland fannst mér ætíð þá
í öðrum víddum.
Björtum nóttum gat ei gleymt
né gráum ströndum.
Oft mig hefur um þig dreymt
í austurlöndum.

Þar eitt er bannað, annað má
og æ skal lofa.
Skýjakljúfar skiptast á
við skakka kofa.
Fátæktin þar ærin er
í alls kyns líki.
Í fámenninu finnst mér hér
sem friður ríki.

Ég hef þó komið varla við
í veröldinni.
Og aðeins kíkti í anddyrið
á Asíunni.
Okkur finnst við hrein og há
og heimsins nafli.
Aðeins helmingur mannkyns heldur á
hníf og gaffli.

Heimkoma, trúmál ofl.

2007-05-22T04:55:00.000-07:00

Á vefsíðunni tru.is er að finna pistla eftir þjóðkirkjupresta um kristindóminn, bænir og fleira tengt kristinni trú. Þar er einnig undirsíða með spurningum og svörum þar sem lesendur geta sett inn fyrirspurn.

Ég var að lesa umræður um kærleiksboðskap í kristindómnum, rakst á þessa síðu og fann þörf til að setja inn spurningu þess efnis hvers vegna Guð eða trúarbrögð væru nauðsynleg forsenda kærleiksboðskaps. Skúli Sigurður Ólafsson verður til svars sem hljóðar svo:

Hvers vegna er Guð(eða trúarbrögð almennt) nauðsynlegur til að boða kærleik?

Skúli Sigurður Ólafsson svarar:

Við getum kallað það kærleika sem dregur okkur hvert að öðru og hvetur okkur til þess að auka velferð hvers annars. Slíkar langanir eru blessunarlega til staðar í öllum mönnum og birtast í margvíslegri mynd. Þó kærleikur sé órjúfanlegur þáttur kristinnar trúar fer því fjarri að kærleikann sé ekki að finna utan hennar vébanda.

Því leyfi ég mér að umorða spurninguna með þessum hætti: Hvers vegna er kærleikurinn mikilvægur í kristinni trú?

Svarið við þeirri spurningu er á þá leið að Guð, eins og hann birtist okkur í Jesú Kristi, leggur okkur til það vegarnesti að æðsti tilgangur lífsins sé að elska Guð og náungann. Tvöfalda kærleiksboðorðið orðar þetta svo: „Elska skalt þú Drottin, Guð þinn, af öllu hjarta þínu, allri sálu þinni og öllum huga þínum. Þú skalt elska náunga þinn eins og sjálfan þig.“ (Matt. 22.37-39)

Kærleikurinn birtir trú okkar og í Kristi fáum við fyrirmyndina að hinni skilyrðislausu ást sem að ofan er lýst.

Með kveðju,
Skúli

Það er strax áhugavert við orð Skúla að hann viðurkennir að kærleikann sé að finna víðar en innan vébanda kirkjunnar. Ætli hann viðurkenni það líka með öll trúarbrögð eða er kærleikurinn í kristinni kirkju á einhvern hátt öðruvísi en sá kærleikur sem múhameðstrú boðar? Ég vona bara að það sé hið fyrrnefnda þó margt kristið fólk vilji halda öðru fram.

Síðan tekur hann sér það risastóra bessaleyfi að umorða spurninguna í það hvers vegna kærleikurinn sé mikilvægur í kristinni trú. En ég var ekkert að spyrja um það! Seinni hluti þess svarar engu því sem ég vildi fá að vita. Mér er alveg sama þótt kærleikurinn sé mikilvægur í trúnni, ég vil að prestar þjóðkirkjunnar svari því hvers vegna trúin þurfi að fylgja með. Skúli segir að æðsti tilgangur lífsins sé að elska Guð og náungann. En hvers vegna þarf ég líka að elska Guð? Er ekki nóg að elska bara náungann? Er ekki eitthvað keimlíkt með þessu ef trúfélög væru í óða önn að predika mikilvægi þess að bursta tennurnar, eða nota bílbelti ef það stæði í Biblíunni?

Margar trúarumræður leiðast einmitt út í þetta málefni þar sem mér finnst kristallast helsta ástæða þess að trúarbrögð séu óþörf. Eitt stærsta haldreipi trúfélaga er að þau séu góð fyrir samfélagið vegna boðskapar síns. En þurfa yfirnáttúrulegar verur endilega að vera með í spilinu? Mig langar, nei, ég krefst þess að forsvarsmenn trúarbragða gefi mér greinargóð svör á spurningu minni sem Skúli Sigurður Ólafsson veigraði sér svona rækilega að gera.

Og já, ég er kominn til Íslands. Það er feitt.

Með Hafnarstúdentum

2007-05-16T04:58:00.000-07:00

Ármann Skrubaf skrifaði að í staðinn fyrir að segja "Þá er maður kominn til Köben" væri miklu smekklegra að segja "Þá er maður kominn til Hafnar." Ég er ekki frá því.
Guldbergsgade fem og tyve er nokkuð frábrugðin Xue Qing Lu, það eru aðeins færri reiðhjól og svona.

En fyrir mitt leyti er ég bara kominn heim. Kaffikönnur í búðargluggum. Kirkjuturnar og enginn glápir á mann. Fólk að borða með hníf og gaffli.

Lokahlykkurinn á ferðinni er þó eftir. Ferðinni sem byrjaði einn fagran morgundag á aðallestarstöðinni í Beijing, teygðist um skóga Síberíu, bakka Bajkal vatns og gegnum Úralfjöllin til Moskvu, andvökunóttina þar með heimilislausa fólkinu, frekari andvökur með jakkafataklæddum Þjóðverjum í Þusslaþorpi og nú sem stendur í Höfn. Á laugardaginn klukkan þrjú verð ég kominn í Leifsstöð. Það verður gaman.

Svo fer ég nokkrum mánuðum seinna aftur á Leifsstöð, á "gamlar" slóðir. En nú er bara að koma heim.

Kristján

Annað ár í Kína

2007-05-03T09:12:00.000-07:00

Hún er vandfundin leiðin á skerið. Það vandfundin a.m.k. að við tökum öfugan Marco Polo til Moskvu með lest, förum með rússneskum vörubílstjórum á puttanum til Kaupmannahöfn og vinnum vonandi flugmiða til Íslands í spilum á Hviids Vinstue.

Hins vegar er leiðin aftur til Kína í haust auðveld viðureignar. Nanjing mun verða heimaborg mín næsta árið, ég mun snúa aftur skáeygður á öðru í Y-3 peysu reykjandi Zhong-nan-hai að tala um taóisma.

En þessa dagana er maður nú bara að sakna Íslands. Það eru(auk fjölskyldu og vina) þessir litlu hlutir á Fróninu sem maður saknar. Að því tilefni höfum við Siggi gert lítinn lista yfir það sem við ætlum að gera þegar við komum heim:

Fara út í bakarí og fá sér súkkulaðisnúð og kókómjólk
Skreppa í Vesturbæjarlaug og í heitan pott(ég hef ekki átt nánari snertingu við vatn þennan vetur en 5 mínútna skyndisturtur)
Fá sér ís í Ísbúð Vesturbæjar
Fara á bæjarins bestu
Liggja undir vatnskrananum
Bölva því að geta ekki skroppið tíu metra út í búð og keypt sér bjór á 15 krónur heldur 200 hjá bákninu

Síðan verður óneitanlega þægilegt að geta t.d. farið til tannlæknis án þess að valda gríðarstórum misskilningi og draga að sér athygli 200 manns sem vilja hjálpa manni að segja "rótarfylling" á kínversku. Það styttist í mann!

Quo usque tandem?

2007-04-24T21:20:00.000-07:00

Á þessari síðu gátu lesendur tjáð skoðun sína á því hvaða lag myndi henta best ef nýr þjóðsöngur yrði valinn. Þátttakan lét ekki á sér standa og þegar lokað var á könnunina höfðu um 96 prósent landsmanna tekið þátt.

Niðurstöðurnar komu í sjálfu sér ekki á óvart. Hafist verður strax handa við að hrinda breytingunum í framkvæmd svo áhorfendur í erlendum handboltahöllum fái að hlusta á alvöru drykkjukvæði í stað sálmagaulsins sem hefur tíðkast fram að þessu.

Tvítugur

2007-03-30T17:15:00.000-07:00

Ég vaknaði í morgun við vondan draum
og viðtökur enn óútskýrðar;
Því örlögin höfðu tekið í taum
minnar tindrandi æskudýrðar.

Ég teygði úr mér þegar loks tími til vannst
og tók svo upp afmælispakkann
En stírurnar nuddandi stöðugt mér fannst
ég standa við grafarbakkann.

Minn (fyrrum!) Adónislíkami flengingu fær
af fótunum sést ekki mikið;
Því bumban mín lafir langt niðrá tær
og leikur við sköflungaspikið.

Ég veit ekki hvers konar kvaðir ég hef
né hverjum það er að þakka
að nefhárin kæfa mitt kröftuga nef
og kollvik ná aftan á hnakka.

Með hrukkurnar, versnandi gláku og vömb
voru það mistök að fæðast.
Oft mínir foreldrar, ungir sem lömb,
að mér í sífellu hæðast:

"En svona er eðlilegt," segja þeir,
"þú sérð hvað þér er að hraka."

-Það ætti að henda mér inn á Eir
og yngja mig þannig til baka.

Dularfulla hurðin

2007-03-24T07:11:00.000-07:00

Í íbúðinni okkar eru átta hurðir. Við höfum búið hér síðan í lok ágúst og höfum einungis opnað sjö dyr.

Leigusalinn okkar minntist ekkert á herbergið sem er við hliðina á rúminu mínu (sem liggur við vegginn hinum megin við hornið). Það er hins vegar harðlæst og búið að sparsla upp í karmana svona eins og innsigli. Við höfum ekki hugmynd um hvað er þarna inni og viljum helst ekki spyrja.

Í nótt heyrði ég lága dynki koma úr herberginu. Ég hef látið mér detta ýmislegt í hug.

Til látinnar vinkonu

2007-03-14T22:31:00.000-07:00

Ég lá í dimmum draumförum
við drungann var að kljást
og hóf þá við að hugsa um
horfna bernskuást.
Í draumi leit ég laskað fley
sem lá þar upp við sand,
því sumir bátar endast ei,
og aðrir sigla í strand.

Þín ævi reyndist ekki löng
ung þú fórst frá mér
og röddin létt sem lögin söng
löngu hljóðnuð er.
Það finnast engin orð í bók
yfir mitt tregabál
er Dauðinn grimmi til sín tók
tuttugu vetra sál.

Blíðleg varstu við mig þar
í vorsins hlýja þey
Í draumnum ætíð dagur var
og dimman þekktist ei.
En feigðarboði fljótt kom þá
sem fölan gerði mig:
Heljar svartan hund ég sá
hátt hann gelti á þig.

Þá lyftist maran loksins af
með látum hrökk ég við
en úti regnið ýrði í kaf
og ekkert sólskinið.
Ég minnist þeirrar þjáningar
sem þetta jarðlíf er;

-á hafsins botni bylgjurnar
blíðlega vagga þér.

Limrur

2007-03-09T02:38:00.000-08:00

Án þess að Eirík ég ræti
þá efast ég um hans ágæti.
Við neitum að víkja
og Norðmenn oss svíkja
og endum í sextánda sæti.

Í Helsinki leitar að línum
og lokkarnir villa hann sýnum.
Í miðjunni bregst hann
og man ekki textann
og les hann úr lófa þínum.

Yrkingar

2007-03-05T23:47:00.000-08:00

Eftir miklar yfirlýsingar um tilvonandi feril minn sem leiguskáld ákvað ég að sitja ekki við orðin tóm og yrkja svolítið. Maður fær nú heimþrá stöku sinnum.

Kvæðið um Ísland

Þú afskekkta, hrímaða hrafntinnusker
með huldufólk, jökla og sanda
sem bregst engum vonum er frá þér ég fer
til fjarlægra Asíulanda.
Því lífið í Kína svo langt er þér frá
og léttvægt af alls konar völdum
og fólkið hér aldrei fær þig að sjá
á fallegum júníkvöldum.

Þín veðrátta mótar svo hæðir og hól
og huggun ég veit enga betri
en berfættur ganga í sumarsins sól
og skaflana ösla að vetri.
Með bakpoka frá þér í burtu ég skaust
að bíða ei lengur ég þori;
ég sakna þíns berjalyngs bláa um haust
og beljandi stórfljóta að vori.

Samt mæli ég það fyrir málstaðsins hönd
ég mikla ei fyrir mér vandann;
Að heimsækja framandi heima og lönd
er hollt fyrir þjóðernisandann.
Það ríki á jörðinni seint mun sjást
með skapandi menningu sína
sem magnar upp þvílíka ættjarðarást
og alþýðulýðveldið Kína.

Kristján gerist leiguskáld

2007-02-28T20:22:00.000-08:00

Sem píanóleikari hef ég stundum spilað undir í veislum, afmælum og öðrum viðburðum á Hótel Sögu. Stundum er ég einn að hamra gömul djasslög á milljónadýrgripi á þremur fótum í súlnasalnum eða með fiðluleikara, söngkonu og fleira. Tónlistarmaður sem spilar undir, bakgrunnstónlist einn úti í horni fær oftast lítið lof fyrir undirleikinn þannig séð, nema nokkur handabönd frá djassáhugamönnum, afgangssnittur og nokkra drykki á barnum (fyrir utan greiðsluna að sjálfsögðu, maður hefur yfir engu að kvarta). Sumir veislugestir taka ekki einu sinni eftir því að lifandi tónlist hafi verið í veislunni heldur bara píanóspil af geisladiski.

Af þeirri ástæðu, sem og mörgum öðrum, finnst mér að sjálfsögðu skemmtilegra að koma fram sem ákveðið númer þar sem allra augu hvíla á manni í nokkrar mínútur, maður sér eftir að hafa ekki greitt sér betur um morguninn en fær sem betur fer lófatak í lokin til staðfestingar um að þetta hafi nú ekki verið alslæmt hjá manni.

Í þessum veislum eru svo alltaf einhverjir aðrir dagskrárliðir, ræður, hópsöngur, jafnvel töframenn og oftar en ekki kvæðaupplestur um afmælisbarnið, brúðhjónin, hinn látna eða hvert sem tilefnið er. Á Hótel Sögu sat ég í nokkurra mínútna pásu frá undirleiknum og saup á kaffi þegar bróðir fimmtugu konunnar klöngraðist upp í púlt með samanbrotið blað og vildi lesa lítið kvæði sem hann hafði gert um hana. Yfirleitt er þetta heldur ómerkilegur kveðskapur þar sem "digur flaug" rímar við Sigurlaug og uppnefni á borð við Atli fatli, sem ég hafði síðast heyrt í níu ára bekk rifjast upp fyrir stórveisluskáldunum þegar þau eru öll af vilja gerð, en lítið meira en það, til að semja eitthvað ódauðlegt um vini sína og ættingja.
Nú hvíldu allra augu á honum í nokkrar mínútur, meira að segja barþjónanna og kokksins, en ég leit yfir hópinn og sá mismunandi augnaráð. Sumir drógu augað í pung, aðrir fitluðu vandræðalega við kökudiskinn meðan ljóðskáldið tæmdi úr kvæðabrunni sínum yfir alla viðstadda. Þótt sumir hafi ekki vit á kveðskap taka þó allir eftir þegar eitthvað neyðarlegt er flutt fyrir þá.

Ég varð þeirri stund fegnastur þegar ég kláraði úr bollanum og rölti aftur að flyglinum meðan gestirnir voru enn að jafna sig á þeim braghroða sem hafði dunið á þeim skömmu áður, og þegar fínu frúrnar héldu að teipið væri aftur komið í gang önduðu þær léttar og héldu áfram að slúðra um rakarann sinn.

Nú verð ég að gera eitthvað í þessu, hugsaði ég og tók sóló í I fall in love too easily eftir Sammy Cahn. Það er ekki afmælisbörnum bjóðandi að láta yrkja um sig eitthvað drasl sem brýtur öll fagurfræðileg gildi. Ég hafði ort töluvert sjálfur og sett á bloggsíðuna mína og víðar á netið og vonaði hálfpartinn að ég hefði stigið í pontuna með samanbrotna blaðið og flutt eitthvað betra en þetta.

---

Leiguskáld? át mamma upp eftir mér í símanum. Læturðu þá aðra flytja ljóð eftir þig og eigna sér það bara?

Nei nei auðvitað ekki, fólk veit alveg að þetta er eftir mig. Ég ætla meira að segja að bjóðast til þess að mæta og lesa það sjálfur upp, ókeypis að sjálfsögðu.

Og...rukkaru þá eftir erindi eða...bragarhætti og svona?

Jájá, ef það eru spes óskir um innrím og lengd og eitthvað þannig tek ég náttúrulega bara samkvæmt því. Mér finnst leiguskáld líka ágætis orð, þetta er svona eins og gömlu tónskáldin sem voru á samning hjá einhverri hirð. Mig langar líka til að vera skáld án þess að þurfa að fara út í Guðstein Eyjólfs og kaupa mér hommalegan trefil og sixpensara eins og öll "alvöru" skáld á Íslandi virðast gera.

Ég þarf bara að auglýsa grimmt í Fréttablaðinu og á netinu, það er ábyggilega fullt af fólki sem er tilbúið í að kaupa flott kvæði fyrir ástvini sína. Þegar ég kem heim til Íslands verður krókurinn makaður og stuðlarnir skerptir.

Kominn heim til Beijing

2007-02-21T22:53:00.000-08:00

Ég prófaði að sleppa því að raka mig í þrjátíu og fjóra daga. "Afraksturinn" var vægast sagt hræðilegur. Á heimilinu hef ég verið uppnefndur karl hinn skegglausi af hinum taðskegglingunum. Næsta mál á dagskrá er að sarga þennan hroða af sér.

Í Kambódíu

2007-02-09T22:53:00.000-08:00

Þegar Kambódíumenn svara í símann segja þeir halló. Skýrt og greinilega eins og ég skrifa það, með hringlaga ó-i og öllu, alveg eins og á Íslandi. Þeir hafa líka hægri umferð öfugt við nágrannaríkið í vestri.

Þó er ekki mikið meira sameiginlegt með þessum tveimur löndum. Það var undarleg tilfinning að sitja við afskekkta vegabúð sem var um leið heimili hjá kambódískri fjölskyldu, borða Pringles-flögur(sérstaklega auglýstar með 0% fitu) og sjá bíl frá World Food Program keyra fram hjá hlaðinn vistum. Vegirnir frá landamærunum til Siem Reap(þar sem hinar frægu Ankhor-Vat fornminjar standa) eru allir lélegir malarvegir og samkvæmt Lonely Planet er það vegna þess að mafían mútar ríkinu til að halda þeim í slæmu ástandi svo fólk taki frekar flug, að sjálfsögðu í eigu hennar. Við ditsuðum mafíuna og tókum fimm tíma rykugt rútuferðalag þar sem ég sá fleiri geitur, kindur, hænur og svín en áður á ævinni.

Því miður verða myndir trauðla settar inn vegna þess að þær eru komnar á geisladisk í Tælandi og öllu albúminu verður skellt inn að reisunni lokinni á bloggsíðunni hans Sigga (meðleigjanda nr. 2). Vísurnar standa líka enn þá á sér því ég hef verið gjörsamlega andlaus í rútuhristingi um Suð-austur Asíu að hálfa væri nóg. Í staðinn hefur yndislestur komið sér vel til að drepa tímann og á ferðalaginu hef ég klárað eftirfarandi bækur:

Tímavélin e. H.G. Wells

Greifinn af Monte Cristo e. Alexander Dumas (djöfull er hún góð)

Sagan af Pí e. Yann Martel

Hálfan Forrest Gump e. Winston Groom

Khao-San Road og nærliggjandi götur e. ónefndan Grikkja sem hefur lifað fastur í þrjú ár í aðaltúristahverfi Bangkok þar sem hann lýsir heiminum sem þar þrífst og lífinu sem hann hefur þurft að lifa til að geta komist þar af. Ég hef hugsað mér að þýða hana þegar heim er komið, hvort ég birti hana á þessu bloggi kafla eftir kafla eða einhvern veginn öðruvísi kemur í ljós.

Á morgun förum við til Víetnam.

Inn ad midju, ut ad vegg

2007-01-30T22:16:00.000-08:00

Hinn taeri sjor sem adur la fra meginlandi Taelands til hinnar undurfogru eyju Koh-Pangan var ekki eins taer thegar Kristjan sjoveiki stauladist i land, reyndar minnti su ferd hann a dansleidbeiningar Menntaskolans fyrir arshatidir.

Thar hyggst hann tho dvelja naestu daga i bungalow, eda hytte eins og danirnir kalla thad vist vid strondina og njota lifsins.

Myndir thadan verda vonandi settar inn a naestunni og kannski ein visa eda svo.

Bangkok

2007-01-25T18:46:00.000-08:00

Thad er sol uti.

Sterk sol.

Thad er lika heitt uti.

Mjog heitt.

Eftir Shanghai forum vid til Xiamen, sem er yndisleg eyja. Madur gaeti alveg hugsad ser ad bua thar i huggulegu husi vid strondina med Steinway i stofunni og arabat vid flaedarmalid.

Solin fikrar sig lengra upp a himininn og hitinn agerist. Eg var naestum thvi sestur i fangid a leigubilstjoranum a flugvellinum og kenni landafraedikennaranum minum um. Meira sidar.

Kallinn i Shanghai

2007-01-21T01:51:00.000-08:00

Nu er Kallinn i Shanghai. Hann hefur verdast fra Beijing til Nanmen, fyrrv. hofudborg Kina, og heimsott thar Zhao, fyrrverandi blakthjalfara sem var med blaklid fodur Kallsins i den. Kallinn gistir a The house of Astor, finasta hoteli fra 1846 sem hefur hyst margt mikilmennid i gegnum tidina a bord vid Charlie Chaplin, Ulysses Grant, Albert Einstein og Bernard Russel svo fatt eitt se nefnt. Herbergid bydur upp a utsyni vid Yangtze ana, tha thridju staerstu i heimi med fyrrverandi staersta hahysi heims hinum megin vid bakkann i kjarna verslunar og vidskipta i Asiu.

Kallinn aetlar ad skoda sig um og kikja jafnvel a kvenfolkid, enda er asiska lambakjotid med thvi meyrara sem gengur og gerist og slaer jafnvel Husavikurhangikjotinu vid.

Til Kristins Ármannssonar

2006-12-30T05:28:00.000-08:00

Í fjórða bekk er fullt af nýjum hlutum
sem finnast mörgum hugleiknir í bland
Sokkabandsins sérstaklega nutum
og sextán skáldin ortu um sitt land.

Í seinni tíð er sé ég einkunn lága
og skríð um vorið heimskur eins og tröll
Þá vil ég minnast bókarkornsins bláa
sem bar mig oft í svefnsins draumahöll.

Skræða sú er skrýtnum kostum búin
og skilja sumir ekkert henni í.
En fyrir aðra telst hún vera trúin
á tilveru sem lifnar við á ný.

Þar fornir tímar tala við manns hjarta
þó tyrfið málfar oft þar geti sést
Vitna má í viskumola bjarta
og vísdóm líkt og ferrum durum est.

Fyrstu beyg. fengum við að glósa
og fornöfn eitt af öðru stigu á stokk;
rosa, rosam, rosae, rosae, rosa
og hic, hanc, huius, huic, hoc.

Eitt er það sem breikkar sagnabrunninn
og birtist oss sem tákn frá himnum sent
að ojb. frá rótum sínum runninn
reynist vera pass. í deponent.

Ýmsar villur urðu til af slysni
einkum eftir gleðskap frá í gær.
En eitt er víst að kenningar í Kristni
komast hinum boðorðunum nær.

Mitt skap er nú sem sjórinn öldur ýfi
ég engist um og reyti burt mitt hár
því eintakið af latínunnar lífi
ég lét í skiptum fyrir viskítár.

Hvar sem bókin kann að vera núna
hún kveikja má í lesandanum von
Mín eftirsjá er að ég missti trúna
á þér, kæri Kristinn Ármannsson.

Jól og snjór (en ekki jólasnjór)

2006-12-29T22:50:00.000-08:00

Jólamaturinn undirbúinn

Gamli skóli

Þarna mega bara fara þeir sem eru í Slytherin

Útsýnið úr skólastofunni

Já, það eru jól

2006-12-23T22:15:00.000-08:00

Þarna er glápt á páfagauk sem kunni að segja níhao upp á kínversku

Hundur að snuðra fyrir framan slökkvistöðina

Það er nýr íbúi fluttur inn. Hann heitir Sebastían, í daglegu tali kallaður Basti og þarf ekki að borga neina leigu þótt hann þurfi að sjá um vatnsreikninginn að hluta. Halldór Berg fær kærar þakkir fyrir jólagjöfina.

Helvítis blogspot er þó enn þá opið

2006-12-18T08:15:00.000-08:00

Í Kína mér núna ei kátum líður,
og kremst mín fróðleiksþyrsta sál
því undir sig hafa þeir sölsað síður
sem sannleikann bera um ýmis mál.

Þótt töfrandi múr hafi túristann hrifið
sem teygist frá jöklum til rjúkandi sands
þá finnst annar sá er ég fæ eigi klifið
hinn fastgróni eldveggur þessa lands.

Á endanum helst bara huga minn léttir
að húka í von um að ekkert sé að;
því þegar í mánuð ég fæ engar fréttir
þá finnst mér sem heimurinn standi í stað.

Múv-ið

2006-12-10T23:04:00.000-08:00

Ókei þetta er sú síðasta, lofa. Stefan Levitsky hvítur, Frank James Marshall svartur. Svartur leikur, hvítur gefst upp.

Skákþraut númer tvö

2006-12-07T08:38:00.000-08:00

Þessi er aðeins erfiðari, en þó leysanleg jafnvel fyrir skák-heimskingja eins og mig. Hvítur gerir og mátar í fimm leikjum(eða tíu ef þið teljið hvítur-svartur tvo leiki). Ég birti svarið í kommentakerfinu þannig að ef þið viljið senda mér lausnir berist þær vinsamlegast á ugluspegill hjá gmail.com.

Hver getur?

2006-12-06T01:27:00.000-08:00

Hvítur á leik, mátar í einum leik(þ.e. hvítur gerir, svartur gerir, hvítur mátar).

Gouldberg

2006-12-03T07:42:00.000-08:00

Djöfull getur maðurinn hummað.

Vísur blautligar

2006-11-27T07:41:00.000-08:00

Hér verða raktar hinar ævintýralegu ástafarir knapa og reiðskjóta hans. Að sjálfsögðu fá þó dónaorð ekki að rata inn í rímu þessa enda myndi það hafa slæm áhrif á unga lesendur(eða gamla) sem kannski villast hingað inn.

Haldið skal í hestatúr
hóla og dali þeysum
í fjallasal er farið úr
frakka, sjali og peysum.

Frelsið alltaf fagurt er
með fuglasöngsins hljóma
Náttúran er heilög hér
heldur leyndardóma.

Fákurinn þá fór á skrið
og fimur hreyfði fætur
með hnakktöskur sem héngu við
hestsins skökulrætur.

Bráðum sást í bungur tvær
báðar vörðu hlaðnar
áfram héldu upp á þær
yfir klárnum glaðnar.

Hylur veginn hófadyn
harður sleginn losta.
Glaður steig í stóra vin
svalar feginn þorsta.

Knapinn hreykinn sest í svörð
svip sinn vill ei dylja.
Mælir svo við Móður jörð
sinn meinta ástarvilja:

"Ekki stendur á mér þá
ef ég fæ í leynum
að öslast þína Almannagjá
á átta hófa hreinum."

Sundreið klárinn samstundis
í söltu vatni hyldýpis
eins og þessi ys og þys
ætlaði til helvítis.

Ekki linnti leiknum þó
leiddi blint að vonum.
Kapall synti, knapi sló
kátur brynnti honum.

En báðir skelfdir steyptust þá
úr safakeldu stórri
í öllu veldi í aðra gjá
er var heldur mjórri.

Niður datt, og heldur hratt
hrossins magi dældi
Við þann skratta varð óglatt
veltist um og ældi.

Móður jörð þar manninn sveik
mitt í ástarstrokum.
Heim úr þessum hildarleik
heilir náðu að lokum.

Lesandi, ég legg þér ráð
ljúft í þessum línum:
Klárnum aðeins brynna í bráð
með berum höndum þínum.

Inn og út um gluggann

2006-11-23T00:24:00.000-08:00

Miðríkið, 中国 (Zhong-guo) eða Kína eins og það er nefnt í daglegu tali, hefur enn á ný lagt blessun sína yfir Blogspot. Í tilefni þess koma tvær vísnagátur.

Í öllum bílum endast má
og afturgöngur mynda þá.
Sést á okkar skópörum
sem á ruðningsboltanum.

Úr hverju kom móðurmjólkin við
og merkir hluti, deild og svið?
Margir halir heita því
á hættustundu syngur í.

Styttan

2006-11-21T22:24:00.000-08:00

“Hvernig væri nú ef þú hertir bara upp hugann og segðir þá kannski hæ í næsta tíma? Hann er nú draumatengdasonurinn, og það hefurðu frá fleirum en mér.”

Stóra systir mín herti sig við uppvaskið og lét stóra pottinn glamra við vaskinn. “Kláraðu nú kaffið þitt svo ég geti þvegið bollann í leiðinni. Bíddu bara þangað til þú flytur út einhvern tímann, þá skaltu vera búin að kaupa þér uppþvottavél.”
“Hann veit ábyggilega ekki einu sinni hvað ég heiti,” sagði ég og tók síðasta sopann, “á þriðjudaginn áttum við að höggva út vasa og það enduðu allir á því að brjóta steinana í mask og hann þurfti að þeytast út um allt til að hjálpa, og tók ekki einu sinni eftir mér þó að ég væri sú eina sem náði að klára verkið.”

Þetta var nú reyndar ekki alveg satt. Það brotnaði ekki hjá öllum og sumir náðu að klára vasann, svona nokkurn veginn, en bjallan hringdi um leið og ég ætlaði að sýna honum.

Honum. Alltaf með þessa örlitlu skeggrót og barta sem litu út eins og Guð hefði skapað barta sérstaklega fyrir hann. Undir þessari skyrtu hlaut að leynast ómótstæðileg bringa...andlit sem einhver gamall endurreisnarsnillingur hafði meitlað í stein og síðan lifnað við og kenndi nú höggmyndalist í kjallarastofu í Iðnskólanum.

Og hann bjó yfir endurreisnarsnilld. Fimmtán ára hélt hann sína fyrstu sýningu í bílskúrnum og sýndi brjóstmyndir af bekkjarfélögum sínum, þar sem hann hafði meitlað andlitsdrætti þeirra svo nákvæmlega að þær drógu fljótt að sér athygli alvöru gagnrýnenda sem kepptust við að lofa hinn unga listamann. Núna, átta árum seinna höfðu sýningarnar skipt tugum, bæði á Íslandi og víða um Evrópu og Bandaríkin. Fyrst þegar maður sá stytturnar af hestum, mönnum, kirkjum og fleira sá maður alltaf eitthvað bogið við þær. Hlutföllin milli hófanna á hestinum og höfuðsins litu kannski ekki alveg rétt út...eða gerðu þau? Maður gekk í kringum styttuna og skoðaði hana frá öllum hliðum, og smám saman fannst manni þessi tiltekni hestur vera orðinn eins eðlilegur og fallegur og nokkur hestur getur orðið. “Það er eins og Búkefalos hefði litið í augu Medúsu og steingerst,” hafði einn gagnrýnandinn sagt í Mogganum og maður var ekki alveg viss um hvort þetta væri meint í gríni eða alvöru.

Hann var líka með vinnustofu í Iðnskólanum sem sá yfir Frakkastíg, Skólavörðuholtið, Leif Eiríksson og svo Hnitbjörg beint á móti, þar sem safn Einars Jónssonar var. Honum fannst alltaf jafn óviðeigandi þegar hann var nefndur nöfnum eins og “hinn nýi Einar Jónsson” og svo framvegis. “Ég og Einar eigum ekkert sameiginlegt þannig séð, nema ég held að hann hafi notað sama skónúmer,” sagði hann í viðtali í sjónvarpsfréttum um kvöldið. Fréttamaðurinn hló að þessari sjálfsöruggu athugasemd en hann varð vandræðalegur um leið og hann áttaði sig á því hvað þetta gat hljómað egósentrískt. “Nei æ,” hann fitlaði við kragann, “ég meinti þetta ekki svona...” Með úfna, svarta hárið sitt og í vinnusloppnum og hvítt ryk út um allt. Ómótstæðilegur. Á bak við hann mátti sjá hálfkláraða styttu af manni í þjóðbúningi á hestbaki, styttu sem hann hafði unnið að í meira en tvo mánuði. Á döfinni var ný sýning í Listasafni ASÍ þar sem von var á heimsfrægum erlendum listgagnrýnendum og blablabla... ég nennti ekki að fylgjast með því þegar þessi ótrúlega sæti strákur sem ég fékk að sjá augliti til auglitis tvisvar í viku var núna kominn inn í stofu og horfði á mig gegnum myndavélina.

Hvers vegna tók hann ekki eftir því að ég var sú eina sem náði að klára þennan heimskulega vasa? Ég lá á maganum uppi í rúmi og nennti ekki að standa upp til að stilla útvarpið þótt það kæmi bara suð úr því.

Ég sá atvikið ljóslifandi fyrir mér. Í síðustu viku hafði hann stillt öllum upp í hring og lét í miðjuna lítinn vasa sem hann hafði gert. Hann var með víðu opi sem mjókkaði við hálsinn og svo komu út tvö handföng hvort á sinni hliðinni. Við áttum að gera eftirlíkingu.

Lísa, vitlausa stelpan sem sat við hliðina á mér og hefur ábyggilega aldrei haldið á hamri áður var alltaf að kvarta yfir því að hún fengi verstu steinana. “Fær maður ekki almennilegt dót til að negla?” sagði hún í tón sem enginn getur þolað. “Þetta heitir ekki að negla...vitlausa stelputuðra,” hugsaði ég með sjálfri mér og hamaðist við að reyna að klára sem mest áður en tíminn væri búinn. Samt stillti ég mig ekki um að gjóa augunum reglulega á hann. Allt sem hann sagði og ráðlagði hinum var svo sjálfsagt og einfalt...en það er erfiðara að höggva út styttu en virðist. Ég náði þó að gera steininn sæmilega hringlaga og með smá dæld efst, og tók svo litla meitilinn og byrjaði á handföngunum. Steinninn hjá Lísu sprakk í miðjunni og kubbaðist í tvennt. “Þetta er algjört drasl!” hrópaði hún og henti meitlinum í gólfið. Það sýndist heldur ekki ganga eins vel hjá hinum, en ég hélt áfram og náði að gata fyrir öðru handfanginu.

Hann gekk hringinn og aðstoðaði, hjó nokkrum sinnum þarna hjá einum og lagfærði gripið hjá öðrum. Hann var ótrúlega góður með hamarinn og beitti honum svo mjúkt að steinninn varð að leir í þær sekúndur sem hann kom við. Svo gekk hann til Lísu og sagði “Æ varst þú óheppin með steininn, það eru alltaf einhverjir sem springa bara sama hvað maður reynir. Sjáðu, ef þú prófar að byrja á köntunum og...” Ég hætti að höggva og horfði á Lísu setja upp smeðjulegan svip. Hún hafði sko ekki verið óheppin með stein, heldur er hún smeðju klunni sem kann ekkert og er bara á þessu námskeiði til að smeðjast við hann og þykjast vera eitthvað merkileg. Og hún vissi það sjálf.

Ég byrjaði að höggva hraðar en áður í von um að hann kæmi til mín og gæfi mér smá hrós, eða að minnsta kosti leiðbeiningar um hvað ég gæti gert betur.

En bjallan hringdi, og hann stóð upp, tók af sér sloppinn og gekk á milli okkar án þess einu sinni að líta á vasann. Líta á hann! Ég sat eftir smástund, gekk frá dótinu og hjólaði heim í vondu skapi og bölvaði vindinum.

Það var bankað á hurðina og ég hrökk við. “Það er bréf til þín,” sagði mamma fyrir utan, “vonandi er ég ekki að trufla þig við heimavinnuna en ég held að þú viljir lesa það núna.”

Ég opnaði dyrnar og tók við stórri, rauðri rós með áföstu umslagi. Þegar ég las nafnið utan á fraus ég föst við hurðarhúninn og las það aftur og í þriðja skiptið til að vera viss. Svo reif ég það upp í flýtigangi:

Kæra ....... mig langaði að senda þér bréf og biðjast afsökunar vegna síðasta tíma á þriðjudaginn. Eftir að allir voru farnir rak ég augun í vasa sem var merktur þér og ég hafði ekki tíma til að líta á. Hann er sá best gerði af öllum sem ég hef séð hjá nemanda lengi, og það hvatti mig til að spyrja hvort þig langaði að koma í einkatíma þar sem þú gætir unnið frjálsar að verkefnunum og tekið frekari framförum. Að sjálfsögðu þarftu ekkert að borga fyrir þá, þeir eru í boði mín.

Með kveðju ......herbergið snerist og ég fann hjartað taka kipp. Ég trúði þessu ekki...strákurinn með bartana, og strákurinn í hvíta sloppnum sem var alltaf með ómótstæðilegt hár og vangasvip og vasinn og...ég reisti upp hendurnar og lét mig detta á rúmið og lét bréfið undir koddann. Svo lá ég og gaf skít í heimaverkefnin, gaf skít í allar áhyggjur sem höfðu verið að plaga mig og lét mig falla.

Ég vaknaði löngu seinna þegar það var orðið dimmt, og var enn þá í svefnrofunum þegar ég teygði mig ósjálfrátt undir koddann að hagræða honum og fann pappírinn og mundi um leið. Núna vöknuðu hins vegar öðruvísi tilfinningar en áður. Ég lá í myrkrinu og fitlaði við bréfið.

Var þessi vasi virkilega það góður eða var rósin bara misheppnuð kurteisi? Hvað ef ég klúðra öllu í einkatímanum, brýt steininn eða geri eitthvað vitlaust eða...af hverju hringdi hann ekki bara eða sagði mér þetta í næsta tíma? Og sagði hann ekki hvenær tímarnir voru? Gleymdi hann því eða eru þetta einhver skilaboð sem ég fatta ekki?

Ég ákvað bara að reyna að hugsa um eitthvað annað og bíða fram á næsta mánudag.

Og svo liðu dagarnir. Systir mín var ekkert smá glöð þegar ég sagði henni frá þessu í símann. “Vá, þetta setur mann alveg nokkur ár aftur í tímann...það var strákur í menntó sem skildi eftir miða á borðinu mínu einu sinni og spurði hvort ég hefði gaman af því að búa til snjóengla. Eftir skóla hitti ég hann fyrir utan og við lögðumst á jörðina hlið við hlið, flissandi eins og litlir krakkar og gerðum engla... ég meina, hvað meira þarf til þess að vera skotin í strák?”

“Bíddu bíddu, ekki halda að þetta bréf sé sambærilegt... mitt gæti þess vegna verið skilaboð frá yfirmanni eða miði undir rúðuþurrkunni með afsökun fyrir að einhver rispaði bílinn manns. Fyrir utan rósina.”

“Maður veit aldrei hvað þeir meina...ástarbréf frá strákum á bara að letra í vindinn, eins og einhver sagði. Það er ekki fyrr en þeir hætta að hringja sem þeir fyrst liggja ástsjúkir heima og nærast á kaffi. Líta ekki á vasann eða þig eina stundina og þykjast vera voða sorrí þá næstu.”

Eftir skóla á mánudaginn var ég svo upptekin við að finna almennilega afmælisgjöf handa vinkonu minni að skyndilega var klukkan orðin fjögur og ég enn þá niðri í bæ með kalt nef og tvo fulla innkaupapoka. Ég þurfti að hlaupa síðasta spölinn til að verða ekki alltof sein og var mætt þegar hinir voru byrjaðir. Pokarnir og kápan fengu að liggja einhvers staðar í hrúgu í fatahenginu og ég settist niður lafmóð. Hann var að sækja nýjan stein fyrir strák sem hafði brotið sinn vasa... núna kom hann aftur og brosti til mín um leið og hann lét steininn niður. Svo gekk hann á milli og eftir um það bil hálftíma var hann kominn til mín. “Vá, þú ert næstum því búinn að klára vasann. Ég var svo mikill auli að ég gleymdi að nefna einhvern sérstakan tíma, en ég er allavega laus núna á eftir. Annars sýnist mér nú að þú þurfit enga aðstoð, vasinn þinn er alveg eins...”

“Takk,” var það eina sem ég kom upp úr mér, “þetta er nú ekkert merkilegt,” ætlaði ég svo að segja næst en fattaði um leið hvernig það gæti misskilist. Í staðinn þagði ég með aulabrosið og leitaði að einhverju til að segja, en hann sagði bara “sjáumst á eftir” og gekk til þess næsta.

Tíminn var búinn og allir voru farnir nema ég. Hann var að ganga frá einhverju inni í herbergi og kom svo aftur með tvo rjúkandi kaffibolla. “Eigum við ekki að koma upp í vinnustofuna?” spurði hann og án þess að bíða eftir svari gekk hann út á gang og upp stigann.

Dyrnar voru stífar og það brakaði í þeim þegar hann bisaði við að opna þær með annarri hendinni. Skyndilega hrundu þær upp á gátt og ég sá inn í stóra salinn sem var fullur af skúlptúrum. Risastórt naut sem lá á fjórum fótum með illúðlegan svip, tveir menn hlið við hlið með fiðlur sem litu út eins og gæsir og litlar styttur af hestum út um allt. Á miðju gólfinu gnæfði maðurinn á hestbaki yfir allt og nú leit hann allt öðruvísi út en í sjónvarpinu.

“Þeir eru að gera mig vitlausan,” hann benti á styttuna og brosti, “það er alltaf eitthvað sem ég reyni að fanga en næ aldrei almennilega úr þeim.”

“Er það út af steininum eða,” sagði ég lágt og passaði mig á að rekast ekki í litla fugla sem lágu alveg við borðbrúnina.

“Það er alltaf steinninn,” svaraði hann og kímdi. “Maður heyrir alltaf einhverjar klisjur frá þeim sem þykjast hafa vit á þessu. Þeir segja að sannur myndhöggvari viti um leið og þeir sjá steininn hvað hægt sé að skapa úr þessu. Að þessi marmari hér geti aldrei orðið neitt annað en hestur og það væri aldrei hægt að gera til dæmis nakta konu úr honum. Ég hef aldrei hlustað á þetta, gamli kennarinn minn til dæmis lagði alltaf áherslu á að það eina sem myndhöggvarinn gerði væri að fjarlægja hið óþarfa og sjá hina sönnu list innan í steininum. Það er bara einhver vitleysa.”

“Gerir þú þá ekki bara nakta konu úr steininum til að sýna þeim?”

Hann staðnæmdist, sneri sér við í sporunum og horfði á mig með rannsakandi augnaráði. “Ég hef gert þær. Ég hef sko búið þær til. Ábyggilega svona fjörutíu eða fimmtíu. Þær enda allar þarna.” Hann benti út í horn á lítinn gám sem var fullur af steinbrotum og rusli.

“Á öllum þeim sýningum sem ég hef haldið hef ég aldrei komið fram með nakta konu. Þær eru erfiðastar. Hvernig eiga brjóstin að vera? Mega þau vera pínu misstór eða ófullkomin? Verður naflinn að vera settlegur og lítill? Og hvað er nakta konan að gera...hvað gera naktar konur svona yfirleitt?”

Hann saup á kaffinu og ég fékk fann skrýtna tilfinningu í maganum. “Ég er alltaf í leit að hinni fullkomnu konu. Einhvern daginn skal ég ná að skapa hana og sýna öllum. Verst að þegar maður horfir á steinklump veit maður að það er engu við hann að bæta. Það er ekkert sem ég get gert við hann nema taka af honum. Hvers konar sköpun er það eiginlega? Ég hef ekki skapað neitt af þessu hérna inni, ég er bara að stæla venjulega fugla og menn og naktar konur og...stundum finnst mér eins og þetta sé ekki þess virði. Það eina sem ég get búið til er að...afbúa hluti til.”

Hann settist niður við borð og bauð mér sæti. “Æ sorrí þetta raus í mér, ég er bara illa sofinn eða eitthvað.” Hann hikaði, horfði í augun á mér og varð pínu vandræðalegur á svipinn. “Málið er að ég... held nefnilega að ég sé búinn að finna styttuna.”

2006-11-15T22:35:00.000-08:00

Monty Python: Before Beethoven Went Deaf

Wallpaper-arnir hans Kristjáns

2006-11-10T05:04:00.000-08:00

Sá sem getur nefnt manneskjurnar á öllum myndunum fær verðlaun...eða eitthvað

Godot mættur

2006-11-06T21:53:00.000-08:00

Lofkvæði

2006-11-04T08:14:00.000-08:00

Margir eiga skilið lofkvæði, en fáir þó meir en Þórarinn Sigurðsson, núverandi inspó, sem verður nú kveðið um. Óskar undirritaður honum alls hins besta heima á Fróni.

Ég skipstjóra þekkti sem Þórarinn hét
á þrímastra skólafleyi
sem hlaðið af vistum úr höfninni lét
á hægviðris sumardegi.

Á sjónum það dveldi í um það bil ár
þá ætti það heim að venda
því skipstjórinn þótti of klókur og klár
til að kunngjöra heimsins enda.

Þar hásetar starfa, auk stýrimanns
sem stendur þar vaktina í miðið
(ef kæmi eitthvað fyrir kænuna hans)
og kokkur sem eldar í liðið.

Skipstjórinn gerir sér grein fyrir því
hve grimmlyndur Ægir sig heldur.
Ei hættir á neitt, slái harðbakkann í
og hrynji á þá ís eða eldur.

En hörð eru örlög á hættunnar sjó
því hrakviðri fljótt verður gefið
Þórarinn sig undir þrumurnar bjó
og þögull svo fær sér í nefið.

Brátt verður allt skipið sem skjálfandi agn
og sullast á dekkið heilt lón inn
En skipstjórinn mælir út öldunnar magn
og Mozart svo setur á fóninn.

Hinir á þilfari þræta um hvort
að þetta sé rétt sem þeir geri
Það dróst að koma með djúpsjávarkort
ef dallurinn steytti á skeri.

Möstrin nú svigna sem mauksoðin strá
og má ekki neitt út af bera
en hugmynd í kollinum kviknar þá
um hvernig það skal síðan gera.

Hans elja er þrotlaus, hans augnaráð beitt
hann aldrei má glata trúnni
og svo meðan hinir suða út í eitt
þá situr hann hugsi í brúnni.

Loks sést hann á dekki og segir sinn hug
þá samstundis hinir þagna.
Hann fremri er öllum í festu og dug
(og fyrningu enskra sagna).

Þá grípur hann stýrið og beygir af braut
þó brotsjónum seint myndi linna
því einhvern veginn í huga hans hlaut
hann réttu leiðina að finna.

Svo áhöfnina hann leiðir í land
úr logandi öldunnar bræði.
Hans ráð hafa aldrei siglt í strand
þótt sjórinn hann stundum hræði.

Það hreystiverk ei gleymist glatt
og glæðir hann hetjuljóma
þó renni það burtu helst til hratt
í hafsjó doða og dróma.

Hið lífsglaða æskufjör ber hann til blóðs
er við busana stígur hann dansinn
og verði þér, Þórarinn, viskan til góðs
og verndi þig lárviðarkransinn.

Skordýr vs. pöddur

2006-10-29T08:42:00.000-08:00

Er ástæða fyrir því að fólki finnast járnsmiðir mun viðkunnanlegri verur en kakkalakkar, þó tæknilega séð séu þeir sama kvikindið?

(Spyr sá sem ekki veit)

Lokun á blogspot

2006-10-27T05:50:00.000-07:00

Nú hafa Kínverjar enn einu sinni lokað fyrir Blogspot síðurnar svo Ugluspegill getur ekki séð sína síðu né aðra spegla. Sem betur fer er blogger.com, síðan sem færslurnar eru skrifaðar inn á, enn þá opin svo hann getur aðeins skrifað inn á síðuna en ekki séð.
Reynt skal þó að setja inn a.m.k. eitt lofkvæði um þarlenda ríkisstjórn í von um að þeir sýni náð og miskunn og lofi kínverskum netnotendum að heimsækja síðurnar. Á meðan ætlar undirritaður að skella sér á torg hins himneska friðar, verk sem hann hefur ætlað að gera síðan hann kom til Beijing fyrir rúmum tveimur mánuðum.

Fleiri vísnagátur

2006-10-23T00:22:00.000-07:00

Á haustin þegar harðna strá
hópast nemar þennan á.
Vöðvar honum pressa hjá
harðir margan botninn þjá.

Líkar vel við létta skó
Ljósvíkingaskáld þar bjó.
Eiga máttu mig á honum
margir eru á húsgögnonum(ahem)

Haldast nálægt hæll og tær
á holræsunum finnast þær.
Rándýr brauðin rjúka brennd
við Rannveigu er önnur kennd.

Vísnagátur - hin sígilda afþreying

2006-10-20T04:17:00.000-07:00

Á næstunni mun Ugluspegill birta nokkrar vísnagátur sem hann fann. Hann heimtar að lesendur þessarar síðu hugsi sig vel um og komi með ágiskanir í kommentakerfið. Hér kemur svo fyrsta vísa:

Fer af stað á fimmtudegi.
Fingur knýja, hljómar þá.
Í henni situr sandur eigi.
Sællegt fljóð með hýra brá.

IKEA-ferðin

2006-10-19T02:37:00.000-07:00

Í IKEA var keypt ýmislegt þarft fyrir táfýlu-piparsveinalífernið sem einkennir heimilishaldið á Xue-Yuan stræti. Auk skórekka og fatahengis voru tvær klukkur keyptar, stilltar á kínverskan og íslenskan tíma, auk forláta kommóðu sem mun hýsa allt íslenska nammið sem til kommúnunnar er sent. Gerviblóm og vasar, þvottagrind, straubretti og fleira slæddist í innkaupapokann. Straubrettið mun koma sér mjög vel í skyrtustraujun um jólin því þvottavélin spilar hjákátlega útgáfu af Jingle-bells þegar hún hefur lokið við að þvo. Það verður því engin jólamessa frá Rás1 þann 24. heldur klukknaómur þvottavélarinnar sem mun hljóma um IKEA íbúðina þegar þar að kemur. Ingvar Kamprad yrði ánægður.

Draumur í 5 málsgreinum

2006-10-18T03:33:00.000-07:00

Einu sinni var maður í heimsókn hjá ömmu sinni og afa, að drekka kakó og horfa á fiskiflugur í glugganum. Þegar hann fór heim labbaði hann í snjónum og sá gamlan mann vera að silast niður brekkuna í hjólastól og eftir smá tíma rann hann með ógnarhraða aftur á bak og flaug á hausinn, og þegar maðurinn kom nær sá hann að fótur gamla mannsins(eða afa Braga eins og hann vildi láta kalla sig) hafði snúist um 180 gráður. Afi brunaði með hann á 180 upp á sjúkrahús og það var enn þá fiskifluga í framrúðunni. Á leiðinni stoppuðum við í Hjálmholtinu til að fara í geðveikt flotta veislu og allt í einu voru allir í fínum fötum, líka afi Bragi. Í veislunni voru kínverskir krakkar hlaupandi um og litlar snittur sem voru samt rjómatertur, allar fínu frúrnar voru frammi að spjalla en enginn vildi sjá sýninguna sem var inni í stóru stofunni og samanstóð af þremur píanóum sem var búið að taka í sundur og hengja hverja nótu í band.

Stúlkan

2006-10-11T01:37:00.000-07:00

Þeir sem þekktu Harald Garðarsson vissu að það stóð Jón Garðarsson utan á dyrabjöllunni hans. Hann bjó einn á annarri hæð við Lokastíg í grænu, fallegu húsi og þegar sá sjaldgæfi atburður gerðist að einhver dinglaði hjá honum sem hann þekkti ekki skipti það ekki máli þótt hið raunverulega nafn hans stæði ekki á bjöllunni.

Stundum spurðu vinir hans Harald að þessu, oftar í gríni heldur en í alvöru, og Haraldur svaraði á móti að ástæðan fyrir því að það væri svona góður andi í húsinu væri því hann fengi að vera á dyrabjöllunni í staðinn fyrir hann sjálfan. “Þið munið eftir sögunni af númer sautján, strákar,” sagði hann yfirleitt í kjölfarið. “Þegar nýr eigandi flutti í húsið var hann ásóttur af andanum í húsinu sem sagðist heita Meyfróður, og vildi fá að vera með á dyrabjöllunni, en eigandinn vildi það ekki, því hann var hreinn sveinn og fannst nafnið ekki passa.”

Þegar Haraldur keypti húsið hafði áður búið þar gömul kona sem var með óteljandi blómategundir í garðinum. Hún tók háalvarlegt loforð af honum að hann skyldi nú vera duglegur að vökva þau og annast því henni liði betur á elliheimilinu vitandi af því að blómin hennar væru í góðu standi.
Jæja þá, sagði Haraldur á sínum tíma, þetta er jú eiginlega hennar blóm og því þá ekki hennar garður?

Hann komst fljótt að því að garðurinn þurfti að minnsta kosti klukkutíma aðhlynningu á dag til að halda öllu í lagi, því allt í einu virtist hann hafa stækkað um helming og litlu sætu blómin voru orðin að dauðþyrstum vatnssvelgjum sem virtust gefa upp öndina við minnsta frávik. Þrátt fyrir að það væri brjálað að gera á viðgerðarstofunni púlaði Haraldur samviskusamlega á fjórum fótum að arfahreinsa, vökva og mosatæta. Hann þurfti oft að taka með sér heim töskur, gleraugu, straujárn og jafnvel heilu ruggustólana sem hann var að laga langt fram á nótt.

Það var því ekki laust við að hann fengi leynda feginstilfinningu þegar hann sá andlit hennar í minningargreinunum einn daginn þó vottur af samviskubiti fylgdi á eftir, svo hann sleppti vökvun í garðinum einn daginn og mætti í jarðarförina, sem var að sjálfsögðu svo yfirfull af blómum að presturinn þurfti stundum að brýna röddina til að yfirgnæfa hnerrakórinn kringum kistuna.

“Nú get ég loksins einbeitt mér að viðgerðunum í staðinn fyrir þennan fjandans garð,” hugsaði Haraldur þegar hann kom heim úr jarðarförinni og lokaði hliðinu. Hann hafði reglulega fengið skot frá félögunum yfir að vera aftur kominn í unglingavinnuna að reyta arfa fyrir gamlar kellingar sem væru í tygjum við húsdrauga á dyrabjöllunni.

Nokkrum mánuðum síðar voru þeir voru á barnum og hann hafði fengið sér nokkrum bjórum of mikið. “Andinn lifir, strákar,” sagði hann og þrumaði vísifingrinum út í loftið. “Ég reyndi eitt sinn að skipta um nafnspjald á bjöllunni, en nóttina eftir að ég tók það niður ætlaði allt að verða vitlaust í húsinu; um morguninn voru hnífapörin komin í diskahilluna, diskarnir voru í ruslafötunni og ruslið í henni komið í hnífaparaskúffuna.” Hann gleypti síðasta sopann og ýtti glasinu að Jónasi. Þeir höfðu verið vinir síðan í grunnskóla og hann hafði heyrt þessa dyrabjöllusögu hundrað sinnum, og aldrei almennilega trúað henni, en samt fannst honum skrýtið að Halli, sem gerðist aldrei uppvís að lygum, skyldi halda þessu svona sterkt fram. Þegar hann fór út á lífið hafði hann alltaf þann sið að bjóða upp á alla drykki fyrir alla, og þverneitaði að þiggja sama greiða á móti. Með því að ýta glasinu að honum meinti hann að Jónas ætti að ná í tvo í viðbót, og báðir vissu í boði hvers. “Sparaðu þúsund kallinn Halli,” sagði Jónas og setti sitt ofan í hans, “röltum bara heim.”

Þeir fóru upp Bankastrætið og þaðan á Skólavörðustíginn. Þegar þeir gengu inn um hliðið á Lokastígnum sá Jónas glitta í blómaskarann hjá ljósastaurnum. “Bíddu Halli, ekki segja mér að þú sért ennþá að vökva þetta plöntudrasl?”
“Nei ég hætti því þegar kellingin dó...en eftir viku leit garðurinn enn nákvæmlega eins út, og eftir mánuð voru þessar fjólur meira að segja orðnar helmingi stærri, og svo rigndi ekkert maður. Svo byrjuðu einhverjar grenihríslur að pota sér upp og þá fannst mér þetta of krípí og reyndi að hætta að hugsa um það.”
Jónas horfði á hurðina lokast þegar Haraldur gekk inn, og hristi hausinn og sneri við. “Hann er að verða ruglaður,” hugsaði hann með sér og bjóst til að fara aftur á barinn.

Einn daginn eftir vinnu var Haraldur að taka til í verkfærakassanum sínum þegar dyrabjallan hringdi. Það var hellidemba úti og þar sem hann hafði skynsamlegt vantraust á íslenskri veðráttu fannst honum fátt betra en að hella upp á kaffi, taka allar tangir, skrúfjárn og klippur upp úr verkfærakassanum, þrífa í bak og fyrir og raða svo samviskusamlega ofan í meðan regnið buldi á þakinu.

En dyrabjallan hringdi. Tvisvar meira að segja. Haraldur var að pússa rörtöngina(sem var farin að ryðga, hann lagði á minnið að kaupa sér nýja við tækifæri), gekk að dyrunum og opnaði.

Úti stóð stúlka, á að giska rétt yfir tvítugt. Hún var rennandi blaut, með rauða lopahúfu og hvítt ullarsjal yfir herðarnar sem var allt skakkt á henni út af bleytunni. Hún brosti til Haralds og rétti honum höndina. “Hæ, ég heiti Linda. Sorrí ef ég er að trufla eitthvað, en gemsinn minn varð batteríslaus og ég þyrfti að hringja í leigubíl til að komast heim. Má ég fá að nota símann?”

Haraldur varð dálítið hissa og stóð í dyragættinni nokkra stund áður en hann gat sagt nokkuð. “Ha já, að sjálfsögðu, endilega komdu inn. Viltu ekki þurrka þér, þú getur hengt af þér þarna.” Hann benti inn í forstofuna með risavöxnu rörtönginni áður en hann áttaði sig og lagði hana vandræðalega frá sér á kommóðuna. Stúlkan gekk inn, fór pent úr skónum sem byrjuðu strax að mynda poll á gólfinu. Síðan tók hún af sér sjalið, teygði sig út á dyrapallinn og byrjaði að vinda það um leið og hún hló feimnislegum hlátri, þessum hlátri sem fallegar stúlkur búa aðeins yfir þegar þær fá að koma inn til ókunnugs manns að þurrka fötin sín.

“Langar þig kannski í kaffisopa?” spurði Haraldur. “Ég var einmitt að hella upp á ef þú vilt.” Hann fór inn í eldhús og náði í annan bolla. Á leiðinni til baka staðnæmdist hann og horfði á stúlkuna bisa við að koma sokkunum af sér, sem gerði verkið aðeins erfiðara vegna þess að enginn stóll var nálægt. “Hérna, sestu niður og fáðu þér eitthvað heitt. Ég á líka eftir að kynna mig og svona, ég heiti Haraldur.”
“Já hæ,” hún tók sopa með augun lokuð. “En stendur ekki Jón á bjöllunni?”
“Humm jú sjáðu til, einu sinni voru hnífapörin farin alla leið upp í diska...”
“Nei hvað heitir þessi!” sagði hún og hló þegar hundurinn hans kom hlaupandi inn ganginn áður en Haraldur náði að útskýra hvert ruslið hefði endað. “Hann heitir Lappi,” svaraði hann og fannst allt í einu Lappi vera fáránlegt nafn, eins og eitthvert hundspott úr barnabók eftir Enid Blyton sem kynni að tala og væri ekki flaðrandi upp um Lindu eins og hans heimski hundur var að gera.

Hún hætti skyndilega að kjassa hundinum og leit á Harald hugsandi augnaráði. “Heyrðu, manstu ekki eftir Enid Blyton bókinni sem var með einhverjum Lappa...? Ég ímyndaði mér hann alltaf nákvæmlega svona.” Hún tók annan sopa af kaffinu. “Finnst þér ekki merkilegt hvað hundar eru tilbúnir að gera allt fyrir mann án þess að fá endilega nokkuð til baka, nema kannski hundamat? Mér finnst alltaf að við mættum gera meira af því.”
Haraldur fann ekkert sniðugt svar við þessu. “Ha humm, jújú, þeir eru alltaf skemmtilegir.” Reyndar var hundurinn hans þveröfug lýsing á þeim eins og hún lýsti því. Hann svaf allan daginn, át á við þrjá og nennti aldrei að leika við hann eða gera neitt yfirhöfuð nema þegar einhver kom í heimsókn eins og núna. Jónas þurfti einhvern tímann að losna við hvolp og spurði hvort hann gæti ekki tekið við honum. Fyrstu mánuðina var hann lítill sætur hnoðri sem nagaði húsgögnin og skeit á teppið, en fékk svo einhvern lífsleiða yfir sig eftir því sem á leið. Hann virtist hins vegar kunna vel við Lindu og að sama skapi hún við hann.

Haraldur fór aftur inn í eldhús að ná í tusku til að þurrka pollinn af gólfinu. Lappi elti hann þangað og ýtti með nefinu á lærið hans eins og hann gerði alltaf þegar hann langaði í hundanammi. “Nei, svona hættu þessu, þú hefur ekki gott af því,” sagði hann og ýtti lærinu á móti meðan hann teygði sig í efstu hilluna eftir tuskunni. Um leið og hann beygði inn á ganginn spurði hann “á ég ekki bara að skutla þér heim,” þegar hann sá hana leggja símtólið á. “Leigubíllinn kemur eftir svona hálftíma,” sagði hún.
Nú kom hún sér þægilega fyrir í stólnum og Haraldur virti hana fyrir sér með krosslagða fætur og blautu fötin á bakvið liggjandi á ofninum. “Býrðu einn hérna?” spurði hún.
“Já.”

“Ókei, og hvernig er það?”

“Hmm, ég veit ekki, bara fínt.”

Það kom þögn. Löng þögn. Haraldur fann hvað hann varð óstyrkur í leit sinni að einhverju skemmtilegu til að spyrja um en fann ekkert sem gæti hljómað nógu vel. Hann tók sopa af kaffinu, brosti kurteislega til hennar og gjóaði augunum út í loftið.

“Ég bý líka ein. Eða, það er að segja, nýflutt hingað. Ég átti heima á Patreksfirði. Hefurðu komið þangað?”

Haraldur hafði reyndar komið til Patreksfjarðar. Oft meira að segja. Langafi hans hafði búið þar þegar hann var lítill og hann hafði oft ferðast um Vestfirði með Patreksfjörð sem svona áningarstað. “Heyrðu já, þekkirðu hann Valda á Suðurgötunni? Við vorum oft saman þegar við vorum litlir, hann er kannski aðeins eldri en þú?”

“Já haha auðvitað þekki ég hann. Hann var með mér í skólaleikritinu þegar við vorum í grunnskóla. Núna er hann reyndar líka fluttur í bæinn, man ekki hvar nákvæmlega.”

Nú lifnaði yfir samræðunum og þau spjölluðu um hitt og þetta. Haraldi fannst hálftíminn líða eins og nokkrar mínútur og skyndilega heyrðist flautað fyrir utan. Linda stökk upp úr sætinu og dreif sig í fötin, sem voru núna ekki eins blaut og áður. “Bless bless,” sagði hún og smellti á hann mömmukossi á kinnina um leið og hún hagræddi sjalinu, “númerið mitt er á borðinu. Þú átt inni hjá mér greiða.”

Haraldur horfði á leigubílinn renna burt gegnum litaða glerið á útidyrahurðinni. Um leið sá hann gemsann hennar liggja við hliðina á rörtönginni, greip hann og opnaði hurðina. “Linda! öskraði hann niður götuna en að sjálfsögðu heyrði enginn í honum.

Næsta dag var Haraldur frekar utan við sig í vinnunni. Þörfin fyrir að laga virtist allt í einu ekki eins sterk og áður. “Hvers vegna í ósköpunum nennir fólk ekki að passa betur upp á hlutina,” hugsaði hann og losaði skrúfu af þvottavél sem hafði fengið slæma útreið hjá þeim sem kom með hana í viðgerð. Hann fékk oft til sín muni sem ættu betur heima á ruslahaugunum, en þrátt fyrir að hafa farið með þá eins og verðlaust skran bjuggust margir við því að þegar þeir komu með þá til Haralds fengju þeir hlutina til baka eins og nýja. “Aldrei hef ég þurft að láta laga neitt, ekki einu sinni hent bognum skeiðum. Kannski er kominn tími fyrir breytingar.”

Það var föstudagur og strákarnir höfðu hringt í hann og ætluðu að kíkja á pöbbinn. Í þetta skiptið setti hann bara nokkra hundraðkalla í veskið áður en hann klæddi sig í rauða flauelsjakkann.

“Hey, strákar, ég var að heyra að einhver væri floginn á séns!” sagði Jónas og potaði í síðuna á Haraldi. Nú splæsum við allir bjór á kallinn!” Þeir bjuggust við sömu ræðunni um að þetta væri í boði hans, en Haraldur þagði bara með hendur í skauti. Það hafði verið einhver drungi yfir honum frá því hann en nú lifnaði yfir honum þegar fjórir, nei fimm bjórar voru settir á borðið. “Er hún sæt? Vildi hún ekki láta skutla sér heim? Er það satt að hún skildi brjóstahaldarann eftir?”

“Hættiði þessu strákar,” sagði Haraldur glettnislega. Ég þekki hana varla, en hún skildi nú samt símanúmerið eftir.” Alla vikuna hafði hann leitað að tylliástæðu til að hringja í en eftir þriðja bjórinn hafði honum snúist hugur. Hann sat með krosslagða fætur, horfði út um gluggann og var þungt hugsi. “Hvers vegna er ég alltaf látinn gera allt? Ég nenni ekki að vesenast eins og hundur fyrir fólk og fá bara mat á diskinn fyrir.”

Þeir voru að fara í jakkana og kíkja á einhvern annan stað. Haraldur var orðinn frekar ölvaður eftir að hafa drukkið í langan tíma á kostnað strákanna. Hann gekk óstyrkum skrefum og hafði dregist nokkuð aftur úr hinum sem sungu hástöfum og virtust skemmta sér vel. Allt í einu finnur hann hönd grípa um mittið á honum. Haraldur sneri sér við og sá fallegasta bros sem hann hafði nokkurn tímann barið augum.
“Nei ert þú hér!” sagði Linda glaðlega og lagfærði sokkabuxurnar á vinstri fótleggnum. Hún átti dálítið erfitt með að halda jafnvægi á einum fæti, “Úps, ég hefði kannski átt að sleppa þessum síðasta kokteil."
Núna þurfti Haraldur engan Patreksfjörð til að brjóta ísinn. “Mikið brosirðu alltafr fallega,” sagði hann. Langar þig að koma eitthvert, kannski á þennan stað,” sagði hann og benti eitthvað út í loftið án þess að taka augun af henni.
“Jájá, eða bara eitthvert. Ég þyrfti nú eiginlega að ná í símann minn...” bætti hún við og beit í vörina á sér og horfði á hann með augnaráði sem gat ekki misskilist.

Þau héldu utan um hvort annað þegar tunglið sá þau beygja inn fyrir hornið á Lokastígnum. Haraldi leið vel. Hann var loksins að gera eitthvað sem honum fannst ekki vera á stundaskránni.

Hann missti andann þegar hann sá garðinn. Þar sem fjólurnar höfðu teygt sig upp úr moldinni var núna sviðin jörð og það sást ekki vottur af grænum lit á grasinu. Hann stóð dolfallinn og horfði yfir blettinn sem leit út eins og einhver hefði varpað sprengjuflaug í hann miðjan. “Hvað í fjandanum er í gangi?!” æpti hann og gekk að svörtu trjábolunum sem enn rauk upp úr.

Þegar hann kom nær dyrunum sá hann víra lafa út um dyrakarminn þar sem bjallan hafði verið áður. “Þetta er fáránlegt,” sagði hann með hásri röddu og leit á Lindu sem hafði byrjað að varalita sig í mestu makindum. “Sérðu þetta ekki?” hrópaði hann að henni og æddi til baka.

Linda tók fast utan um hendurnar á honum og stöðvaði hann. “Svona svona Haraldur minn. Þú vissir alveg að þetta myndi gerast, laun heimsins eru vanþakklæti. Maður verður jú að rækta garðinn sinn.”

Myndablogg

2006-10-09T06:07:00.000-07:00

Hohot, höfuðborg Innri-Mongólíu, 1,2 milljón íbúar
Mongólsk klósett líta ágætlega út
...en lykta ekki eins vel.

Framsókn - in memoriam

2006-09-23T04:35:00.000-07:00

Á Hverfisgötu ég legg mína lykkju
að ljósgrænu húsi við erfidrykkju
þar sem við glösunum klingjum í kvöld
og kveðum um ákveðin stjórnmálavöld.

Í fyrndinni kusu okkar feður og afar
þann flokk sem núna er færður til grafar.
En þó að hann nái ekki þorrann að þreyja
hann þrjóskast samt við og neitar að deyja.

Hvort húkir hann enn þá af eldgömlum vana
og ekur um tún með sinn þúfnabana
eða stekkur um Lögbergið léttur í glímum
líkt og hans áar á fornum tímum?

Nei, snarpt er hans hlutskipti í snúnum heimi
Og Snorrabúð stekkur, þótt sumir gleymi
að Framsóknarandinn þá fékk til að muna
sín flóknu tengsl við náttúruna.

Í sveita síns andlits þeir byggðu og bættu
en bara ekki fyllstu varúðar gættu
og enn ekki skilja sum framsóknarflón
að fullt er af vatni sitt eigið lón.

Ykkar tími er liðinn, tjaldið er fallið
nú tekur við dauði eftir hinsta kallið
Og meðan að gróðurinn hylur allt hold
hvíla þeir sælir í Hriflumold.

lalala

2006-09-12T22:47:00.000-07:00

Heima á Fróni er kominn nóvember. Klukkan er tíu mínútur yfir sjö og myrkrið hefur hellst yfir húsin í Reykjavík. Þegar maður treður snjóinn eftir auðum strætunum er hægt að horfa inn í hlý og björt húsin og finna lyktina af ýsu og kartöflum leggja út um opinn glugga og jafnvel heyra glamrið þegar hnífapörin klingja við diskana í bland við fréttatímann.
Stuttu seinna liggur leiðin fram hjá fínum veitingastað. Þar eru öll borð auð fyrir utan tvö eða þrjú þar sem fínir bissnesskallar skála í rauðvíni, hlæja og þurrka sér pent um munninn með þurrku úr taui. Þaðan leggur enga ýsulykt.

Í Beijing er líka nóvember. Þar er reyndar enginn snjór á götunum en myrkrið skellur á þar rétt eins og annars staðar. Alls staðar er fólk á gangi, en í hvaða erindagjörðum?
Jú, að fara út að borða. Á hverju götuhorni og víðar eru matsölustaðir, kóreskir, japanskir, vestrænir, Suður-kínverskir og fl. sem eru allir svo þéttsetnir að oft finnst ekki laust borð fyrr en í þriðju tilraun. Öfugt við Ísland einkennast þessir staðir ekki annað hvort af subbulegum skyndibitamat eða flottræfils smjattbitum sem kosta nokkur árslaun verkamanns. Í Beijing er hægt að fá dýrindis máltíð af öllum stærðum og gerðum á verði sem er nokkrum krónum yfir efniskostnaði samsvarandi matar sem eldaður er heima. Maður fær sér einfaldlega sæti, pantar af matseðlinum og oft er svo mikið að gera að kokkarnir elda ákveðna rétti viðstöðulaust svo maður þarf ekki að bíða nema í nokkrar mínútur. Síðan er farið og borgað við afgreiðsluborðið og það án þess að svitna við að sjá verðið. Svona staði vantar á Íslandi.

Myndir frá Beijing

2006-09-09T08:08:00.000-07:00

Nú hefur Ugluspegill dvalist rúmar tvær vikur í Höfuðborg norðursins, eða Beijing eins og hún nefnist á kínversku. Hér koma nokkrar myndir.

Danska aðferðin

2006-09-02T22:04:00.001-07:00

,,Þú verður þá bara að taka þessa pappíra til baka,” sagði ég við Chang og þurrkaði lítinn svitadropa af enninu. “Ef þessir asnar niðri á stöð vilja að við séum einhverjar barnapíur fyrir glæponana hafa þeir rangt fyrir sér.”

Það var óskaplega heitt. Ég leit út um eina gluggann á skrifstofunni sem við Chang deildum og sá kyrralífsmynd af limgerðinu og trjánum sem stóðu við Xue Han götuna. Það bærðist ekki eitt einasta lauf og það átti eftir að hitna með deginum. Chang stóð upp, dæsti og gekk letilega að krananum sem stóð við hliðina á skjalaskápnum og fékk sér vatnsglas.

“Þú veist að þeir eru farnir að nota dönsku aðferðina,” sagði hann og skrúfaði frá. “Alltaf eitthvað svoleiðis. Maður er nýfarinn að geta komið í veg fyrir þessa reiðhjólaþjófa og þá koma einhverjir aðrir af dekur-einbirna kynslóðinni sem þykjast geta fengið allt sem þeir vilja og nota dönsku aðferðina. Ég get svo svarið það.”

“Danska aðferðin” var einn af þessum starfsmannabröndurum sem kom upp á síðustu árshátíð. Þjófar í Danmörku höfðu tekið upp á því að smyrja danskri jarðaberjasultu á glugga á húsum sem þeir ætluðu að ræna, láta síðan dagblað yfir klístrugan gluggann og brjóta glerið án þess að nokkuð hljóð heyrðist. Þeir gátu síðan rænt og ruplað hverju sem er meðan allir voru í fastasvefni. Hér í Beijing þekkti fólk ekki hluti á borð við þjófavarnir og var því grunlaust þegar einhverjir óprúttnir tóku upp þessa sömu aðferð, líklegast eftir að hafa séð hana í framkvæmd í mynd um Olsen-gengið. Þegar Chang var í innbrotadeildinni hafði fengið fengið ótal mál inn á borð til sín þar sem húsráðendur voru í öngum sínum þegar þeir vöknuðu og sáu stofuna galtóma, fyrir utan rauðu sultuklessurnar á gólfinu.

“Þú og þín einbirna-kynslóð. Alltaf kennirðu þeim um það sem illa fer. Hvað með mig?” sagði ég og hló kurteislega. “Er ég ekki bara einn af þessum reiðhjólaþjófum sem gera ekki handtak fyrir utan að sníkja pening af afa?”

Samt hafði hann að vissu leyti rétt fyrir sér. Þegar ríkisstjórnin hrinti einbirnastefnunni í framkvæmd varð til kynslóð dekurrófa sem var miðpunktur allrar fjölskyldunnar og vandist því að geta fengið hvað sem var. Þótt ótrúlegt mætti virðast leiddust þeir einstaklingar frekar út í glæpi og Chang var ekki í vafa um hvers vegna. Sjálfur var ég eina barnið í minni fjölskyldu og eftir því sem ég óx úr grasi sá ég hvað þetta fyrirkomulag gat verið undarlegt. Ég hallaði mér aftur í stólnum og varð skyndilega feginn að vera staddur réttu megin við skrifborðið þegar fíkniefnaneytendur og þjófar voru leiddir inn á þessa hverfisstöð til skýrslugerðar.

Skyndilega heyrðist klingja í bjöllunum sem héngu fyrir ofan hurðina þegar dyrnar voru opnaðar. Inn gekk maður á miðjum aldri og á eftir honum þrír vestrænir ungir menn, líklegast frá Evrópu eða Bandaríkjunum. Þeir brostu til okkar og ég bauð þeim sæti.

“Góðan daginn,” sagði maðurinn áður en hann settist í hvíta hægindastólinn, “ég heiti Wang Li og er kominn til að skrá þessa ungu menn sem leigjendur hjá mér.”

Það var og. Á meðan ég seildist í neðstu skúffuna til að ná í eyðublöðin bað ég strákana um vegabréfin og gjóaði augunum á þá svo lítið bæri á. Sá stærsti þeirra var með dökkt hár, þreytulegur í útliti og virtist ekki alveg vera búinn að venjast hitanum. Hinir tveir voru með ljósara hár, norrænir í útliti, há kinnbein og nef og alltof mikið klæddir. Þeir voru allir með vegabréfin tilbúin og réttu þau fram án þess að segja nokkuð. Nújæja, Ísland, hugsaði ég með mér og skoðaði nöfnin þeirra, sem enduðu öll á Son.

Ég lét piltana hafa vegabréfin og brosti dauft. “Já þetta er fínt, ertu með leigusamninginn?”

Á stöðina okkar fengum við um það bil eina heimsókn á viku þar sem leigusalar komu með háskólanema, verkamenn eða ættingja frá útlöndum sem leigðu hjá þeim. Þá þurfti að fylla út leigusamning sem fékkst á aðalstöðinni og tryggja að þeir væru ekki ólöglegir innflytjendur eða eitthvað í svipuðum dúr. Í sumum tilfellum, hins vegar, nenntu leigusalarnir ekki að standa í svoleiðis veseni og komu bara með sína eigin samninga páraða á bréfsnifsi, kolólöglega að sjálfsögðu. Leigjendurnir skildu yfirleitt enga kínversku og voru því í raun varnarlausir gagnvart svona aðferðum. Wang rétti mér skítugan miða sem hann hafði skrifað sjálfur og ég bjó mig undir hina venjulegu gagnrýnisræðu.

“Þú veist að þetta gildir ekki, það er ekki hægt að gera svona samning upp á eigin spýtur. Hvernig veit ég að þessi vegabréf eru ekki fölsuð eða að þeir séu að koma ólöglega inn í landið.”

“Neinei það er í fínu lagi með þessa stráka,” sagði Wang og bað um vatnsglas. “Ég þyrfti að eyða tveimur dögum í biðraðageðveikinni á aðalstöðinni og þú veist nú hvernig konurnar í afgreiðslunni eru, ekki satt?”

“Það skiptir engu máli maður. Við fáum svona menn eins og þig á hverjum degi, heldurðu að ég hafi ekki nóg annað að gera?” Það var best að byrsta sig strax, annars gátu þessir leigusalar vælt í sífellu þangað til ég eða Chang nenntum ekki að standa í því lengur og skrifuðum leyfið upp á þá og vonuðum svo að ekkert slæmt myndi gerast. Íslensku strákarnir urðu svolítið skrýtnir á svipinn, litu hver á annan og sögðu eitthvað sín á milli.

Wang drakk vatnsglasið í einum sopa og hélt svo áfram. “Þið lögreglumennirnir eruð allir eins. Haldið að þið séuð svo mikilvægir, húkandi á ykkar stöðu endalaust án þess að gera mikið meira en að mæta klukkan níu og hengja jakkann á stólinn. Ég get sagt ykkur að það er ekki nóg að eiga einhvern frænda í yfirmannastöðu til að geta setið í þessari skítakompu allan daginn og hraunað yfir venjulegt fólk sem hefur ekki orku í að standa í kerfinu.” Síðustu setninguna sagði hann með töluverðri áherslu og skellti vatnsglasinu um leið á borðið. Chang blóðroðnaði og þóttist þurfa að hringja eitthvað og nú stóðu íslensku strákarnir hálf-kindarlegir og fitluðu við vegabréfin sín, óvart orðnir fórnarlömb í þessum vandræðalegu aðstæðum.

En það hafði fokið lítillega í mig. “Heyrðu góði, það hefur einhver gleymt að ala þig upp. Svíkjandi fé úr saklausum útlendingum og vælandi í lögreglumönnum yfir einhverjum biðröðum. Þú getur haft þetta eins og þú vilt, hunskastu út.”

Wang saup hveljur yfir þessum hörðu en hugsanlega réttmætu orðum. “Ég vona að ég þurfi aldrei að sjá framan í þig aftur,” sagði hann, fleygði miðanum á borðið og teymdi vesalings stráklingana út sem vissu nú hvorki upp né niður yfir því hvað væri að gerast. Þegar hann var búinn að koma þeim út og bjó sig undir hið sama sneri hann sér við í dyragættinni. “Veistu hvað það búa margir í þessu hverfi? Fimm milljónir. Það er svipað og í Danmörku, svo það eru ágætis líkur á því að ég muni aldrei sjá þig framar.” Með þetta snerist hann á hæli og skellti hurðinni svo glumdi í bjöllunum.

Ég sat eftir, hugsi, og horfði á krumpurnar í hvíta hægindastólnum þar sem Wang hafði setið. Eftir nokkrar mínútur kláraði Chang símtalið, hvað svo sem það snerist um, og horfði á mig augnaráði sem hvorugur skildi. “Þú getur bara farið núna,” sagði ég eftir drykklanga þögn, “ég þarf hvort eð er að vinna frameftir.” Það færðist feginsvipur yfir Chang sem byrjaði strax að taka saman skjölin og búa sig undir að fara heim. Ég reyndi hins vegar að finna eitthvað annað en hægindastólinn til að glápa á meðan ég hugsaði um verkefnin sem biðu mín. Hurðin lokaðist og ég var einn.

Klukkan var orðin kortér í tólf þegar ég lauk loksins við skýrsluverkefnið sem hafði mátt bíða alla vikuna. Þetta hafði verið ósköp venjulegur vinnudagur, þótt hann hafi verið í lengri kantinum, en það var eitthvað við hina óþægilegu heimsókn sem plagaði mig. “Fimm milljónir?” sagði ég við sjálfan mig um leið og ég tók til á skrifborðinu. “Hvers vegna sagði hann þetta? Fáránleg líking.”

Stuttu seinna renndi ég hjólinu inn ganginn á fyrstu hæð og teygði mig í lyklana í rassvasanum þegar ég sá að hurðin var opin í hálfa gátt og inni stóð nágrannakonan, náföl í andlitinu að tala við húsvörðinn. “Þetta er óskaplegt,” sagði hún og benti inn í stofu og ég steig inn og fann daufa lykt af jarðarberjasultu.

Danska aðferðin

2006-09-02T22:04:00.000-07:00

“Góðan daginn,” sagði maðurinn áður en hann settist í hvíta hægindastólinn, “ég heiti Wang Li og er kominn til að skrá þessa ungu menn sem leigjendur hjá mér.”

Ég lét piltana hafa vegabréfin og brosti dauft. “Já þetta er fínt, ertu með leigusamninginn?”

Ugluspegill i Kina

2006-08-27T00:37:00.000-07:00

Nu er Ugluspegill staddur i tolvuveri sins nyja skola, Beijing Language & Culture University. Hann mun thar nema kinverska tungu naesta arid asamt Tollheimtumanninum og Fariseanum.

Theim sem vilja minnast hans er bent a liknardeild Landspitala Haskolasjukrahuss eda Hlid 31 a Leifsstod, thar sem sidast sast til hans.

(myndir koma von bradar)

Tíu bestu íslensku lög allra tíma

2006-07-13T16:18:00.000-07:00

Í staðinn fyrir mp3 blogg sem spretta alls staðar upp á netinu ætlar Ugluspegill að gera sinn lista yfir tíu bestu lög sem samin hafa verið á Íslandi. Úr nógu er að velja og neyddist hann til að sleppa ýmsum frábærum lögum sem eiga þó sinn heiðursess skilinn. Ugluspegill reyndi að hafa lög úr sem flestum kimum íslenskrar tónlistar. Að sjálfsögðu verða margir ábyggilega ósáttir við að þessi eða hin lög eru, eða eru ekki, á listanum en þetta er að sjálfsögðu mjög persónulegt mat þess sem ritar. Listi yfir tíu verstu lögin er svo væntanlegur.

10. Styttur bæjarins e. Spilverk þjóðanna

"Þeir gengu Miklubraut, og hittu Einar Ben
skáldið er alltaf í frakkanum aðhnepptum, hnésíðum.
Einar er ein af styttum bæjarins sem enginn nennir að horfa á...grey stytturnar."

Já grey stytturnar. Á þessari mynd sjáum við Jónas Hallgrímsson kúldrast einan í Hljómskálagarðinum sem áður tróndi eins og herforingi á Austurvelli áður en Jón Sigurðsson tók hans sess þar. Spilverkið kom, sá, og bjargaði íslenskri tónlist á sínum tíma sem var orðin álíka goslaus og volgt bónus-cola. Hljómsveitin sem upphaflega hét Hassansmjör, síðan Hljómsveit Árna Vilhjálmssonar og félaga, svo Egils og loks Spilverk þjóðanna notaði hvaða hljóðfæri sem þeir komust í og höfðu enga fasta hljóðfæraskipan né fjölda meðlima. Tónlistarmennirnir bjuggu einfaldlega yfir slíkum frumleika og sköpunarkrafti að útkoman var engu öðru lík. Í þessu lagi bregður fyrir þjóðlegu stefi eins og í svo mörgum öðrum lögum Spilverksins og er ágætt að byrja listann með hressilegu lagi sem þessu.

9. Watermelon woman e. Jagúar

Þetta er eiginlega besta fönk-stuðlag sem heyrst hefur frá íslenskri hljómsveit. Hið óviðjafnanlega bassagrúv eftir bassaleikarann í byrjun lagsins gefur góðan forsmekk að því sem koma skal. Fönk-vélin Jagúar vinnur hér á þrjú þúsund snúningum þar sem uppskriftin er ekkert svo flókin, aðeins þéttur taktur, leikandi bassi og rytmagítar sem spila undir alvöru partí-laglínu.

8. Í bláum skugga e. Sigurð Bjólu

Spilverks-meðlimurinn og stuðmaðurinn sem týndist samdi ekki mörg lög á ferli sínum með þessum hljómsveitum, en allir kunna þó stefið í þessu reykmettaða lagi sem er eitt það besta sem Stuðmenn hafa sent frá sér. Síðasta erindi lagsins ber þess einmitt sterkt vitni:

"Svo þegar vorið kemur á kreik
þá tek ég flygil og fæ mér reyk.
Hann er mín trú, og festa í lífsins leik..."

Sigurður hætti í Stuðmönnum skömmu eftir að hafa samið þetta lag og hefur ekkert sést til hans síðan. Í dag starfar hann sem hljóðmaður hjá Þjóðleikhúsinu. Lagið var á fyrstu plötu hljómsveitarinnar, Sumar á Sýrlandi sem kom út árið 1975. Á þeim árum voru meðlimir alltaf í dulargervum þegar þeir komu fram og hvíldi mikil leynd yfir því hverjir væru í hljómsveitinni, og urðu margir til að gagnrýna söngvarann fyrir að vera alltaf að stæla Egil Ólafs. Um gæði plötunnar þarf varla að deila og hægt og má tína til mörg
önnur lög á þessari plötu sem ættu heima á þessum lista.

7. Íslendingaljóð 17. júní 1944(Land míns föður, landið mitt) e. Þórarin Guðmundsson

Að sjálfsögðu verður að vera a.m.k. eitt alvöru ættjarðarlag á þessum lista. Ugluspegill átti í miklum innbyrðis deilum um hvort hann ætti að setja þetta lag á listann eða Heyr himna smiður eftir Þorkel Sigurbjörnsson við ljóð Kolbeins Tumasonar. Þórarinn Guðmundsson er nafn sem hringir varla bjöllum hjá mörgum en hann gerði margt á sínum ferli, meðal annars að stofna vísi að Sinfóníuhljómsveit Íslands 1921 þegar hann setti saman fiðluhóp sem átti að spila við heimsókn Kristjáns X. Danakonungs. Textinn eftir Jóhannes úr Kötlum er líka meitlaður og ætti að vekja upp smá þjóðerniskennd jafnvel hjá mesta malbiksplebba. Þrátt fyrir að lagið sé ekkert flókið í sniðum og engin nýlunda sem tónsmíð er hægara sagt en gert að semja einfalt sönglag sem situr vel í minni en er þó fallegt og án tilgerðar. Þetta lag hefur verið á dagskránni hjá nær öllum kórum frá því það var samið sjálfstæðisárið mikla og mun vonandi gera það til frambúðar.

6. Venus as a boy e. Björk

Þetta lag er flott.

5. Til þín e. Hjálma

Hljómsveit Bob Marley hafði það orð á sér að þrátt fyrir að samanstanda af tíu til þrettán manns unnu þeir saman eins og ein heild og voru það þéttir í spilamennsku og takti að það var ótrúlegt. Hjálmar eru af svipuðu kalíberi. Mikið af reggí tónlist er orðin að einföldum töktum með fábreyttri laglínu eða stefi sem oft er rappað yfir eða sungið á sömu nótunni allan tímann. Hjálmar eru hins vegar svo lýriskir með tónsmíðarnar að saman myndar þetta pottþétta blöndu. Skilaboðin eru þau sömu óháð takti, klæðaburði eða útliti, góð tónlist villir ekki á sér heimildir.

4. Ástarsæla e. Gunnar Þórðarson(Sefur þú nú sætt og rótt)

Það væri að sjálfsögðu hneisa að skilja Gunna Þórðar eftir á þessum lista. Hann hefur svoleiðis dælt út úr sér lögunum að hægt væri að gera sér lista einungis með lögum eftir hann. Margir telja að þetta lag sé einum of væmið fyrir sinn smekk en Ugluspegill er ekki á sömu skoðun og vill kenna textanum um. Quarashi notaði bút úr viðlaginu í hinu vinsæla lagi þeirra Tarfur og afgreiddi þar með alla gagnrýni um væmni í þessu annars hugljúfa lagi sem mætti oftar vera spilað.

3. Haustvísur til Máríu e. Atla Heimi Sveinsson

Framlag Atla Heimis til íslenskrar tónlistar- og tónsmíðasögu verður seint fullmetið. Hann var, ásamt Magnúsi Blöndal Jóhannessyni og Þorkatli Sigurbjörnssyni með þeim fyrstu á Íslandi sem gerðu tilraunir með raftónlist og sínus-bylgjur. Þekktari eru þó kórverkin hans og í þessu fallega en sorglega lagi er fjallað um dauðann á áhrifaríkan hátt. Það er, ásamt Allt eins og blómstrið eina(og reyndar My way) með þeim títtsungnari í jarðarförum landsmanna.
Atli gerir hér tilraunir með ýmsa hljómaganga sem fléttast niður í lok hvers erindis með lækkuðum níundum og öllu tilheyrandi sem setur sterkan, íslenskan kórstimpil á haustvísurnar.

2. Viðrar vel til loftárása e. Sigurrós

"Það besta sem Guð hefur skapað er nýr dagur." syngur Jónsi rétt áður en strengirnir og rafmagnsgítararnir springa út í einu magnaðasta klæmaxi íslenskrar tónlistarsögu. Það er lengsta lagið á hinni ótrúlegu plötu Ágætis byrjun og muna eflaust margir eftir myndbandinu þar sem tveir ungir strákar á sjötta áratugnum finna ástina í slow-motion, Helga Björns til mikillar mæðu.
Þegar hlustað er á lagið vakna svo margar tilfinningar, minningar og langanir; maður fyllist nýrri von um að hægt sé að gera heiminn betri en hann er og vill helst ekki hugsa um neitt ljótt á meðan.

1. Sveitin milli sanda e. Magnús Blöndal Jóhannsson

Það er eiginlega engin spurning hvaða lag trónir efst á þessum lista. Ellý Vilhjálms, eða Henný Eldey eins og hún hét réttu nafni, er sú eina sem getur valdið þessu lagi svo vel sé. Þarna er toppnum náð í hinni klassísku dægurlagatónlist frá sjöunda áratugnum.
Ellý er líka bara einfaldlega besta söngkona sem Ísland hefur alið. Hún slær öllum söngkonum tónlistarbransans hér í dag við með léttum leik. Engin önnur nær þessum töfrum, þessari einstöku raddbeitingu og hinni sönnu listfegurð sem hún bjó yfir og beitti án þess að hafa
tiltölulega mikið fyrir því. Hljómsveitir dagsins í dag veigra sér við því að kovera þetta lag því það væri einfaldlega óvirðing við þá töfra sem áttu sér stað í upptökuveri Ríkisútvarpsins árið 1965 þegar hún og hljómsveit Svavars Gestssonar spiluðu sig beint inn í hjörtu þjóðarinnar með þessu kynngi magnaða lagi Magnúsar Blöndals. Á þessum tíma þóttu marimba og þverflautusóló bara sjálfsögð í dægurtónlist sem sveipar þetta lag skemmtilegum nostalgíusjarma, en Svavar Gests spilaði sjálfur á marimbuna. Árið eftir giftust þau og áttu fjóra drengi, þeirra á meðal Mána Svavarsson sem gerir nú tónlist fyrir Latabæ.

Vert er að skrifa um lagahöfundinn Magnús Blöndal Jóhannsson sem hefur nokkuð gleymst í íslenskri tónlistarsögu. Eins og kom fram áðan var hann sá fyrsti á Íslandi sem gerði tilraunir með raftónlist og tilbúin hljóð, sínusbylgjur ofl. í tónlist og samdi nokkur verk sem hafa fallið í gleymsku og voru aðeins flutt í örfá skipti.
Hann vann hjá Ríkisútvarpinu í þónokkur ár og komst þar í ný tæki og tól þess tíma sem, þrátt fyrir að vera einstaklega frumstæð, voru honum sem algjör töfratæki til að þróa nýja stefnu í tónlist. Magnús átti þrátt fyrir það erfiða æfi, var alla tíð ásakaður um að hafa hrint eiginkonu sinni niður stiga með þeim afleiðingum að hún lést(þótt um slys hafi verið að ræða) en eftir hann liggur þó þetta gullfallega lag. Og hugsa sér, það er ekki einu sinni texti. Stundum
þarf heldur ekki að óhreinka tónlistina með hinu talaða orði.

Þrátt fyrir miklar umhugsanir er greinarhöfundur viss um að einhver lög vanti á listann sem hann einfaldlega man bara ekki eftir. Öll komment hvað lagavalið varðar eru því vel þegin.

Og hvað á barnið svo að heita?

2006-06-28T11:51:00.000-07:00

Sjáið þennan litla og umkomulausa iPod. Þessi græja sem rétt hefur slitið barnsskónum er þó orðin svo útbreidd að önnur eins markaðshlutdeild og sú sem Apple hefur á mp3 spilara markaðinum þekkist varla. Íslendingar, sem þó eru þjóða duglegastir við að búa til nýyrði yfir hin fjölmörgu tæki og tól sem hingað berast á skerið hafa enn ekki fundið fullnægjandi orð yfir spilarann sem náð hefur útbreiðslu í hinu daglega máli. Við skulum þó líta á nokkur af þeim nýyrðum sem búin hafa verið til fyrir hinn blessaða iPod:

iBelgur: Þetta orð leit fyrst dagsins ljós af iPod nýyrðunum og er í rauninni bein þýðing úr enskunni. Í rauninni eru spilararnir ekkert ósvipaðir litlum belgjum (baunabelgjum?) sem hægt er að geyma ógrynni af tónlist. Að sjálfsögðu skal i-ið borið fram að íslenskum hætti. Spurning hvort að nýjustu nano-arnir séu belgslegir í laginu, en Ugluspegill á einn slíkan og er oft hræddur um að brjóta litla dýrgripinn sem virðist svo viðkvæmur, eða einfaldlega týna honum.

Tónhlaða: Þetta nýyrði birtist í grein eftir Árna Johnsen í Morgunblaðinu fyrir nokkrum vikum. Í þeirri eftirminnilegu grein skammast Árni út í "hin kvenlegu tök blaðsins", sumsé að konur sem vinni við blaðið séu hrifnari og áhrifagjarnari fyrir erlendum orðum en karlarnir og áhrif þess megi sjá á síðum Moggans með notkun á enska orðinu iPod. Urðu ýmsar konur óánægðar í kjölfarið og spunnust nokkrar deilur af þessu og tilgangur greinarinnar, fæðing orðsins tónhlaða, týndist í kjölfarið. Þetta orð er hugsað á svipaðan hátt og rafhlaða og þykir Ugluspegli þetta vera líklegasti valkosturinn sem fjölmiðlar taki að sér(ef þeir ætla að drullast til þess á annað borð). Þótt tónhlaða hljómi asnalega fyrst um sinn er Ugluspegill viss um að rafhlaða hefur gert það líka á sínum tíma. Áfram Árni.

Spilastokkur: Abbababb segja sumir, hér er gamalt vín á nýjum (i)belgjum! Þótt hið belgslega útlit spilaranna beri nafn með rentu eru þeir óneitanlega líkir spilastokkum hvað stærð og lögun varðar. Spilastokkur er þó ekkert nýyrði í sjálfu sér eins og allir vita en gömul og gróin orð hafa þó áður fengið nýja merkingu í málinu, til dæmis gemsi, sími, skjár o.s.frv. Eina sjáanlega hindrunin er að spilastokkur er ekki beinlínis hluti af gömlu máli. Hið upprunalega gemsaorð er nær einungis notað í samhenginu vandræðagemsi og símað og skjárinn eru bæði orð sem hætt voru í notkun þegar tækninýjungarnar komu fram. Auðvelt væri að ruglast á venjulegum spilastokki og spilastokki sem geymir tónlist. Við skulum þó hafa þetta orð bak við eyrað ef ske kynni að landinn hætti alveg að spila Ólsen Ólsen.

Padda: Hér er loksins líkt eftir hljóðunum í enska orðinu, pod og padda. Ugluspegill heyrði þetta fyrst á hljómsveitaræfingu þótt sá sem talaði um "pödduna" gerði það meira í gríni en alvöru. Það fer þó vel í munni og er enginn tungubrjótur sem gerði notkun enska orðsins meira aðlaðandi. Spurning hvort að hin neikvæða notkun orðsins padda yfir skordýr (og jafnvel sem hnjóðyrði yfir sumar manneskjur!) muni hindra útbreiðslu þess.

Hljóðkútur: Þetta orð varð upphaflega til úr smiðju Sigurðar Nordals þegar hann tók að sér að íslenska hin fjölmörgu stykki utan á bifreiðum þegar þær komust í almenna notkun á Íslandi. Önnur bílaorð eftir hann sem festust undir eins í hinu daglega tali eru t.d. blöndungur, kúpling, drifskaft að ógleymdum sjálfrennireiðartógleðurshringnum, sem dekkið leysti blessunarlega af hólmi. Hér er orðið komið yfir iPod spilarana og þykir mörgum hugvitsamlega að verki staðið. Mörgum þykir það þó of krúttlegt yfir eitursvalar græjur eins og iPod og býst Ugluspegill helst við því að það verði notað yfir hina baunalöguðu mp3 spilara frá Sony, en bleika gerðin af honum þykir einmitt sérlega krúttleg.

Það er löngu kominn tími til að RÚV, dagblöðin og aðrir miðlar taki að sér íslenskt orð yfir þessa mp3 spilara. Við megum ekki láta enska orðið festast í málinu eins fast og það er orðið í dag. Það er nauðsynlegt að eiga formlegt nýyrði yfir sem flestar tækninýjungar, því þótt það sé ekki mikið notað nema af ríkisfjölmiðlunum er nýyrðið þó yfir hendi og hver veit nema einn daginn muni hið daglega mál taka það í sátt. Án efa eru til fleiri nýyrði yfir iPod spilarana og hvetur Ugluspegill lesendur til að kjósa um líklegasta valmöguleikann í kommentakerfinu og/eða leggja til ný orð yfir þessa spilara.

Próf

2006-05-19T21:25:00.000-07:00

Þegar ég verð búinn í prófum ætla ég að smíða tímavél, kaupa mér bjór, fara ca. 100 milljón ár aftur í tímann og setja Vorblótið með Igor Stravinsky í botn á meðan ég fæ mér einn ískaldan og horfi á risaeðlurnar.

mooooooountain deeeeeeeeew

2006-05-04T12:16:00.000-07:00

klukkan er hálffjögur um nóttina og ugluspegill er að fara í spænskupróf(klukkan á s'iðunni er vitlaust einhverra hluta vnegna) og hann þarf að læra meira og fá sér meira mooooooooountain deeeeeeewwwwww
diggadiggadiggaðudewið sem er með sambærilegt koffínmagn og kaffi. í staðinn fyrir að gera tennurnar svartar þá lætur fjalladöggin sér nægja að eyða glerungnum

Nú hrýturðu ekki lengur eins og sögunarverksmiðja í brasilíu! Hah! hver er nú með rauðan skúf? Heimska íslenskupróf, vei þér vei þér svei ókei. sin poder evitarlo, clara miró a marcos y de pronto ella tuvo una idea

þessi mynd lítur út eins og auglýsing fyrir skírlífsbelti. Mér finnst hún fyndin, ég kann ekki frönsku en ég ímynda mér að það standi "með þægilegra grand-port-royal belti þarftu ekki lengur að hafa samviskubit yfir að skella því á konuna"

Íslenskt mál - snaran hert

2006-04-22T17:02:00.000-07:00

Ef íslensk tunga er aðeins spariflík
að endingu hún verður fagurt lík.
En sé hún höfð að ígangsklæðum enn
hún áfram lifir, ný og forn í senn.

Þórarinn Eldjárn kemst hér furðulega nálægt sannleikanum því dálkurinn Íslenskt mál birtist í sínum fínustu líkklæðum í Morgunblaðinu þann 22. apríl síðastliðinn. Þeir sem lesa þessa pistla eftir G. Friðjónsson(ekki er gefið upp hans fyrra nafn) hafa eflaust tekið eftir því að innihald þeirra minnir frekar á predikanir rykfallinna pokapresta heldur en fræðandi greinar um hina lifandi íslensku. Hinn dularfulli G. þylur upp endalaus dæmi um það sem honum finnst vera röng notkun á íslenskum forsetningum, orðtækjum o.s.frv. og skellir allri skuldinni á enskuna. Hann skrifar m.a.: "Oftast er um að ræða tökugóss sem hefur verið aðlagað íslensku, t.d. síðan er það opin spurning hvernig flensunni í Asíu vindur fram [e. open question; þ. eine offene Frage], Lögreglan reyndi að róa fólk niður [e. calm down]."

Herra G þeytist hér um með grímu að hætti Hugo Weaving og plaffar niður hina óforskömmuðu enskuskúrka sem sletta eins og Helgi Hóseason á allt sem fyrir ber. En það sem Herra G fattar ekki er að málfasisminn liggur hjá honum sjálfum. Hvað er að því þótt málfræði tungumálsins breytist? Eftir fimmtíu ár segja allir mig hlakkar til og ég vill og fólki finnst það bara fínt. Þessi þróun hefur átt sér stað(eða "er búin að eiga sér stað", til að pirra málfasistann) síðan orð eins og "uuugh" og "rurrr" duttu úr tísku. Hvar var herra G þegar germanska hljóðbyltingin átti sér stað? Klofnaði hann í herðar niður í einfaldan sérhljóða þegar trylltur múgurinn óð uppi með "ljóta" framburðinn sinn? Og hver nennir að lesa þessa pistla lengur? Þeir dóu með málfasismanum sem Ugluspegill hefur engu minni áhyggjur af en áhrifum úr öðrum tungumálum. Hvar eru gömlu gæðingarnir? Hvar er Guðni Kolbeinsson og málfarsmínúta hans?? Hversu lengi enn þurfum við að sitja uppi með einhverja rykfallna nöldurseggi sem herða snöruna hægt og rólega að hálsi íslenskunnar meðan við lýðurinn horfum aðgerðalaus á?

Það sem íslensk tunga þarf er alvöru undercover hetja sem svífst einskis í baráttu sinni gegn forpokun á íslenskunni. Það var fínt að hafa Rasmus Cristian Rask hérna 1823 að stinga kansellíblöðruna eins og gatasigti en núna er 2006, halló! Við þurfum ekki að hafa áhyggjur af einhverju Gillzenegger slangri, Egill Skallagrímsson gæti barið hann í stöppu sama hvað hann "krullar mikið bís". Hin dularfulla íslenskuhetja myndi gera sletturum lífið leitt og vinna góðverk þeim sem tala og skrifa vandaða íslensku.
Guðni Kolbeinsson er hetjan okkar allra. Hann er hjálpin sem kemur til staðar þegar neyðin er stærst. Með korðann að vopni sker hann á þau graftarkýli sem grassera á bólugröfnu andliti íslenskunnar og ræðst að þeim hlutum sem virkilega plaga íslenskuna þegar herra G lætur sér nægja að ráðast á minnimáttar. "Íslensk tunga" morgunblaðsins er aumasta vopnið sem fyrirfinnst í vopnabúri málfarsráðunautanna. Fjölnismenn hefðu skammast sín.

Ljósleiðarar - tákn nýrra tíma

2006-04-18T13:49:00.000-07:00

Á Viktoríutímanum hugkvæmdist einhverjum að lífga upp á gosbrunna ensku hallargarðanna með því að láta sveigjanlegar glerpípur klæddar með málmhimnu og hrágúmmíi ofan í vatnsleiðslurnar og láta ljós skína inn um hinn endann þannig að gosbrunnurinn upplýstist allur á kvöldin, aðlinum til mikillar hughrifningar. Engum datt hins vegar í hug að hægt væri að nota þennan hlut í eitthvað annað en gagnslaust skraut, seinni tíma vísindamönnum til mikillar gremju. Minnir þetta óneitanlega á hinn gríska uppfinningamann Heron frá Alexandríu, sem einn daginn var að dunda með málmpípur við matarpottinn sinn þegar honum datt í hug að hægt væri að nýta gufukraftinn í eitthvað skemmtilegt. Því miður sáu Grikkirnir, rétt eins og viktoríanski aðallinn, ekki notagildi hlutanna eins vel og ætla mætti. (Að vísu var búið að finna upp ljósaperuna á 19. öld þannig að fína fólkið þurfti ekki að brenna þræla til að lýsa upp partíin sín, en ef þú lætur Forn-Grikkja fá ljósleiðara og þræl er aldrei að vita hvað gerist).

Í dag eru ljósleiðarar m.a. notaðir í læknisfræðinni sem sjónpípur í skurðaðgerðum, geimaldar-jólaseríur eða í ógeðslega ljóta lampa sem eru alls staðar í kolaportinu(sjá mynd). Það er ekki fyrr en á síðustu árum sem farið er að nota þá í eitthvað gagnlegt, samanber línu.net byltingin sem olli því að Reykvíkingar voru hættir að geta sofið út um helgar þegar þeir byrjuðu að rífa upp hverja einustu götu í þágu tækninnar. Ljósleiðarar eru jú miklu betri aðferð til að flytja gögn milli staða en gamli koparvírinn þar sem þeir eru léttari, fyrirferðarminni, flytja margfalt margfalt meiri upplýsingar, minni orka tapast og þeir eru að verða ódýrari og ódýrari meðan koparvírinn hækkar sífellt í verði.
Við sjáum ljósleiðara oftast fyrir okkur sem gagnsæjan streng að svipaðri þykkt og fiskilína en raunin er að sú lína eru mörg hundruð ljósleiðara sem búið er að setja í eina leiðslu. Sjálfur kjarninn í leiðaranum sem ljósið fer um er ekki nema átta nanómetrar og utan um það bætast alls konar himnur og hlífar sem gerir hvern streng um einn þriðja af þykkt mannshárs.

En hvers vegna takmarkast notkun ljósleiðara við gagnaflutning? Í nýjum skrifstofubyggingum eru menn farnir að nota þá til að lýsa upp hús. Það er mjög óhentugt að leiða orku sem nota á í ljós með rafmagni þegar einfaldlega er hægt að leiða hana á ljósformi frá upphafi til enda. Töluverð orka tapast þegar rafmagninu er breytt í ljósorku auk þess sem mikið af því breytist í hita. Ugluspegill spáir því að eftir nokkra áratugi verði ljósleiðararnir búnir að leysa af meirihluta rafmagnslýsingar í híbýlum vesturlanda.
Hvað sem líður gagnrýniröddunum Ugluspegill með ljósleiðaranum. Um árið kviknaði í húsi frænku hans vegna lélegra rafleiðslna - eitthvað sem hefði aldrei gerst ef ljósleiðarar væru í húsinu. Hann vonar einnig að ekki fari fyrir þeirri uppgötvun eins og gufuvél Herons að enda sem gagnslaust leikfang á týndu pergament-skjali heldur nauðsynlegur faktor á öllum húsateikningum.

Hoho-ar og dödö-ar

2006-04-17T17:32:00.000-07:00

Ugluspegill var oft á hestbaki. Þegar bílar á þjóðveginum óku framhjá honum í sinni lystiferð gat hann séð hvort fólkið sem inni í bílunum sat stundaði hestamennsku eða ekki.

Væri um hestafólk að ræða horfðu foreldrarnir gaumgæfilega á Ugluspegil og virtu fyrir sér gang hestsins og svo framvegis. Krakkarnir aftur í gáfu hins vegar lítið fyrir ríðandi mann og þóttust aldeilis hafa séð annað eins enda alltaf látin fara á bak.

Hefðu farþegarnir lítið sem ekkert komið nálægt hestamennsku glenntu börnin upp augun og skoðuðu ho-ho inn með andagt á meðan fullorðna fólkið lét sér fátt um finnast og brunaði áfram eftir malbikinu. Þegar það gerðist varð Ugluspegill alltaf dálítið leiður og fannst eins og hann ætti ekkert heima í nútímanum.

Inri 2

2006-04-16T15:15:00.000-07:00

Júdas frá Ískaríot

Hér fyrir ofan sjáum við blaðsíðu 16 úr hinu "nýfundna" guðspjalli sem á að vera komið frá Júdasi. Þessir páskar hafa að einhverju leyti einkennst af umræðu um hlutverk Júdasar í kristninni og hið sígilda þrætuepli um hvort hann hafi raunverulega svikið Jesú eða "hjálpað" honum að uppfylla tilgang sinn á jörðinni, að deyja fyrir syndir mannanna. Handritið í heild sinni er ekki mikið, aðeins um 26 blaðsíður af rifnum papýrustætlum og er blaðsíðan fyrir ofan með þeim heillegri. Það er talið skrifað um 180 eftir Krist og gekk manna á milli á svartabraskmörkuðum og er vitað að það hafi innihaldið 62 blaðsíður en margar af þeim týnst eða eyðilagst þangað til National Geographic keypti það árið 1999.

Nú hafa þeir rýnt í blaðsíðurnar og hafa sett fram þá kenningu að Júdas hafi í raun tekið að sér að "svíkja" Jesú með hans samþykki þar eð Jesú hafi talið hann vera nánastan sér af lærisveinunum og sá sem hann treysti best. Júdas sé því í raun orðinn engu minni píslarvottur en Jesú og í raun hafi hann þjáðst meira fyrir mannkynið þar sem hann þurfti(eða þarf) að sæta eilífum þjáningum í helvíti. Að sjálfsögðu hafa ýmsir orðið til að mótmæla þessu og fer páfagarður þar fremstur í flokki.
Þær bækur sem Biblían inniheldur voru ákveðnar á fjórðu öld eftir Krist af mönnum sem þarna höfðu í raun alvald til að ákveða hvað trúarrit kristindómsins samanstæði af. Fjölmörgum bókum, svonefndum apókrýfar bókum var hafnað og þær jafnvel brenndar eða fargað. Má þar ætla að Júdasarguðspjallið hafi ekki verið vel séð af þessum kirkjunnar mönnum.

Nú telur Ugluspegill sig vera trúlaus en hann hefur þó áhuga á kristindómnum rétt sem öðrum trúarbrögðum. Hjá honum vöknuðu þessar hugrenningar þegar hann las um Júdasarguðspjallið í mogganum:

- Þótt það standi í Biblíunni að Jesús hafi vitað að Júdas myndi svíkja hann er þó alltaf sá möguleiki að hann hafi einfaldlega ekki haft hugmynd um það. Þetta er ábyggilega einfaldasta hugmyndin sem menn geta mótað af Júdasi, að hann hafi verið samviskulaus svikari.

- Hafi Jesú vitað af tilvonandi svikum hans, er þrennt í stöðunni:

1. Að hann og Júdas hafi gert það í samráði hvor við annan eins og Júdasarguðspjallið á að boða

2. Að Jesú hafi horft upp á spádóma sína rætast án þess að hann hafi komið nokkrum vörnum við eins og hin guðspjöllin boða. Það setur Júdas óneitanlega í mikla klípu.

3. Að Jesú hafi horft upp á spádóma sína rætast þrátt fyrir að hann hafi geta komið í veg fyrir þá, s.s að þetta sé bara partur í hlutverki hans á jörðinni. Ugluspegill dustaði rykið af biblíu afa síns og las guðspjöllin á föstudaginn langa. Þar tók hann eftir því að Júdas gerir samning við æðstuprestana um að vísa á Jesú áður en Jesú segir þeim við síðustu kvöldmáltíðina að einn úr þeirra hópi muni svíkja sig. Hérna er ekki hægt að útiloka að hann og Júdas hafi verið saman í ráðum um að hann muni taka að sér "svikarahlutverkið" í þessu píslarferli Jesús á jörðinni.

Hlutverk Júdasar í biblíunni er ekki öfundsvert og í gegnum aldirnar hefur nafn hans orðið að tákni fyrir svikara. Það er þó merkilegt hvað guðspjallamennirnir eru hlutlausir gagnvart Júdasi og þeir segja eiginlega bara frá atburðunum eins og þeir gerðust án þess að fella einhvern dóm um hann. Annar lærisveinn, Símon Pétur, svíkur Jesú að hluta til í orði með því að afneita honum þrisvar í hallargarði æðsta prestsins. Jesú talar þó um að Satan hafi þarna verið með í ráðum og að Símon Pétur sé því í raun ekki ábyrgur gjörða sinna. Gildir það sama um Júdas eða ekki?

Í þessu kristallast boðskapur kristindómsins um hvort maðurinn hafi frjálsan vilja eða ekki:

1. Ef Jesús sá fyrir svik Júdasar má færa rök fyrir því að Júdas hafi ekki frjálsan vilja og sé því bara leiksoppur í þessu dauðaspili Jesúsar. Hann þurfi samt sem áður að þola eilífa vist í helvíti á meðan Jesús sitji við hægri hönd Guðs og þar með er Júdas orðinn jafnmikill píslarvottur mannkyns og Jesús ef ekki meiri.

2. En samkvæmt biblíunni er Júdas einfaldlega svikari og það sé á engan hátt hægt að afsaka það með einhverri forlagatrú. Þetta ítrekaði páfagarður í páskaræðu Benedikts 16. páfa nú í dag þegar þetta er skrifað á páskadegi. Hér er biblían á vissan hátt komin í mótsögn við sjálfa sig, sbr. orð Jesús: "Faðir, fyrirgef þeim, því þeir vita ekki hvað þeir gjöra." Fyrst þetta á við um Símon Pétur, gildir það einnig um Júdas?

INRI

2006-04-14T14:19:00.000-07:00

Þögn til íhugunar.

Hvernig lifa skal af stúdentspróf

2006-04-09T14:36:00.000-07:00

Þær vikur sem nú fara í hönd munu reynast mörgum dimmiterum erfiðar. Til að létta byrðina sem próflestri fylgja er gott að gera eftirfarandi:

Farðu út í búð og kauptu þér kaffivél og nokkra kassa af kaffi. Settu vélina á góðan stað í eldhúsinu og hengdu upp dagatal fyrir ofan. Fyrir hvern dag verðurðu að hella upp á fjórum sinnum og merkja það skilmerkilega á dagatalið. Kaffi er eitt mikilvægasta hjálpargagnið sem hinn morkni stúdentsheili þarf til að fúnkera yfir daginn. Ekki er leyfilegt að svíkjast undan með því að gefa hundinum einn til tvo bolla heldur er skylda að drekka allt kaffið einn.

Eftir að hafa torgað nokkrum könnum af kaffi skaltu búa til gervi-einkunnaskjal. Fáðu einhvern á heimilinu til að skrifa lélegar einkunnir á það, setja borða utan um og afhenda þér nokkrum sinnum á dag með hamingjuóskum. Þetta undirbýr þig andlega fyrir skólaslitin auk þess sem það verður ekkert slæmt lengur að taka á móti lélegum einkunnum.

Kauptu þér götusóp. Farðu með hann niður í gatnamálaráðuneyti og hjálpaðu götusópurunum að hreinsa götur bæjarins. Þetta ætti að koma þér betur í skilning um að það er allt í lagi að enda sem götusópari ef illa gengur í prófunum. Eftir að hafa sópað nokkrar götur er tilvalið að skola því niður með vænum skammti af kaffi.

Farðu á netið og náðu í nokkur gömul stúdentspróf. Fylltu þau út eins og um venjulegt próf væri að ræða og láttu einhvern kennara fara yfir þau. Sé einkunnin 5 er allt í lagi en fáirðu hærra en fimm skaltu þreyta prófið aftur þangað til þú færð nákvæmlega 5. Þegar þú hefur náð þeirri hárfínnu línu að bulla sig upp í fimmuna skaltu verðlauna þig með meira kaffi.

Að kaffidrykkju lokinni skaltu fara á fyrirlestur upp í háskóla hjá einhverjum prófessor. Ugluspegill mælir með fagi sem enginn botnar í, t.d. forspjallsheimspeki eða næringarfræði. Þegar þú hefur virt fyrir þér sveitta háskólanema sem standa í þessu rugli á hverjum degi líður þér miklu betur yfir að vera bara í stúdentsprófum.

Passaðu þig svo á því bara að drekka nóg af kaffi.

kaffi

kaffi

10 plötur sem Ugluspegill hefur aldrei þolað

2006-03-13T14:29:00.000-08:00

Allir eiga sér and-uppáhalds plötur. Í þessari grein verður greint frá þeim plötum sem Ugluspegill hefur hvað mesta andúð á.

10.

Hemmi Gunn og Rúnni Júll syngja fyrir börnin

Þetta byrjar með ósköpum. Árið 1993 leit dagsins ljós diskur nokkur sem átti eftir að eyðileggja óteljandi barnaafmæli með hræðilegum afleiðingum. Á þessum tíma var Rúnni Júl þegar orðin útbrunnin stjarna með brest í röddinni og Hemmi Gunn þurfti að fara alla leið til Tælands til að hreinsa mannorð sitt áður en hann þyrði hingað heim. Og lítið á plötuumslagið. Krakkarnir á umslaginu virðast ekki hafa hinn minnsta áhuga á því sem þeir eru að syngja, enda eru lagaheiti á borð við "Ristað brauð með smjöri" ekki líkleg til þess.

9.

Beatle Barkers

Margir hafa rekist á plötur á borð við "Bach meets the Beatles" eða "Beatles go Country" og þar fram eftir götunum. Hér hefur einhverjum framúrstefnulegum hálfvita tekist að búa til bítlaábreiðuplötu sem eingöngu er "sungin" af hundum. Hvernig er það hægt? Tók hann svona "Lennon hund" og "McCartney hund", spilaði karókí útgáfu af Yesterday og lét þá spangóla yfir? Ugluspegill er í alvörunni forvitinn.

8.

Linkin Park - Reanimation

Ugluspegill tók þessa plötu af handahófi á allmusic.com því eins og allir vita er enginn munur á nokkurri Linkin Park plötu. Af plötukoverinu að dæma finnst strákaguttunum í Linkin Park ennþá rosa gaman að leika sér að dótaköllum, enda áttu þeir að halda því áfram í staðinn fyrir að byrja að fikta á hljóðfæri.
Þegar Ugluspegill gúglaði Linkin Park var honum fyrst beint inn á síðu um Richard Wagner. Er þetta í fyrsta skipti sem sú heimasíða beitir jákvæðri ritskoðun.

7.

Geirmundur Valtýsson - Nú er ég léttur

Skagfirska sveiflan klikkar ekki. Það mætti halda að Geirmundur Valtýsson hefði gert mörg þúsundir laga því á þessari best-of plötu eru hvorki meira né minna en 36 lög. Flest syngur hann þau sjálfur ásamt Helgu Möller(eina ástæðan fyrir því að hún er ekki á þessum lista er að Helga hefur blessunarlega aldrei asnast til að gefa út plötu) eða Páli Rósinkrans og þá er nóg sagt. Vonandi fer Kringlukráin nú bráðum að fara á hausinn svo Geirmundur komist norður í fjörð að mjólka kýrnar.

6.

Florence Foster Jenkins - The glory(?????)of the human voice

Þessi plata verður nú eiginlega að vera með. Aría næturdrottningarinnar í töfraflautu Mozarts er þarna gerð ógleymanleg með einni frægustu misþyrmingu mannsraddarinnar fyrr og síðar. Florence Foster var ung stúlka frá Pennsylvaníu sem var staðráðin í að leggja sönginn fyrir sig. Faðir hennar neitaði að borga nokkurt söngnám fyrir hana þar sem hún gat varla haldið nokkurri nótu svo hún gifti sig til fjár og spreðaði svo arfi föður síns í nám og plötuútgáfu. Í fyrstu greip fólk fyrir eyrun í skelfingu en síðan uppgötvaðist hið gríðarlega skemmtanagildi sem fylgdi því að fara á tónleika með söngkonu sem hélt sig vera á heimsmælikvarða þegar hún svo gat ekki neitt. Í dag er þessi plata löngu orðin költ og nafn hennar mun vafalaust ekki falla í gleymsku.

5.

James Blunt - Back to Bedlam

Nei. Neineineinei.

4.

Erpur Eyvindarson, Steindór Andersen og fleiri - Rímur og rapp

Íslendingurinn sem fann upp kokkteilsósuna rambaði á það einfaldlega með því að taka einhverjar tilviljunarkenndar sósur úr ísskápnum og blanda þeim saman. Og bresku dátarnir á Indlandi á 19. öld sem uppgötvuðu gin og tónik því kínínið í tónikinu hélt moskítóflugunum frá römbuðu líka á það af tilviljun. Þetta eru hins vegar undantekningarnar. Það virkar ekki alltaf að taka tvær tilviljunarkenndar sósur úr tónlistarísskápnum, hræra þær saman með valdi og gefa það út með einhverjum stóryrðum að "ríman muni loksins lifa af í gegnum rappið." Erpur var fínn þegar hann hélt grillveislur með breiðholtscrewinu og fékk sér vodka út á Cheeriosið en ekki á þorrablóti í lopapeysu að taka í nefið með Steindóri Andersen. Sigur Rós hefur gefið út hörkugóðan disk með þeim magnaða stemmu-meistara á meðan Erpur heldur áfram að öskra "þér er ekki boðið!" og monta sig af því að hafa lesið Þórberg.

3.

Svala - The Real me

Á tonlist.is gefur að líta eftirfarandi ritdóm um þessa plötu:

"Það er ekki á hverjum degi sem íslenskt útgáfufyrirtæki leggur í jafn metnaðarfulla útgáfu og því er eðlilegt að vandað sé til verka. Þegar Svala var nefnd til sögunar sem líklegur kandidat var enginn spurning um að þarna væri kominn persóna sem menn töldu að hefði allt til að bera og meira til. Svala sem flestir vita er dóttir keisara íslenskrar dægurtónlistar, Björgvins Halldórssonar og kemur því ekki á óvart að hún syngur sem engill og hreyfir sig líkt og um æðar hennar renni suðrænt blóð sem er reyndar ekki frá syðri slóðum en Hafnarfirði."

Hahahahaha! Hahaha! Haha! Ha?

2.

Svalabræður - Svalasmellir

Þegar Ugluspegill leitaði að "Svala" á tonlist.is dúkkaði upp önnur plata, "Svalasmellir" þar sem fígúrurnar úr svaladrykknum velja öll sín uppáhalds lög. Þar er einmitt Björgvin Halldórsson að syngja með hljómsveit sinni HLH flokknum og Siggu Beinteins. Aðrir flytjendur eru m.a. Stefán Hilmarsson og Bjarni Ara. Ugluspegill hélt að með Rímum og rappi væri hann loksins kominn í slæma stöffið en hann hafði að sjálfsögðu gleymt hafnfirsku feðginunum síkátu. Hvað varð um vönduðu barnatónlistina? Kom út einhver diskur með Garpi eða Frissa fríska?

1.

Guðrún Gunnarsdóttir og Friðrik Ómar Hjörleifsson - Ég skemmti mér

Ókei. Það er í lagi að vera hress. Stundum þegar Ugluspegill lýkur síðasta tíma á föstudegi er hann stundum hress. Og það er í lagi að vera hress stundum. EN EKKI SVONA FOKKING HRESS. Maður fær algjört ógeð um leið og fyrsta lagið byrjar. Ugluspegill skilur ekki hvað svona góð söngkona eins og Guðrún Gunnars er að gera með þessu piparkökubrúna dúkkulísugerpi. Fékk hann alltof stór jakkaföt frá afa sínum og fann árskort í sólbaðsstofu í vasanum? Hver hannaði plötuumslagið? Og af hverju í andskotanum var þessi plata þriðja söluhæsta plata kringum jólin 2005?

Það er hrossakjöt í matinn

2006-03-06T11:43:00.000-08:00

Hesti Ugluspegils var lógað fyrir skömmu. Þegar síðan var hrossakjöt í matinn fáeinum dögum síðar(af hesti alls óskyldur Ugluspegils) flugu honum í hug ýmsar hugleiðingar í bundnu máli um lífið og dauðann.

Úr borginni fínt er að fara um stund
og ferðast til nálægra staða
en þegar er haldið á Heljar fund
vill heiðríkjan burtu sér hraða.

Þó Skuggi sé enn þá með skeiðandi fætur
eru skarpar tennur hans eyddar.
Og aumingja dýranna örorkubætur
eru aðeins á himninum greiddar.

Er hvellurinn ómar um kletta og brýr
þá kreisti ég augun og veit
að aldrei muni ég annað dýr
aflífa í þessari sveit.

Svo líður tíminn, og tíminn getur
treyst mína styttu og stoð.
Svo fór eina helgi að frænkutetur
fékk mig í matarboð.

Mín ættmenni halda oft alls konar veislur
eins oft og þau framast geta
því úti um allt er fjarskylda fólkið
sem fær ekki nóg af að éta.

Og þarna sat ég og snögglega brá
og sjón minni vildi ei trúa:
Því það sem ég diskinn dembt hafði á
var dýrindis hrossabjúga.

Hér áður fyrr var mér af engu meint
og át bæði hausa og ugga,
en í bjúganu fannst mér ég geta greint
hinn glaðlega vangasvip Skugga.

Ó, Skuggi minn! garnirnar gauluðu í mér
og græðgin mér varð loks að falli.
Ég kjamsaði á þér með kartöflu og smér
og kraup fyrir freistarans kalli.

Þó dómsdagur þinn væri sársauka settur
þá sver ég við Óðinn og Eir
að þriðja disk loknum, en þá var ég mettur
þjáðist ég helmingi meir.

Á meðan ég lifi, á meðan ég anda
á meðan rennur mér blóð;
þá iðrast ég bjúgnanna eilífa fjanda
en andskoti var kartaflan góð.

Spurningakeppni Lærða skólans

2006-03-04T07:50:00.000-08:00

Í ljósi fjölmargra kvartana sem aðstandendum Gettu betur hefur borist hefur verið ákveðið að breyta fyrirkomulagi spurningaleiksins. Hin nýju lög keppninnar verða birt hérmeð.

1. grein.

1.1. Hið nýja heiti spurningaleiksins skal vera Spurningakeppni Lærða skólans.
1.2. Keppnin skal haldin í hátíðarsal Menntaskólans í Reykjavík.
1.3. Markmið keppninnar verður að efla og styrkja áhuga skólapilta á fróðleik ýmis konar; skal þess þó gætt að efni fróðleiksins komi úr hæfilegum áttum.

2. grein.

2.1. Í spurningakeppni Lærða skólans eru öllum réttmætum Menntaskólum heimilt að taka þátt.
2.2. Skólum sem byrja á bókstafnum F, V, H eða B verður meinaður aðgangur að keppninni hvort sem er til þátttöku eða áhorfs.
2.3. Undanskilinn frá þessari reglu er þó Húsmæðraskólinn í Reykjavík enda veita kvenkyns þátttakendur skólapiltum enga samkeppni hvort eð er.

3. grein.

3.1. Spurningahöfundur og dómari verður Atli Freyr Steinþórsson, háskólanemi og útvarpsþulur. Lokaniðurstaða hverrar keppni er í hans höndum og hefur hann vald til að breyta úrslitum eftir á gerist þess þörf.
3.2. Stigavörður spurningakeppni Lærða Skólans verður Yngvi Pétursson, rektor Menntaskólans í Reykjavík.
3.3. Horfið verður frá hinum rafrænu stigatöflum og verður í þeirra stað komið fyrir sérmáluðum stigatöflum úr tré með færanlegum stigaspjöldum. Sérlegur aðstoðarmaður stigavarðar mun skipta um stig í keppninni og mun það embætti skipa Geir Ólafsson.
3.4. Ásgeir Pétur Þorvaldsson, læknanemi, mun verða spyrill í spurningakeppni Lærða skólans. Innihald spurninganna geta breyst eftir hans geðþótta.

4. grein.

4.1. Í hátíðarsal Menntaskólans í Reykjavík skal ríkja þögn meðan á keppni stendur. Háreysti og hróp hvers konar skulu bönnuð. Lófatak skal þó leyft í lok hverrar keppni, í hófi þó.
4.2. Einungis skólapiltum er veittur aðgangur að spurningakeppni Lærða skólans. Kvenkyns þátttakendur Húsmæðraskólans í Reykjavík eru hér þó undanskildir.
4.3. Lög þessi öðlast þegar gildi.

Óskalög unga fólksins

2006-02-11T17:04:00.000-08:00

Að gefnu tilefni vill Ugluspegill minna á að hann verður með útvarpsþátt ásamt Braga 6.Y og Daníel Friðrik 3.B næstkomandi mánudag klukkan átta. Þar ætla þeir að mæta með hljóðfæri og spila og syngja hver þau óskalög sem hlustendur biðja um í beinni útsendingu. Einnig verða líflegar umræður á staðnum og öll tónlist verður live. Fm 97.2 - missið ekki af Óskalögum unga fólksins!

Heimavinnuna aftur heim í skólann?

2006-01-31T16:36:00.000-08:00

Einu sinni var Ugluspegill að sækja aldurhnigna ömmu sína í klippingu í ónefnda hárgreiðslustofu. Þar sem dágóður tími virtist þangað til hún yrði tilbúin settist Ugluspegill niður í hægindum sínum og fór að fletta Vikunni.
Í því blaði rakst hann á, eins og hann hefur gert annars staðar, grein eftir virtan sálfræðing sem fjallaði um niðurstöður rannsóknar hans á fólki sem blandaði saman vinnu og einkalífi. Sagt var frá lögfræðingi nokkrum sem hafði eitt sinn meira að gera en venjulega svo hann brá á það ráð að fara yfir mál skjólstæðinga sína á kvöldin þegar hann var kominn heim úr vinnunni.
Með tímanum tók hann að sér æ fleiri mál þar eð hann var í raun farinn að vinna nokkurs konar yfirvinnu í rúminu á kvöldin en að sama skapi fór lögfræðingurinn að finna fyrir streitu, stefnleysi og öðrum kvillum af sama tagi þar eð hann var ekki lengur viss um hvenær hann væri laus frá amstri vinnunnar og hvenær ekki. Í lok greinarinnar ráðlagði sálfræðingurinn fólki að klára dagsskyldur sínar á vinnustað eða að minnsta kosti ekki gera neitt sem tengdist vinnunni heimavið.

Á leiðinni heim fór Ugluspegill að hugsa hvort hann sem nemi í menntaskóla væri ekki einmitt að þverbrjóta þessi ráð sem gefin voru í greininni. Þeir nemar sem lesa þetta vita að í lok hvers skóladags er maður fjarri því laus frá skyldum dagsins hvað skólann varðar því á herðar nemenda er hlaðið töluverðu magni af skyndiprófum, ritgerðum, verkefnablöðum o.s.frv. sem þeim er sagt allt frá upphafi sinnar skólaskyldu að klára heima hjá sér. Ugluspegill kannast við þá tilfinningu að telja sig loksins vera kominn heim til að geta hvílt sig en uppgötvað sér til armæðu að hans bíður heilmikil vinna í viðbót.
Væri ekki betra ef þessi vinna færi öll fram í skólanum rétt eins og á flestöllum vinnustöðum í þjóðlífinu? Ugluspegill spurði nokkra samnemendur sína.

Fyrst mætti hann og Sigurður Kári honum Gunnari Erni fyrir utan Cösu Nova.

Hvað finnst þér Gunnar um það að nemendur þurfi að gera skólaverkefni heima hjá sér?
Mér finnst það asnalegt kerfi, við erum í rauninni að taka vinnuna heim með okkur. Það væri betra að við værum lengur í skólanum og þyrftum þá ekki að hafa áhyggjur af honum heimavið.

Telurðu að það hafi í för með sér aukna vinnu fyrir kennara þar eð þeirra bíður líka töluvert af verkefnum þegar þeir hætta kennslu?
Nei, ég hef þá skoðun að kennarar eigi að byggja einkunnir sínar á mati en ekki skyndiprófum eða tímaverkefnum sem taka eilífan tíma frá kennurum og nemendum. Það ætti að lengja kennslutímann og gera hann þar með virkari. Svo finnst mér við mættum hafa betri kennara, þeir eru ekkert spes.

Við héldum áfram inn í Cösukjallara og hittum þar Sögu Garðarsdóttur að borða epli.

Saga, hvað finnst þér um fyrirkomulag heimavinnu? Myndirðu frekar vilja gera hana í skólanum?
Já!, þá fæ ég ekki alltaf samviskubit og svona þegar ég kem heim og þarf að fara á handboltaæfingu eða kóræfingu eða morfís eða eitthvað, heldur get ég bara einbeitt mér að því sem ekki tengist skólanum! Takk fyrir að segja mér þetta, núna ætla ég alltaf bara á íþöku eftir skóla.

Með þetta fór Saga í burtu, en við ákváðum að spyrja einn í viðbót. Daníel Friðrik var í fótboltaspilinu rétt hjá.

Jæja Danni, hefur þú tekið eftir því t.d. í dagblöðum eða sjónvarpi að fólki sé ráðlagt að blanda ekki saman vinnu og einkalífi?
Já, það hef ég.

Fyndist þér þá réttlátt að til dæmis skylda nemendur til að eyða ákveðnum tíma á Íþöku eða einhverjum stað eftir skóla þar sem þeir myndu vinna heimaverkefnin sín?
Já, þótt það yrði soldið flókið. Margir nemendur myndu sjálfsagt bara slæpast og ekki nenna að gera neitt, en þannig er það því miður oft einnig í tímum.

Myndi þá ekki dembast yfir enn meiri vinna á kennarana þar sem þeir þurfa þá að vinna miklu lengur?
Nei því mín skoðun er að það ætti að fjölga kennurum, að skapa fleiri störf.

Samkvæmt óformlegri könnun sem Ugluspegill gerði í bekknum sínum var mikill meirihluti andvígur því að þurfa að gera verkefni heima hjá sér. En hver er hinn raunverulegi tilgangur heimavinnu? Hvenær dagsins hættir maður í hinum "venjulega" skóla og byrjar skóladag hins lífsins? Hvenær er maður að læra og hvenær ekki?

Að mati Ugluspegils er vafasamt hvort bera megi til dæmis saman vinnu þess sem er í járnabindingum og þess sem er í menntaskóla. En á hinn bóginn væri það fullkomlega í takti við þjóðlífið að nemar hættu líka vinnu á sama tíma og foreldrar þeirra.
Er hinn upprunalegi tilgangur heimavinnu að virkja hjá nemendum sjálfstæð vinnubrögð og fela þeim ákveðið traust? Væri það óþarfa eftirlit að vakta nemendur þegar þeir vinna heimavinnuna sína? Hverju sem því líður er ljóst að gildi og skilgreiningu heimavinnu þarf að endurskoða frá grunni.

Ugluspegill vinnur sigra

2006-01-23T14:11:00.000-08:00

En svo bar til um þessar mundir að Ugluspegill ásamt þeim vinum sínum Braga og Daníel lenti í fyrsta sæti í söngkeppni MR sem haldin var á dögunum. Af því tilefni setur hann inn aðra spurningakeppni og skulu lesendur svara spurningum án allra hjálpargagna, ellegar breytir Ugluspegill þeim í saltstöpla.

1. Af hvaða tegund var hvalurinn sem synti upp Thames ána um daginn?
2. Fyrir hvað stendur Q.E.D.?
3. Hvað eru mörg opinber tungumál í Sviss?
4. Hvað þýðir nafnið Anna?
5. Hvaða ár var hægri umferð tekin upp á Íslandi?
6. Hvaða þjóðfáni er þetta?
7. Hvaða frægi rithöfundur lést sama dag og Shakespeare?
8. Hverjir voru Demus og Gestus?
9. Hvaða plánetur í sólkerfinu hafa engin tungl?
10. Hver er þetta?

Spurningakeppni Ugluspegils

2006-01-05T12:20:00.000-08:00

Gleðilegt nýtt ár. Hér koma tíu spurningar í máli og myndum. Svör vinsamlega berist í álitakerfið.

1. Hvaða mánuður er núna skv. forn-íslensku tímatali?
2. Ariel Sharon liggur nú á dánarbeði. Hvað er hann gamall?
3. Hvaða ritstjóri, æringi og Bandaríkjaforsetavinur orti Máninn hátt á himni skín?
4. Hver er þetta? (ath. ekki stækka textann í horninu!)
5. Hvers konar vörur framleiddi Nokia fyrirtækið upphaflega?
6. Númer hvað er Angela Merkel í kanslararöðinni eftir seinni heimsstyrjöldina og hver var fyrsti kanslari Þýskalands þá?(s.s. Bundeskanslarar)
7. Hvað heitir maðurinn sem þróaði Tivoli-útvarpstækin?
8. Hverjir leika á gítar í Guitar islandico tríóinu?
9. Hvaða þjóðfáni er þetta?
10. Hvert er aldurstakmarkið til framboðs forseta Íslands?

Ugluspegill snýr aftur

2005-12-30T09:05:00.000-08:00

Jæja. Ugluspegill er búinn að taka ljósmyndir fyrir næstu grein, sem verður birt um leið og hann hefur reboot-að tölvuna sína. Hann biðst afsökunar á þessum slóðahætti sínum sem að hluta til skrifast á leti en öðrum þræði blaðaútgáfu á alvöru pappír í stað ljósvakans. Einnig vill hann þakka þeim sem hvöttu hann til að byrja aftur, það eru falslaus skilaboð um að lesendurnir geti fundið eitthvað við sitt hæfi.

Búðarýni Ugluspegils - þriðji hluti

2005-06-21T11:42:00.000-07:00

Það var grámyglulegur sunnudagur sem tók á móti þeim Ugluspegli og Daníel 5.X er þeir gengu upp Laugaveginn. Þó var líf og fjör, nokkuð mikið af túristum og meirihluti búðanna opinn.

Þar sem Illgresi var lokað ákváðu þeir að kíkja á heitasta pleisið í bænum um þessar mundir, skemmtistaðinn Ólíver þar sem Kaffi List var áður til húsa.

Á móti þeim tók hlýleg en þó fersk innrétting sem fékk mann til að líða eins og einhvers staðar í London. Á efri hæðinni tók Kristín vingjarnlega á móti okkur.

Hæ hæ, hvað segið þið?

Ja, við segjum nú bara allt fínt, þakka þér fyrir. Hvernig hefur aftur á móti gengið hjá ykkur?

Bara framar öllum vonum verð ég að segja. Viðtökurnar hafa verið frábærar.

Nú er rekstur eins og þessi ekki fyrir hvern sem er. Eru stjórnendurnir bara svona hugaðir?

Ja, staðurinn er rekinn af rosalega kláru fólki sem veit alveg hvað það er að gera. Hópurinn sem vinnur hérna er mjög góður og við gefum allt í þetta. Viðskiptavinirnir eru líka það besta, markhópurinn er frá svona 24 og upp úr.

Nú vorum við Danni í Dixielanddvergunum sem spiluðu oft hérna á gamla staðnum. Hver er tónlistarstefna Ólivers?

Sko, við höfum ekki verið með hljómsveitir hérna að spila, en plötusnúðarnir okkar eru frábærir. Þeir spila ekki þessa dæmigerðu FM-tónlist heldur meira hvers kyns djass og fönk.

Nú þurfti Kristín nauðsynlega að skreppa og afgreiða viðskiptavini á neðri hæðinni. Þrátt fyrir að það væri sunnudagur og rigning í þokkabót var ágætis streymi af viðskiptavinum inn á staðinn. Við sátum því og sötruðum teið okkar og lituðumst um.

Nú kom Kristín aftur upp stigann og við héldum áfram viðtalinu.

Þessar myndir á veggjunum eru nokkuð flottar, hver tók þær?

Já myndirnar, þær eru hannaðar af honum Gúnda. Þær hafa vakið mikla athygli verð ég að segja.

Hvernig er svo matseðillinn hjá ykkur?

Hann er einn sá besti í bænum get ég sagt ykkur. Það er hægt að fá allt frá hamborgurum upp í stórsteikur. Verðið er líka með því hagstæðara sem gerist. Það er svo mikið að gera á staðnum að við pöntum hráefni allt að tvisvar á dag. Svo eru kokkarnir hérna líka alveg frábærir, mæli með þeim. Svo erum við líka með frábæra kokkteila og mojito-ið okkar er eitt það besta sem fæst.

Við kvöddum nú Kristínu og þökkuðum henni fyrir gott te. Svo krosslögðum við fingurna því að í þessu húsi hafa skemmtistaðir ekki alltaf átt sjö dagana sæla. Óliver fær plús fyrir gott starfsfólk og góðan mat og drykk en mínus fyrir 22 ára aldurstakmark sem gerir jafnöldrum okkar erfitt að sækja hann. Átta uglur af tíu.

Búðarýni Ugluspegils - annar hluti

2005-05-18T08:20:00.000-07:00

Í fyrsta hluta búðarýninnar var smávörubúðin Tiger tekin fyrir. Nú héldu Kristján 5.A og Sigurður 5.U yfir götu Laugavegarins og inn í Mál og menningu, sem reyndar sameinaðist Vöku-Helgafelli vorið 2000 í Eddu-útgáfu. Forlagið var upphaflega stofnað sem bókaklúbbur árið 1937 og var m.a. Halldór Laxness einn stofnenda. Af gárungum er það stundum kallað Mal og minning eða jafnvel Kál og kenning.

Þessu húsi ættu MR-ingar að vera orðnir vanir, að minnsta kosti á haustin þegar allir streyma í bókabúðirnar í leit að námsbókum fyrir veturinn. Hérna má finna gífurlegt safn bóka, bæði íslenskra sem erlendra, ásamt hvers kyns ritföngum, gjafavörum, minjagripum fyrir ferðamenn og þannig mætti lengi telja. Auk alls þessa er starfrækt kaffihúsið Súfistinn á efstu hæðinni.
Ugluspegill vatt sér að afgreiðsluborðinu og bað um verslunarstjórann. Honum var gefið samband við hann símlega og sagt að hann væri tilbúinn til viðtals eftir kortér.
Þeir Sigurður notuðu því tímann og skoðuðu sig um. Hún er hvorki meira né minna en á fjórum hæðum. Á neðstu hæðinni ráku þeir augun í gífurlegan verðmun á spilum og þá sérstaklega háu verði á þeim íslensku.

Eftir dágóða stund virtst ekkert bóla á verslunarstjóranum. Eftir nánari eftirgrennslan kom hún þó niður og þeir félagar settu sig í spurningastellingar:

Komdu sæl.
Já góðan daginn, góðan daginn. Afsakið að ég komst ekki fyrr.

Gerir ekkert til. Er alltaf svona mikið að gera?
Ja, á svona sólskinsdögum sem þessum er alltaf mikið að gera á Laugaveginum. Annars fer það rosalega eftir veðrinu, allavega á þeim þremur árum sem ég hef verið verslunarstjóri.

Ég skil. Finnur þú þá fyrir samkeppni frá t.d. Kringlunni og Smáralind?
Já, tilfinnanlega.

En koma margir MR-ingar hérna í búðina?
Já blessaður vertu. Mjög margir. Við spyrjum gjarnan á haustin þegar allir nemendurnir koma hingað að kaupa skólabækur úr hvaða skóla þeir séu, og þar fyllið þið MR-ingarnir stóran hluta.

Já, nú hefur lestrarvenju ungs fólks oft borið á góma, veistu til þess að ungt fólk lesi ekki eins mikið af bókum og áður?
Hmm, nú varð ég fyrst verslunarstjóri fyrir þremur árum þannig að ég veit ekki alveg. Mér finnst þó ungt fólk gefa mikið af bókum. Að sjálfsögðu hefur þessi hópur ekki eins mikið milli handanna og þeir sem eldri eru þannig að bókakaup þeirra einskorðast við ódýrari kiljurnar. En þetta er lesið mikið engu að síður.

Talandi um verð, hvað er það mesta sem einhver viðskiptavinur hefur keypt hér?
1,2 milljón. En það var nú líka vegna opnunar nýs bókasafns(hlær). Svo koma nokkrir hérna um jólaleytið, oft þeir sömu, og kaupa allar jólagjafirnar á einu bretti. Það fer stundum upp í hundrað þúsund krónur.

Myndir þú segja að Mál og menning(þ.e.a.s. Edda) væri markaðsráðandi fyrirtæki? Hverjir eru helstu keppinautarnir?
Jú, ég myndi klárlega segja það. Aðal keppinautarnir, hmm, ætli það séu ekki útgefendurnir sjálfir í símasölu og svoleiðis. Svo er Iða líka á Lækjargötunni.

Og kemur ekki eitthvað af frægu fólki hingað?
Ójú það get ég sko sagt þér. (kallar á starfmann og bendir honum að koma) Heyrðu viltu ekki bara telja upp fyrir þessum herramanni hvaða fólk hefur komið hingað nýlega.
"Hmm jú," segir hún. "Sko(telur á puttunum): Damon Albarn í Blur kemur oft hingað, svo hefur Odd Nerdrum sýnt sig, Bobby Fischer, Forest Whittaker, Viggo Mortensen og fleiri og fleiri."

Þannig að þetta er aðalpleisið?
Klárlega!

Búðin fær plús fyrir skemmtilegt starfsfólk, gott úrval bóka, langan opnunartíma auk kaffihússins, en mínus fyrir gífurlega hátt verðlag á íslenskum spilum sem og lærdómsritun Hins íslenzka bókmenntafélags. Mál og menning fær 7 uglur af tíu.

Búðarýni Ugluspegils - fyrsti hluti

2005-05-09T16:41:00.000-07:00

Blaðamenn Ugluspegils, þeir Kristján 5.A og Sigurður 5.U fóru á Laugaveginn í dag. Þetta var fyrsta heimsóknin af mörgum í búðarýninni þar sem þeir taka fyrir flestallar búðir götunnar (sem ekki er búið að rífa) og veita þeim stjörnugjöf(eða í þessu tilviki uglugjöf). Í fyrstu lotu verður fjallað um hina markaðsráðandi smávörubúð Tiger.

Í þessu húsi, Laugavegi þrettán sem áður hýsti plötubúðina Japis er nú komin þessi búð. Hún selur allt á milli himins og jarðar og þótt víðar væri leitað. Ugluspegill og Sigurður fengu nostalgíutilfinninguna hríslast niður bakið á sér er þeir gengu um gólf þessa gamla húss sem fyrrum hýsti endalausa plöturekka sem geymist í sætum bjarma í minningunni.

Ein stúlka var að afgreiða og spurðu þeir kumpánar hana spjörunum úr.

Jæja, hvernig ganga svo viðskiptin?

Alveg glimrandi vel skal ég segja ykkur(snýst síðan við að afgreiða þrjá kúnna með föngin full af vörum), eins og þið sjáið er nóg að gera. Það skemmtilega er að það fer líka eftir veðri hvað fólk kaupir. Í dag hefur rignt nokkuð sem þýðir að regnhlífarnar rjúka út.

Já það má með sanni segja...færðu mikið af MR-ingum hingað?

Ekki svo ég viti til þótt einstaka viðskiptavinur sé í MR bol. Hins vegar koma margir námsmenn sem hafa kannski ekki of mikið milli handanna. Talandi um það, þá kom einn hingað í búðina og keypti vörur fyrir þrjátíu og þrjú þúsund krónur. Síðan kom Örn Árnason leikari um daginn í leit að einhverju sem hann gæti notað sem skammarverðlaun á árshátíð. Hann endaði á því að kaupa þetta:

Ef Josef Ratzinger kæmi hingað, hvað myndirðu reyna að selja honum?

Hver er Josef Ratzinger?

Það er nýkjörinn páfi.

Já ókei. Ég veit það ekki, kannski selja honum Búddha-styttur. Því miður seljum við ekki smokka(hlær).

Þið virðist nú selja allt annað en smokka. Hver myndirðu segja að væri aðalkeppinauturinn á markaðnum?

Ja, ætli það sé nokkur keppinautur?

Þannig að þið eruð markaðsráðandi fyrirtæki?

Já ætli það ekki?

“Það setur ykkur í nokkuð slæma stöðu ef þið ætluðuð að kaupa kannski fjölmiðil?” gellur þá í Sigurði.

Nú var allt orðið brjálað í versluninni svo þeir töfðu afgreiðslukonuna ekki lengur. Þess í stað fóru þeir í stutta skoðunarferð um búðina.

Á heildina litið er þetta skemmtileg búð. Hún er björt og rúmgóð og maður getur verið viss um að finna eitthvað ómissandi, jafnvel þótt engin not hafi verið fyrir hlutinn fyrir. Svo kostar allt bara tvöhundruð eða fjögurhundruð kall sem er þægilegt fyrir budduna. Tiger búðin fær átta uglur af tíu.

Búðarýni

2005-05-08T13:45:00.000-07:00

Ugluspegill biðst velvirðingar á daufleika þessarar síðu undanfarið. Á morgun mun birtast fyrsti hluti af Búðarýninni, þar sem Ugluspegill gengur í búðir á Laugaveginum og gefur þeim stjörnugjöf. Fylgist með.

Borðtennissaga

2005-05-05T11:05:00.000-07:00

Á heimsmeistaramótinu í borðtennis sem var haldið í Beijing var að venju mikið um dýrðir. Á fyrsta degi mótsins mætti þáverandi evrópumeistari, Orlowski Milan frá Tékklandi snemma á svæðið eins og venjulega. Það var nýbúið að opna íþróttahöllina og Orlowski litaðist um í kringum sig eftir einhverjum að slá við sig þegar hann ætlaði að hita sig upp. Hann sá engan í allri höllinni nema lítinn kínverja sem gekk eftir einni stúkunni.
Þar sem Orlowski kunni lítið í ensku veifaði hann honum bara, sýndi honum spaðann spyrjandi á svip og benti á borðið. Kínverjinn kinkaði kolli, gekk að borðtennisborðinu og svo byrjuðu þeir að slá sín á milli. Eftir nokkra stund var Orlowski orðinn tilbúinn fyrir mótið en þar sem enginn var enn þá mættur og hann hafði ekkert að gera spurði hann hvort þeir gætu tekið einn æfingaleik. "Ekkert mál," sagði Kínverjinn.
Til að gera langa sögu stutta rústaði Kínverjinn honum Orlowski í aðeins tveimur lotum, 21-4 og 21-6. Eftir leikinn var hann uppgefinn eftir átökin og á meðan þeir gengu eftir ganginum spurði hann á milli áreynsluhóstanna hvaða kínversku mót hann hefði keppt á undanfarið.
"Hvort ég keppi á mótum?" sagði Kínverjinn, "ég er nú bara húsvörður hérna."

Ugluspegill tekur viðtöl

2005-05-02T06:09:00.000-07:00

Próf, próf, próf. Heimurinn virðist ekki snúast um annað þessa dagana. Maður gengur inn í bakarí og það er próf, fer í sturtu og þá er skyndilega próf eða nær að festa blund á kvöldin en þá er líka próf. Hvernig ætli öðrum líði, hugsaði Ugluspegill og rölti niður í skóla að taka púlsinn á samnemendum sínum.

Fyrir framan Cösu Nova hitti hann litla bróður fyrrverandi Inspectors, Gunnar Kristjánsson í 4.X. Ugluspegill vatt sér upp að honum og dembdi á hann spurningum.

Hvaða prófi varstu í?
Dönsku. Síðan þreyti ég munnlegt próf á eftir.

Er danska ekki bara eitthvert fag sem þú átt aldrei eftir að nota?
Nei nei. Kannski ef ég panta mér kaffi á Strikinu.

Nagaðir þú blýantinn þinn í prófinu?
Nei.

Hvers vegna ekki? Gekk þér svona vel?
Já, ég hef alltaf verið sterkur í dönskunni, enda 1/8 dani.

Hver var Orgetorix?
Ég veit það ekki...rithöfundur?

Hvað ætlarðu að gera þegar þú kemur heim?
Sofa...og skemmta mér. A.m.k. ekki læra.

Síðan gerðu Ugluspegill og Halldór Berg 5.X óformlega tilraun á því hvað viðmælendurnir gætu haldið lengi í sér andanum. Voru vegleg verðlaun í boði fyrir þann sem náði lengstum tíma, sem var mældur með klukku plaetarum(sem er jú heilög) Gerði Gunnar hetjulega tilraun en gafst upp eftir aðeins 28,963 sekúndur.

Næst lá leiðin í Íþöku, en þar má gjarnan finna stúdentsefni á barmi þess að lesa yfir sig. Í stól fyrir utan lessalinn sat Hilmir Jensson 6.A heldur snautlegur á að líta. Hann samþykkti þó að svara spurningunum.

Hvaða próf þreyttirðu síðast?
Sögu. Það var nú stóri bitinn maður...

Er saga ekki bara eitthvert fag sem þú átt aldrei eftir að nota?
Nei, maður getur alltaf valtað yfir þessa helvítis verzlinga í Gettu-betur spilinu.

Nagaðir þú blýantinn þinn í prófinu?
Já mikið. Þegar ég var búinn með blýantinn nagaði ég neglurnar upp til agna og byrjaði síðan á borðinu, en þá var tíminn búinn.

Nú, gekk þér eitthvað illa?
Mér gekk skítlega vel.

Hver var Orgetorix, og hvernig fór fyrir honum?
Orgetorix var langríkastur og göfgastur Helveta. Það fór frekar illa fyrir honum, hann drap sig er hann sat í haldi.

Hvað ætlarðu að gera þegar þú kemur heim?
Við Þura ætlum að borða ógeðslega mikið af Oxpytt eða Pytt i pännan, sem er sænskur pottréttur.

Að loknum spurningunum var Hilmir orðinn heldur móður. Hann náði þó að halda í sér andanum í 33 sekúndur og tók forystuna hingað til.

Þá rölti Ugluspegill í dyggri fylgd Halldórs inn í anddyri Gamla skóla þar sem nokkrar hræður reyndust vera í munnlegum prófum. Þeir náðu að grípa í skottið á Einari Hallgrímssyni 5.M þar sem hann var á leiðinni út.

Í hvaða prófi varstu?
Ég var í stúdentsprófi í ensku...það gekk bara ágætlega.

Er enska ekki bara eitthvert fag sem þú munt aldrei nota?
Nei nei, ég á eftir að nota það helling á ferðalögum, tengt atvinnu og svo framvegis.

Nagaðir þú blýantinn þinn í prófinu?
Nei, það er álbragð af pennanum mínum og það er vont á bragðið.

Hver var Orgetorix og hvernig fór fyrir honum?
Humm, ég segi bara að það hafi verið aðstoðarmaður Hitlers, sem framdi sjálfsmorð(hann grísaði þó á réttan dauðdaga)

Hvað ætlarðu að gera þegar þú kemur heim?
Runka mér.

Einar Hallgríms náði hvorki meira né minna en 50 sekúndum án þess að anda! Hann hefur tekið örugga forystu og er kominn með níu fingur á verðlaunagripinn.

Nú þurfti Ugluspegill að brydda upp á viðtölin og þrammaði upp á þriðju hæð þar sem Bjarni konrektor sat í öllu sínu veldi²

Nú er ég vanur að spyrja um nafn og bekk en ég veit ekki hvort það gildir líka um þig...?
Jú jú, Bjarni konrektor 6.Y! Sjáðu bara(bendir á mynd af sjálfum sér innan um núverandi 6.Y) hvað ég passa vel inn í hópinn. Það mætti halda að ég væri einn af þeim, ekki satt?

Jú það er satt. Sastu yfir í einhverju prófi núna áðan?
Nei, ég var bara að sinna mínum skyldustörfum hér á skrifstofunni.

Nagaðir þú blýantinn þinn meðan þú varst að sinna skyldustörfunum?
Nei ég gat það ekki þar sem ég hafði báðar hendur á lyklaborðinu. Og það eru engin tannaför á því, skal ég segja þér. (Grípur um glansandi hreint lyklaborðið og sýnir Ugluspegli og Halldóri).

Veist þú hver Orgetorix var og hvernig fór fyrir honum?
Humm...(lítur stundarkorn á spurningablaðið og klórar sér í hausnum), ég myndi ætla að það hefði verið einhver Galli. Og ætli hann hafi nú ekki dáið á endanum, kannski í orrustu gegn Rómverjum?

Ekki alveg en þú varst þó nálægt því. Hvað hyggstu gera að skyldustörfum loknum?
Fá mér að borða og síðan á borðtennisæfingu.

Ugluspegill og Halldór kvöddu Bjarna konrektor og gengu síðan út í hávaðarok og kulda. Bráðum kemur betri tíð að prófum loknum. Einar Hallgrímsson stóð uppi sem sigurvegari í keppninni í að halda í sér andanum, og fær hann í verðlaun Síríus Vanilin Konsum súkkulaðiplötu, eins og ljóninu í Kardimommubænum fannst svo gott.

Í lok veislunnar

2005-05-01T16:44:00.000-07:00

Ugluspegill nær las yfir sig í dag en náði þó að klára að þýða þessa sögu. Hún heitir á frummálinu The end of the party eftir Graham Greene, og fjallar um tvíburana Pétur og Frans sem eru níu ára.

Pétur Margeirsson vaknaði snögglega og fann sólargeislann skína framan í sig. Út um gluggann sá hann nakta trjágrein slúta þvert yfir silfraðan gluggarammann. Regnið ýrði á glerið. Það var fimmti janúar.

Hann horfði á náttborðið þar sem næturkertið hafði brunnið út í litlu vatnsskálinni sem lá við hitt rúmið. Frans Margeirsson svaf enn og Pétur lagðist aftur út af með höfuðið í átt að honum. Hann hugsaði til þess að í raun væri hann að horfa á sjálfan sig, sama hárið, sömu augun, varirnar og kinnbeinin. En sú hugsun hvarf fljótt, þegar hann mundi hvað gerði þennan dag svo sérstakan. Fimmti janúar. Hann trúði því varla að heilt ár hafði liðið síðan frú Kaaber hélt barnaafmæli hjá sér.

Frans velti sér skyndilega á bakið og lagði handlegginn yfir andlitið og munninn. Hjartað í Pétri byrjaði að slá hraðar, núna af óróleika. Hann settist upp við dogg og hrópaði yfir náttborðið “vaknaðu”. Öxlin á Frans fór að hristast og hann danglaði samankrepptum hnefa út í loftið með augun enn þá lokuð. Skyndilega fannst Pétri eins og allt herbergið myrkvaðist og risastór fugl sveimaði yfir öllu. Hann öskraði “vaknaðu!” og silfraða dagsljósið og regndroparnir á rúðunni birtust skyndilega aftur. Frans neri stírurnar úr augunum. “Varst þú að hrópa?” spurði hann.

“Þú fékkst martröð,” sagði Pétur. Reynslan hafði þegar sýnt hversu nákvæmlega hugar þeirra tveggja endurspegluðu hvor annan. Pétur var sá eldri. Reyndar aðeins nokkrum mínútum, en það forskot sem lét hann sjá hlutina fyrr á meðan bróðir hans var enn þá í myrkri hafði gefið honum traust til að standa á eigin fótum og hann verndaði bróður sinn ósjálfrátt sem var svo hræddur við ótal margt.

“Mig dreymdi að ég væri dáinn,” sagði Frans.

“Hvernig var það?” spurði Pétur forvitinn.

“Ég man það ekki,” sagði Frans og andaði léttar þegar hann sá hina silfurkenndu birtu úti og lét hina þokukenndu minningu um drauminn leysast upp.

“Þig dreymdi stóran fugl.”

“Er það?” Frans tók vitneskju bróður síns trúarlega án þess að spyrja frekar. Þeir lágu þöglir í rúmunum sínum nokkra stund með andlitin hvor að öðrum, sömu grænu augun, sama nefið sem var pínu uppbrett á nefbroddinum, sömu varirnar og hinar sömu barnslegu kinnar. Fimmti janúar, flaug í gegnum huga Péturs, og hugur hans reikaði. Hann hugsaði um allar kökurnar og verðlaunin fyrir kappleikina. Eggjaboðhlaup með skeiðar í munninum, alla að bíta í epli sem flutu um í vatnsfötum eða skollaleik.

“Ég vil ekki fara,” sagði Frans skyndilega. “Ég býst við að Jórunn verði þarna... og Magga Vilmunds.” Hugsunin um afmælisboð með þeim tveimur var honum hatursefni. Þær voru eldri en hann. Jórunn var ellefu ára og Margrét Vilmundsdóttir þrettán. Löngu tíkarspenarnir þeirra sveifluðust fyrirlitningslega þegar þær valhoppuðu um. Vegna þess að þær voru stelpur gátu þær niðurlægt hann með látlausu glápi þar sem hann handfjatlaði eggið klaufalega á skeiðinni. Og í fyrra... hann sneri sér frá Pétri með eldrauðar kinnar.

“Hvað er að?” spurði hann.

“Æi...ekkert. Mér líður ekkert alltof vel, ég er með kvef. Ég ætti ekki að fara í afmælisveisluna.” Pétur varð undrandi. “Bíddu, Frans, ertu nokkuð með slæmt kvef?

“Það verður það ef ég fer í afmælisveisluna. Kannski dey ég.”

“Þá geturðu ekki farið,” sagði Pétur með þunga, reiðubúinn að leysa öll heimsins vandamál með þessari einföldu setningu. Frans andaði léttar, feginn að geta látið allt í hendurnar á Pétri. En þrátt fyrir að hann væri feginn sneri hann sér ekki að honum. Roðinn í kinnum hans bar minningar sem hann skammaðist sín fyrir, þegar allir voru í feluleik í myrkvuðu húsinu, og þegar hann öskraði af hræðslu þegar Margrét Vilmunds greip skyndilega í höndina á honum. Hann hafði ekki heyrt hana koma. Þannig voru stelpur. Það heyrðist aldrei í skónum þeirra. Né brakaði í gólffjölum þegar þær fóru um. Þær læddust hljóðlaust um eins og kettir.

Þegar fóstran kom inn með heitt vatn í bala lá Frans kvíðalaus og lagði allt sitt traust á Pétur. Hann sagði “fóstra, Frans er með kvef.”

Hin hávaxna stirðbusalega kona lagði handklæðin hjá vatnskönnunum og sagði án þess að snúa sér við, “hreina tauið kemur ekki fyrr en á morgun. Þú verður bara að lána honum eitthvað af handklæðunum þínum.”

“En fóstra,” sagði Pétur, “á hann ekki bara að vera í rúminu?”

“Við förum bara í góðan göngutúr núna fyrir hádegi,” sagði fóstran. “Vindurinn blæs óværunni burt. Farið núna á fætur, báðir tveir,” og hún lokaði hurðinni á eftir sér.

“Fyrirgefðu,” sagði Pétur, og bætti við þegar hann sá áhyggjusvipinn, “þú skalt bara vera áfram í rúminu. Ég segi mömmu að þér hafi liðið of illa til að fara framúr.”

En slík uppreisn var of mikil fyrir Frans. Þar að auki ef hann lægi kyrr í rúminu myndu þau koma og athuga andardráttinn og setja hitamæli upp í hann og líta á tunguna, og þau kæmust að því að hann væri að gera sér þetta upp. Það var reyndar satt að honum leið mjög illa, með verki í maganum og öran hjartslátt en hann vissi að það væri vegna óttans, óttans við afmælisveisluna, við að þurfa að fela sig í myrkrinu án Péturs og án allra kerta eða lampa til að fara með bænirnar sínar.

“Nei, ég fer framúr,” sagði hann og bætti síðan við með angistarróm “en ég fer ekki í afmælisveislunnar til frú Kaaber. Ég sver við Biblíuna, ég fer ekki.” Nú myndi allt fara vel, hugsaði hann. Guð léti hann ekki þurfa að svíkja þennan trúnaðareið. Hann fyndi lausn á þessu. Allur morgunninn var framundan og eftirmiðdagurinn þangað til klukkan yrði fjögur. Það var engin ástæða til að hafa áhyggjur núna á meðan frostnálarnar væru enn þá á grasinu úti eftir næturfrostið. Allt gæti gerst. Hann myndi kannski skera sig eða fótbrjóta sig eða fá virkilega slæmt kvef. Guði hlyti að detta eitthvað í hug.

Hann bar svo mikið traust á Guð að þegar móðir hans sagði við morgunverðarborðið, “ég frétti að þú værir með kvef, Frans?” gerði hann lítið úr því. “Við hefðum átt að fá nánari fregnir af því ef ekki væri fyrir afmælisboðið seinna í dag,” sagði hún með vott af kaldhæðni. Frans brosti vandræðalega og hissa yfir afskiptaleysi hennar. Öryggistilfinningin hefði enst jafnvel lengur hefði hann ekki mætt Jórunni í göngutúrnum. Hann var einn með fóstrunni, því Pétur hafði fengið leyfi til að klára kanínubúr sem hann var að gera í viðargeymslunni. Væri hann með honum hefði Frans verið nokkurn veginn sama, fóstran var jú líka fóstran hans Péturs, en núna var eins og hún væri þarna bara hans vegna, því honum væri ekki treystandi að fara einn í göngutúr. Jórunn var aðeins tveimur árum eldri og hún var ein á ferð.

Hún kom askvaðandi að þeim með tíkarspenana dinglandi upp og niður. Hún leit hæðnislega á Frans og smeðjulega á fóstruna. “Góðan daginn fóstra, kemur þú með Frans í afmælisveisluna á eftir? Ég og Magga verðum þar líka.” Og síðan hélt hún áfram niður eftir götunni í áttina að Margréti Vilmunds, algerlega meðvituð um hvað hún var ein á ferð á stóru löngu götunni.

“En indæl stúlka,” sagði fóstran. En Frans sagði ekki neitt. Hann fann hjartað taka kipp um leið og hann gerði sér grein fyrir hvað var í raun stutt í afmælisveisluna. Guð hafði ekki gert neitt fyrir hann og mínúturnar liðu.

Þær liðu of hratt til að hann gæti skipulagt flótta af einhverju tagi, eða undirbúið sig andlega. Hann fékk vægt áfall þegar hann stóð allt í einu á útidyraþrepunum með ullartrefil um hálsinn til varnar köldum vindinum og horfði á rafmagnsvasaljósið sem fóstran hélt á lýsa fram á veginn í myrkrinu. Hann sá endurskinið af birtunni frá húsinu fyrir aftan sig og heyrði í brytanum vera að leggja á borð þar sem móðir hans og faðir myndu borða kvöldverð. Hann var gripinn löngun til að hlaupa aftur inn og kalla á móður sína og segja henni að hann færi ekki í veisluna, að hann þyrði því ekki. Þau gátu ekki neytt hann til að fara. Hann heyrði næstum sjálfan sig segja þessi orð, og í leiðinni brjóta niður alla þá múra afskiptaleysis sem voru milli hans og foreldra hans. “Ég er hræddur við að fara. Ég fer ekki. Ég þori því ekki. Ég þarf að fela mig í myrkrinu eins og allir hinir og ég er hræddur við myrkrið. Ég á eftir að öskra og öskra og öskra.” Hann gat séð fyrir sér svipinn á móður sinni, síðan myndi hann heyra þetta dæmigerða fullorðinslega svar: “Ekki láta svona. Þú verður að fara. Við tókum heimboðinu hjá frú Kaaber.” En þau gætu ekki látið hann fara. Hann vissi það þar sem hann stóð hikandi á útidyraþrepunum á meðan fóstran gekk eftir frostbrakandi grasinu að garðhliðinu. Hann myndi segja: “Þið getið sagt þeim að ég sé veikur. Ég fer ekki, ég er hræddur við myrkrið.” Og móðir hans: “Ekki láta svona. Þú veist að það er ekkert að óttast við myrkrið.” En hann vissi af lyginni í þessu svari. Hann vissi þegar þau sögðu honum einnig að það væri ekkert að óttast við dauðann væru þau samt hrædd við að hugsa um dauðann. En þau gætu ekki neytt hann til að fara í veisluna. “Ég öskra. Ég öskra.”

“Frans, komdu hingað.” Hann heyrði í fóstrunni hinum megin á dauflýstri grasflötinni og sá kringlótta ljósgeislann lýsa á tré, síðan á runna og svo aftur á tréð. “Ég er að koma,” hrópaði hann með angist í röddinni og steig niður af þrepunum. Hann gat ekki sagt móður sinni frá þessari leyndu myrkhræðslu sinni og brúað þar með gjána sem lá milli þeirra, því hann hélt enn þá í hálmstráið að geta talið frú Hönnu Kaaber á að þurfa ekki að vera með.

Á meðan hann gekk að hinum bústna skrokki hennar gat hann enn þá huggað sig við þetta hálmstrá. Hjartað barðist óreglulega í brjósti hans en núna hafði hann stjórn á röddinni og sagði: “Gott kvöld frú Kaaber, það var indælt af yður að bjóða mér í veisluna.” Eftir þessa setningu leit hann út eins og hjartveikt gamalmenni þar sem hann stóð og horfði upp að henni. Frans blandaði nefnilega ekki miklu geði við önnur börn. Sem tvíburi var hann að mörgu leyti einkabarn. Að tala við Pétur var eins og að tala við spegilmynd sína, spegilmynd sem var örlítið brengluð af glerinu í speglinum. Í honum mátti sjá þann Frans sem hann væri ef hann væri ekki svona hræddur við myrkur, fótatak ókunnugra og leðurblökur í dimmum görðum.

“Elsku barn,” sagði frú Hanna Kaaber hálfshugar og smalaði krökkunum saman eins og flokk af hænum. Hún skellti þeim í alla leikina á listanum sem hún var búin að gera, eggjaboðhlaupið með skeiðunum, kapphlaup þar sem tveir voru bundnir saman á annarri löppinni og eplaleikinn, sem Frans fannst vera hámark niðurlægingarinnar. Þegar hann þurfti ekki að gera neitt stóð hann úti í horni eins langt frá augnaráði Möggu Vilmunds og hann gat, og hugsaði hvernig hann gæti komið sér undan þessum hræðilega feluleik. Hann hafði gálgafrest þangað til eftir tetímann, og þegar hann sat við langborðið og horfði á bjarmann frá tíu kertum á afmæliskökunni hjá Kalla Kaaber gerði hann sér raunverulega grein fyrir því hversu stutt var eftir. Á meðan allar hugsanir um undankomu flugu um höfuð hans heyrði hann skerandi rödd Jórunnar: “Eftir tetímann skulum við fara í feluleik í myrkrinu.”

“Æi nei,” sagði Pétur um leið og hann horfði á angistarfullt andlit Frans, “ekki gera það. Við förum í feluleikinn á hverju einasta ári.”

“En það er í dagskránni,” hreytti Magga Vilmunds út úr sér með frekjulegum tón. “Ég sá það sjálf. Ég kíkti yfir öxlina á frú Kaaber. Klukkan fimm: Tetími. Kortér í sex til hálfsjö: Feluleikur í myrkrinu. Það stendur allt hérna.”

Pétur svaraði engu, því ef það stóð í dagskránni hjá frú Kaaber þýddi ekkert að malda í móinn. Hann spurði hvort hann mætti fá aðra kökusneið og saup á teinu sínu. Kannski væri hægt að seinka feluleiknum um kortér eða svo, til að Frans gæti fengið örlítinn tíma í viðbót til að finna einhver ráð. En þarna gat meira að segja Pétur lítið gert. Allir krakkarnir voru þegar staðnir upp frá borðum tvö og tvö eða þrjú og þrjú saman. Þetta var þriðja skyssan sem hann gerði í dag og hann sá aftur eins og endurspeglun úr öðrum huga stóran fugl sem myrkvaði andlit bróður síns með vængjunum. En hann hratt frá sér þeirri hugsun og kláraði kökusneiðina á meðan hann þuldi yfir þessa setningu sem hann hafði heyrt svo oft áður: “Það er ekkert að óttast við myrkrið.” Þeir bræður voru síðastir frá borðinu og gengu inn í stóra anddyrið þar sem frú Hanna Kaaber stóð með rannsakandi og óþolinmótt augnaráð.

“Og nú,” sagði hún, “förum við í feluleik í myrkrinu.” Pétur leit á bróður sinn og sá varir hans klemmast saman. Hann vissi að Frans hafði óttast þessa setningu frá því þeir komu í afmælisveisluna en hafði reynt að herða upp hugann. Á meðan hinir krakkarnir sögðu hver við annan “já, já, förum í feluleik,” væri Frans að biðja heitt til Guðs að hann fyndi einhverja ástæðu til að þurfa ekki að vera með. “Förum endilega í feluleik,” sögðu krakkarnir. “Við skulum skipta í lið. Er allt húsið með? Hvar er stikkið?”

“Ég held,“ sagði Frans Margeirsson eftir að hafa gengið óstyrkum sporum að frú Hönnu Kaaber, “að það taki því ekki fyrir mig að vera með. Fóstran sagði okkur að við þyrftum bráðum að fara.”

“Nei nei, fóstran ykkar getur alveg beðið,” sagði Frú Kaaber annars hugar og benti nokkrum krökkum sem höfðu þegar ætt upp stigann að koma til baka. “Móður ykkar verður ábyggilega alveg sama.”

Við þessu átti Frans bókstaflega engin svör. Hann hafði verið viss um að þessi afsökun virkaði. Það eina sem hann gat sagt, í þessum afsökunartón sem hin börnin þoldu ekki, var “ég held ég ætti kannski ekki að vera með.” Hann stóð hreyfingarlaus í sömu sporum og sýndi engin svipbrigði þótt hann væri dauðhræddur. En vitneskjan um hræðsluna, eða kannski frekar spegilmynd hennar, var einnig vitneskja bróður hans. Í dálitla stund var Pétur Margeirsson næstum því búinn að öskra upphátt af hræðslu við að ljósin yrðu slökkt og hann skilinn einn eftir á miðju gólfinu með hrollvekjandi fótatak í kringum sig. Síðan sá hann að þetta var ekki hans eigin ótti, heldur bróður hans. Hann sagði við frú Kaaber án þess að hugsa sig um “fyrirgefðu, frú, en ég held að Frans ætti ekki að vera með. Hann verður svo skelkaður við myrkrið.”

Þetta var það versta sem hann gat sagt. Sex börn byrjuðu að syngja “hræðsluskjóða, hræðsluskjóða,” og litu á Frans Margeirsson með sakleysislegum barnsandlitum sem gátu verið grimmari en nokkuð annað. Án þess að líta á bróður sinn sagði Frans, “auðvitað verð ég með, ég er ekki hræddur, ég hélt bara að...” En það voru allir búnir að gleyma honum. Í staðinn fyrir háðsglósur frá hinum krökkunum kom nú hinn yfirþyrmandi ótti sem var margfalt verri. Börnin þyrptust í kringum frú Kaaber og héldu áfram að spyrja hana sömu spurninga. “Já, allt húsið er tekið með. Við slökkvum á öllum ljósunum. Já, þið megið fela ykkur í neðstu skápunum. Þið verðið að vera í felum eins lengi og leikurinn stendur yfir. Nei, það er ekkert stikk.”

Pétur stóð skömmustulegur yfir klaufaskapnum í sér. Hann fann í huga sér hvað Frans var sár yfir þessu frumkvæði hans. Nokkrir krakkar hlupu upp stigann, og ljósin á efstu hæðinni slokknuðu. Síðan kom myrkrið neðar og neðar eins og vængir á leðurblöku sem settist á stigapallinn. Önnur börn slökktu á ljósunum í enda stofunnar og loks voru engin ljós eftir fyrir utan ljósakrónuna þar sem öll börnin voru samankomin fyrir neðan. Í kringum sveimuðu leðurblökurnar alls staðar yfir og biðu þess að slökkt yrði á henni líka.

“Þú og Frans eruð í liðinu sem á að fela sig,” sagði hávaxin stúlka. Síðan varð allt dimmt. Honum fannst gólfteppið dúa undan sér þegar hann heyrði alla hlaupa í burtu út í hornin. “Hvar er Frans?” hugsaði hann, “ef ég finn hann verður hann ekki eins hræddur við öll þessi hljóð.” Þessi hljóð voru hljóð sem einkennir þögnina, þegar ískrar í ryðgaðri hjör, einhver lokar gólfskáp eða þegar fingur er dreginn eftir lökkuðum viði.

Pétur stóð í myrkrinu á miðju gólfinu. Hann var ekki að hlusta heldur beið eftir skilaboðum frá bróður sínum um hvar hann væri. Frans lá einhvers staðar í hnipri með hendur fyrir eyrum og augun lokuð þótt það hefði ekkert að segja. Hugur hans var nær ónæmur fyrir allri skynjun. Skyndilega heyrðist rödd segja “byrjað að leita!” og Pétur hrökk við eins og bróðir sinn hefði gjörsamlega brotnað saman. Það sem var fyrir Frans grípandi ofsahræðsla sem minnkaði ekki heldur jókst og jókst, var fyrir honum óeigingjarn vilji til að hjálpa honum. “Ef ég væri Frans, hvar myndi ég fela mig?” hugsaði hann í skyndingu. Svarið kom fljótt. “Á milli eikarskápsins vinstra megin við dyrnar á lesstofunni og leðursófans.” Það kom honum ekkert sérstaklega á óvart hversu svarið kom fljótt. Það var ekkert fjarhrifsskynjanabull á milli tvíburanna. Þeir höfðu verið saman í móðurkviði og það komst ekkert á milli þeirra.

Pétur læddist hljóðlega að felustað Frans. Við og við brakaði í stól eða borði. Til að láta minna á sér bera beygði hann sig niður og ætlaði að fara úr skónum. Krossinn sem hann bar um hálsinn slóst í gólfið og hið málmkennda hljóð varð til þess að fjölmörg fótatök bárust í áttina að honum. En hann var fljótt kominn á sokkaleistana og hefði skellt upp úr ef hljóðið sem myndaðist þegar einhver datt um skóna hefði ekki vakið ótta bróður hans. Nú gat hann læðst betur um. Hann fór á sokkaleistunum eins hratt og hann gat í átt að bróður sínum án þess að það heyrðist. Af eðlisávísun vissi hann að Frans væri nálægt veggnum og setti fingur fyrir munninn á honum.

Frans öskraði ekki, en það óttakast sem hann fékk gaf Pétri nokkra hugmynd um hvað hann var hræddur. “Þetta er allt í lagi,” hvíslaði hann og þreifaði fyrir sér þangað til hann fann þvalan lófa hans. “Þetta er bara ég. Ég skal vera hjá þér.” Og er hann greip í hina höndina hlustaði hann á klið af hvísli sem hafði myndast við atganginn.

Einhver snerti bókaskápinn nálægt höfði Péturs og hann fann um leið hvernig Frans brást við. Ótti hans var núna ekki eins mikill, vonaði hann, en hann var enn þá þarna til staðar. Hann vissi að það var ótti bróður síns en ekki sinn eiginn sem hann fann fyrir. Fyrir honum var myrkrið aðeins fjarvera ljóss. Hann beið þolinmóður eftir að vera fundinn.

Þeir sögðu ekkert meir, því á milli Frans og Péturs var snerting nánasta samskiptaleiðin. Með því að halda í hendur hvors annars gátu hugsanir flogið á milli margfalt hraðar en með orðum. Pétur gat upplifað allan ótta Frans, frá ofsahræðslu til staðbundins ótta sem hélt áfram og áfram samfara hjartslætti hans. Pétur hugsaði, “ég er hérna hjá þér. Þú þarft ekki að vera hræddur. Ljósin munu kvikna bráðum. Það er ekkert að óttast við þessi hljóð. Þetta er ábyggilega Jórunn, eða Magga Vilmunds.” Hann hélt stöðugt áfram að hughreysta bróður sinn, en samt jókst óttinn í sífellu. “Þau eru byrjuð að hvísla á milli sín. Þau eru bara orðin þreytt á að leita að okkur. Ljósin mun kvikna. Við höfum unnið leikinn. Ekki vera hræddur, þetta var bara einhver í stiganum, ábyggilega frú Kaaber. Hlustaðu, þau eru að leita að ljósrofunum.” Fótatak heyrðist á teppinu, hendur sem þreifuðu á veggjunum, gluggatjald var dregið frá, einhver ýtti á rofa og annar opnaði gólfskáp. Laus bók í skápnum fyrir ofan þá datt á hliðina þegar einhver rakst í. “Bara Jórunn, eða Magga Vilmunds eða frú Kaaber,” hélt Pétur áfram stöðugt áður en kviknaði á ljósakrónunni eins og nýútsprungið blóm.

Raddir barnanna jukust og urðu stöðugar. “Hvar er Pétur? Er búið að gá uppi? Og hvar er Frans?” en allir þögnuðu um leið og frú Hanna Kaaber öskraði. En hún var ekki sú fyrsta sem sá Frans þar sem hann hafði dottið að veggnum og lá hreyfingarlaus á gólfinu. Pétur hélt enn þá í hönd hans, bæði undrandi, reiður og furðu lostinn. Það var ekki nóg með að bróðir hans væri dáinn. Hugur hans áttaði sig ekki á því hvers vegna ótti bróður hans væri enn þá til staðar. Hann var of ungur til að skilja mótsagnirnar til fulls, en þar sem Frans var staddur nú fannst enginn ótti og ekkert myrkur.

Viðtöl við nemendur

2005-04-30T09:16:00.000-07:00

Á mánudaginn tekur Ugluspegill viðtöl við ýmsa nemendur og tékkar á púlsinum í prófunum. Verður þú einn af þeim?

Útigangsmaðurinn

2005-04-26T17:53:00.000-07:00

Hér birtist þýðing Ugluspegils á sögunni The bum eftir Somerset Maugham. Ugluspegill verður að viðurkenna að þetta er ekki ein af bestu sögunum hans, en hafði sig þó í að snara henni á íslensku. Athugið að upplifun sögunnar er mun sterkari ef þið prentið hana út og lesið hana í þægilegum stól með kakóbolla.

---

Guð má vita hversu oft ég kvarta yfir því að hafa ekki helminginn af þeim tíma sem ég þarf til að gera helminginn af þeim hlutum sem ég vil gera. Ég gat ekki munað hvenær ég hafði síðast næði fyrir sjálfan mig. Ég hef líka oft hugsað í gamni hvernig það sé að eyða heilli viku - í gjörsamlega ekki neitt. Þegar flestir eiga frí eru þeir í staðinn fyrir að vera uppteknir að vinna uppteknir við að spila golf, fara á hestbak, spila tennis, synda eða spila fjárhættuspil, en ég sá sjálfan mig gera bókstaflega ekki neitt. Ég myndi slæpast um á morgnana, liggja í leti eftir hádegi og slappa af á kvöldin. Hugur minn myndi tæmast og endurnýjast, og hver klukkustund væri eins og hreinsiklútur sem þurrkaði út krotið á honum. Því tíminn líður svo fljótt og hann kemur aldrei til baka. Hann er það dýrmætasta sem manni hlotnast og að slæpast er því eitt æðsta form munaðar sem maður getur leyft sér. Kleópatra leysti upp nær ómetanlega perlu í víni, en hún lét Antoníus drekka það; þegar maður eyðir einhverju ómetanlegu tekur maður bikarinn sem perlan er uppleyst í og þeytir innihaldinu í gólfið. Gjörningurinn er mikill og eins og allir miklir gjörningar absúrd. Það er að sjálfsögðu afsökunin fyrir honum sjálfum. Í þessari viku sem ég hafði lofað mér skyldi ég að sjálfsögðu lesa, því fyrir bókaorm er lestur eins og efni sem hann er háður; ef hann hættir að fá lesefni verður hann taugaóstyrkur, skapbráður og eirðarlaus; síðan rétt eins og vínsveltur alkóhólisti lætur sér nægja kardimommudropa eða tréspíra lætur bókaormurinn sér nægja fimm ára gamalt dagblað eða sjónvarpsdagskrána. En almennilegan rithöfund vantar sjaldnast lesefni. Ég vildi gera minn “lestur” að annars konar gerð af slæpingi. Ég ákvað að ef sá dagur rynni upp þar sem ég gæti notið þess að slæpast í friði hefði ég náð ákveðnu takmarki sem hafði alltaf freistað mín, en hingað til hafði ég aðeins rekið nefið inn í hinn ókannaða heim þess að lesa heildarverk Nick Carter.

Nú hafði ég alltaf hugsað mér að eyða svona viku í fyrirfram ákveðnu umhverfi en ekki einhverjum ófyrirséðum aðstæðum. Þarna hafði ég bókstaflega ekkert að gera og reyndi að gera gott úr því(eins og einhver sem maður kynnist á gufuskipi í Kyrrahafinu og býður kannski heim til sín í London og svo birtist hann upp úr þurru með troðfullar ferðatöskur) og ég var meira en lítið undrandi. Ég var sem sagt kominn til Vera Cruz frá Mexíkóborg og hugðist taka eina af Ward ferjunum til Yucatán, og uppgötvaði mér til blandinnar armæðu að hafnarverkamenn höfðu farið í verkfall og ferjunni myndi seinka. Ég var sem sagt fastur í Vera Cruz.

Ég bókaði herbergi á Hotel Diligencias með útsýni yfir la plaza eða torginu, og eyddi morgundeginum í að svipast um bæinn. Ég rölti niður hliðargötur og kíkti inn í lítil götuport. Ég eigraði um inni í bæjarkirkjunni, hún var listilega gerð með alls kyns ufsagrýlum og steinbogum; hinn salti vindur og hin skæra sól höfðu unnið á hinum miklu veggjum í gegnum aldirnar og hvolfþak kirkjunnar var alsett hvítum og bláum tíglum. Síðan komst ég að því að ég hafði séð allt sem vert var að skoða svo ég settist í forsæluna á markaðnum sem umlukti þetta plaza og pantaði mér drykk. Sólin skein skært á plaza-ið og virtist ekki sýna neina miskunn. Kókóspálmarnir drúptu höfði nær rykfallnir og linir. Stórir svartir gammar tylltu sér á þá eitt augnablik, flögruðu til jarðar að ná sér í eitthvert æti og flugu síðan upp í kirkjuturninn. Ég horfði á alls kyns fólk ganga yfir torgið, svertingja, indíána, kreóla og spánverja, það er að segja þessa frá Karabíahafi, og hér mátti sjá alls kyns liti og þjóðerni. Eftir því sem leið á morguninn settust fleiri við borðin í kringum mig, aðallega karlmenn í hvítum léreftisbuxum að fá sér drykk fyrir hádegismatinn en einnig kófsveittir menn sem klæddust svörtu vegna atvinnu sinnar. Lítil hljómsveit skipuð gítarleikara, blindum manni sem lék á fiðlu og harmonikkuleikara spilaði rag-time tónlist og eftir hvert lag gekk gítarleikarinn um meðal fólksins með lítinn bakka.

Þrátt fyrir að vera búinn að kaupa eintak af bæjarblaðinu var ég spurður af blaðsölumönnunum hvort ég vildi annað eintak og neitaði spurningum að minnsta kosti tuttugu götubarna um hvort þau mættu pússa skóna mína. Þar sem ég hafði heldur enga skiptimynt gat ég ekki annað en hrist vandræðalega hausinn þegar betlarar sem gáfu engum á torginu frið teygðu fram hendurnar. Litlar indíánakonur í tötralegum klæðum með kornabarn bundið á bakinu fórnuðu höndum í áttina að mér og muldruðu einhvers konar þulur; blindir menn voru leiddir að borðinu mínu af litlum drengjum og hinir höltu og fötluðu sýndu sár sín og þá örkumlun sem annað hvort náttúran eða slysfarir höfðu veitt þeim. Hálfnakin og vannærð börn grétu án afláts í von um að fá einhverja smáskildinga. En þetta fólk fylgdist þó allt með feitum lögregluþjóni sem gæti skyndilega anað að því og veitt því högg með svipu sem hann hélt á. Þá flúði það í burtu örmagna og sneri ekki til baka fyrr en hann hafði fengið sér kríublund.

En skyndilega beindist athygli mín að útigangsmanni, sem öfugt við alla hina svarthærðu sem sátu í kringum mig, hafði eldrautt hár og skegg. Tjásulega skeggið hans og langa hár leit út fyrir að hafa verið látið afskiptalaust í marga mánuði. Hann var bara í gallabuxum og hlýrabol sem litu svo tötralega út að þau rétt löfðu utan á honum. Og ég hef aldrei nokkurn tímann séð jafn horaðan mann. Hann var ekkert nema skinn og bein og gegnum tötrana mátti sjá hvert einasta rif úr mílu fjarlægð og nærri því talið æðarnar á fótum hans. Hann var greinilega sá aumkunarverðasti af þessum snautlega hóp. Hann var ekki svo gamall, varla meira en fertugur og ég spurði sjálfan mig hvernig í ósköpunum örlögin hefðu komið honum fyrir hér. Það var skrýtið að hugsa til þess að þessi maður gæti bókstaflega ekki unnið hörðum höndum þó hefði hann atvinnu. Og hann var sá eini af þeim sem sagði ekki neitt. Allir hinir aumkuðu sig eins og mest þeir gátu og þótt enginn gæfi þeim ölmusu héldu þeir áfram þangað til einhver hreyfði styggðaryrðum að þeim. Þessi sagði ekki orð. Ég býst við því að hinn niðurdregni svipur á honum segði allt sem segja þurfti. Hann rétti ekki einu sinni út höndina heldur horfði bara á mann með þvílíku vonleysi bæði í augum hans og öllum líkamsburðum. Það var næstum því einum of, hann stóð þögull og hreyfingarlaus og síðan án þess að vekja á sér athygli færði hann sig að næsta borði. Ef hann fékk ekki neitt sýndi hann hvorki vonbrigði eða reiði, og ef einhver lét hann fá smápening steig hann lítið skref fram, teygði út grindhoruðu hönd sína, tók peninginn án þess að segja orð og hélt síðan áfram. Ég hafði ekkert að gefa honum og þegar hann kom til mín, hristi ég höfuðið svo hann þyrfti ekki að bíða þar til eilífðarnóns.

“Dispense Usted por Dios”, sagði ég, þennan venjulega frasa frá Castillínu sem Spánverjar nota þegar þeir segja nei við betlara.

En hann hirti ekkert um hvað ég sagði. Hann stóð fyrir framan mig, jafnlengi og við hin borðin og leit á mig með sorgmæddum augum.

Ég hef aldrei séð jafn snautlega manneskju. Það var eitthvað í framkomu hans sem næstum því hræddi mann og hann leit ekki út fyrir að vera alveg heill á geði.

Að lokum hélt hann áfram. Nú var klukkan orðin eitt og ég fékk mér hádegisverð. Og þegar ég vaknaði eftir að hafa tekið mína síestu var enn þá kæfandi heitt úti, en þetta plaza freistaði mín þó eftir að svalur andvari læddist inn um gluggann þegar leið á daginn. Ég settist við annað borð á torginu og pantaði mér stóran drykk. Fólk fyllti nú næstum hliðargöturnar, nær öll borðin á veitingastöðunum voru þétt setin og hjá söluturninum á miðju torginu byrjaði hljómsveitin aftur að spila. Mannfjöldinn varð sífellt þéttari. Á bekkjum upp við húsin sat fólk í hnöppum eins og vínber á vínberjaklasa. Alls staðar mátti heyra óm af líflegum samræðum. Stóru svörtu gammarnir flugu skrækjandi yfir öllu, steyptu sér niður ef þeir sáu eitthvað ætilegt eða vöppuðu í burtu til að verða ekki fyrir gangandi fólki. Þegar húmaði að söfnuðust þeir allir saman í hóp og sveimuðu í kringum kirkjuturninn gargandi í sífellu; síðan komu þeir sér letilega fyrir á staurum og rám á kirkjunni. Ég var aftur spurður af útigangsfólki hvort hreinsa mætti skóna mína, blaðsöludrengir þrýstu að mér fréttapésum og betlarar vældu næstum því frekjulega um ölmusu. Ég sá aftur þennan skrýtna rauðskeggjaða náunga og fylgdist með honum standa hreyfingarlaus, fullan af vorkunnsemi og uppgjöf, fyrir framan hvert borðið á fætur öðru. Hann staðnæmdist ekki við borðið mitt. Ég býst við því að hann hafi munað eftir mér frá því um morguninn og talið það gagnslaust að reyna aftur.

Maður sér ekki rauðhærðan Mexíkana á hverjum degi, og af þeirri ástæðu að ég hafði aðeins séð svona manngerðir í Rússlandi reyndi ég að muna hvort ég hefði séð hann einhvern tímann þar. Það passaði að minnsta kosti nógu vel við hið rússneska hugarfar að hann hafi leyft sér að sökkva svo djúpt í vonleysi. Samt hafði hann ekki rússneskt andlit, hinir mögru andlitsdrættir hans voru of skýrir til þess, og bláu augun voru ekki beinlínis gersk; ég velti því fyrir mér hvort hann gæti verið sjómaður, annað hvort enskur, skandinavískur eða amerískur sem hafði endað hérna og smám saman drabbast niður í þessar hræðilegu aðstæður. Nú hvarf hann. Þar sem bókstaflega ekkert var að gera á þessum stað sat ég kyrr þangað til ég varð aftur svangur, og þegar ég hafði fengið mér að borða kom ég aftur. Ég sat og sat þangað til heimamenn ákváðu að fara í háttinn. Þetta hafði verið langur dagur og ég hugsaði með sjálfum mér hvað mér væri ætlað að dvelja lengi hér.

En eftir að hafa farið að sofa rumskaði ég fljótlega aftur og gat með engu móti fest blund. Það var kæfandi loft í herberginu. Ég opnaði gluggahlerana og horfði út á kirkjuna. Það sást hvergi tunglskin, en stjörnurnar skinu nógu skært til að ég gæti rétt greint útlínur hennar. Gammarnir sátu þétt saman á turnspírunum og á krossinum á kirkjuhvelfingunni og tvístigu við og við. Birtan, ef svo mætti kallast, var næstum því ónáttúruleg. Og skyndilega, ég hef ekki hugmynd hvers vegna, fór ég að hugsa um þessa rauðhærðu fuglahræðu og mér fannst eins og ég hefði séð hann einhvers staðar áður. Tilfinningin var svo sterk að ég gat með engu móti sofnað. Ég var nær viss um að hafa rekist á hann áður, en gat ómögulega sagt til um hvar eða hvenær. Ég reyndi að ímynda mér umhverfið þar sem ég hefði séð hann, en það eina sem kom upp í huga mér voru óljósar útlínur í þokukenndum bakgrunni. Þegar nálgaðist dagrenningu róaðist ég aðeins og náði að sofna.

Ég eyddi öðrum deginum í Vera Cruz á nákvæmlega sama hátt og þeim fyrsta. Ég skyggndist þó um eftir rauðhærða betlaranum, og þegar hann stóð við nærliggjandi borð horfði ég á hann með rannsakandi augnaráði í von um að geta endurvakið einhverjar minningar. En án árangurs. Gæti ég kannski haft rangt fyrir mér eins og gerist stundum þegar heilinn vinnur ekki rétt að hann mistúlki einhvern atburð og ég haldi þar af leiðandi að ég hafi gert eða séð einhvern tiltekinn hlut áður? Ég gat þó ekki sætt við mig að ég hefði ekki rekist á hann einhvers staðar. Ég braut heilann óralengi um þetta. Ég var núna handviss um að hann væri annað hvort frá Bandaríkjunum eða Bretlandi. En ég var tregur við að ávarpa hann. Það pirraði mig óskaplega að geta ekki komið honum fyrir mig, eins og þegar maður reynir að muna eitthvert nafn sem maður hefur á fremsta hlunni en án árangurs.

Dagurinn leið.

Næsti morgunn rann upp. Hann varð að hádegi og síðan að kvöldi. Þetta var sunnudagur og plaza-ið var nú þéttsetnara en nokkru sinni fyrr. Borðin upp við húsveggina voru troðin. Eins og venjulega var rauðhærði betlarinn þarna, þessi niðurdrepandi þögla mannleysa í gauðslitnum tötrum og með dapurlegt svipmót. Hann stóð tveimur borðum frá mér og bað um ölmusu án þess að sýna svipbrigði eða segja nokkurt orð. Þá sá ég skyndilega lögreglumanninn, sem gerði stöku sinnum tilraunir til að halda öllum þessum flækingum frá almenningi, koma að honum og lemja hann þéttingsfast með svipu. Magur líkami hans kipptist til en að öðru leyti gaf hann ekki frá sér neitt sársaukahljóð eða önnur viðbrögð; það var eins og hann samþykkti bara svíðandi höggið eins og annan lífsins vanagang, og með hægum hreyfingum staulaðist hann burt. En þessi harkalega aðgerð lögreglumannsins hafði einnig komið höggi á minnið mitt og allt í einu mundi ég.

Ekki hvað hann hét, það er að segja, en allt annað. Hann hlýtur að hafa kannast við mig, því ég hef ekki breyst svo mikið í tuttugu ár, og það hefur verið ástæðan fyrir að hann stóð svo lengi fyrir framan borðið mitt daginn sem ég kom. Já, það voru liðin tuttugu ár síðan ég sá hann síðast. Það árið eyddi ég vetrinum í Róm og á hverju kvöldi var ég vanur að borða á veitingastað í Via Sistina þar sem maður gat fengið frábærar makkarónur og gott vín. Einn hópur af fastagestum voru breskir og bandarískir listnemar ásamt nokkrum rithöfundum, og við vorum vanir að sitja langt fram á kvöld í líflegum umræðum um bókmenntir og listir. Hann kom yfirleitt á staðinn í fylgd með vini sínum, einhverjum ungum málara. Þarna var hann aðeins ungur strákur, sennilega ekki eldri en tuttugu og tveggja; og leit nokkuð vel út með sín bláu augu og vel byggða nef og sitt rauða hár. Ég man eftir að hann talaði heilmikið um Mið-Ameríku, hann starfaði hjá ávaxtafyrirtæki þar um slóðir en hafði hætt þar til að gerast rithöfundur. Hann var ekki sérlega vinsæll meðal okkar því hann leit stórt á sig og við vorum ekki orðnir nógu þroskaðir til að umbera það. Honum fannst við vera bara smásíli í sjónum og hikaði ekki við að segja það. Það fór í taugarnar á okkur, en okkur grunaði þó í laumi að hann hefði kannski efni á því. Eða væri það nokkuð sennilegt að hin meinta snilligáfa hans væri úr lausu lofti gripin? Hann hafði jú fórnað öllu fyrir ritstörfin. Hann trúði svo sterkt á sjálfan sig að það hafði áhrif á þá sem hann umgengst.

Ég minntist andagiftarinnar, þróttsins, óbilandi traustsins og sjálfsálitsins. Það var nær fáránlegt að hugsa til þess að þetta væri sami maðurinn, og samt var ég svo viss um það. Ég stóð upp, borgaði drykkinn og fór út á plaza-ið að finna hann. Hugsanir mínar voru í uppnámi; satt best að segja var ég alveg steinhissa. Ég hafði hugsað af og til hvar hann gæti verið niðurkominn í dag og að sjálfsögðu aldrei grunað að hann lifði við þessar ömurlegu aðstæður. Það eru hundruðir ef ekki þúsundir ungs fólks sem stinga sér í hina djúpu laug listaheimsins með bjartan vonarglampa í augum; en í flestum tilvikum verður það að sætta sig við meðalmennskuna og og finna sér mátulega hillu í lífinu. En þetta var hræðilegt. Ég spurði sjálfan mig hvað hefði eiginlega gerst. Hvaða vonir hefðu farið forgörðum, hvers konar vonbrigði hefðu brotið hann niður og hvaða týndu tálsýnir malað hann mélinu smærra. Ég spurði sjálfan mig hvort eitthvað væri hægt að gera. Ég gekk um torgið. Hann var ekki við borðin og það var engin von um að finna hann í mannþrönginni í kringum hljómsveitina. Nú fór að skyggja og ég var smeykur um að missa endanlega af honum. Síðan fór ég fram hjá kirkjunni og þar sat hann á tröppunum. Ég get varla lýst því hversu veikburða hann leit út. Örlögin höfðu sett hann á píslarbekk, teygt hann og togað til hins ítrasta og síðan fleygt honum blóðugum á þessar tröppur. Ég gekk að honum.

“Manstu eftir Róm?” spurði ég.

Hann hreyfði sig ekki. Hann svaraði ekki. Það var engu líkara en ég stæði ekki þarna. Bláu og tómlegu augun hans horfðu letilega í átt að gömmunum sem görguðu og rifust um eitthvað á neðstu kirkjuþrepunum. Ég vissi ekki hvað ég átti að gera. Svo ég tók gulan peningaseðil úr vasanum og lét í lófa hans. Hann leit ekki á hann. En hönd hans hreyfðist ofurlítið, beinaberu fingurnir lukust um seðilinn og krumpuðu hann saman; hann gerði litla kúlu úr honum og eftir að hafa rúllað henni á þumalfingurinn skaut hann kúlunni út í loftið í átt að gömmunum. Ég sneri mér óafvitandi við og sá einn af þeim ná í kúluna og flögra burt með hana í gogginum ásamt tveimur öðrum. Þegar ég sneri mér aftur til baka var maðurinn horfinn.

Ég var þrjá daga í viðbót í Vera Cruz. Ég sá hann aldrei aftur.

Ugluspegill rýnir í skólana

2005-04-24T13:14:00.000-07:00

Hér ætlar Ugluspegill ekki að lofa hin gullnu ár grunnskólans eða hið saklausa iðjuleysi æskunnar. En eftir að hann rambaði inn á síður hjá nokkrum af grunnskólum landsins fór hann að velta því fyrir sér muninn á einkareknum skólunum og þeim ríkisreknu.

Sjálfur var Ugluspegill í einkaskóla öll sín ár utan það síðasta, og hefur honum alltaf þótt fróðlegt þegar hann rifjar upp grunnskólaár sín að bera saman þessar tvær stofnanir. Hann ákvað því að fara inn á heimasíðu hjá einhverjum einkaskóla og kynna sér markmið og sérstöðu hans. Tjarnarskóli varð fyrir valinu, en samkvæmt heimasíðu hans "er [skólinn] rekinn sem einkahlutafélag."

Skólinn er talsvert ungur, stofnaður 1985 og hefur alla tíð haft það að leiðarljósi "að nemendum og starfsfólki líði vel í skólanum, þjálfa nemendur í sjálfstæðum vinnubrögðum, stuðla að heilbrigðum lífsháttum" og svo framvegis. Við fyrstu sýn virðist ekkert öðruvísi við þennan skóla en þegar nánar er rýnt í starfshætti hans kemur ýmislegt í ljós.

"Allt frá stofnun skólans (1985) hefur mannræktin verið stunduð af kappi í skólanum. Allir starfsmenn skólans hafa meðvitað hlúð að þessum þætti sérstaklega í öllum daglegum samskiptum en einnig í sérstökum kennslustundum í öllum bekkjum undir nafninu “mannrækt”. Í nýjustu Aðalnámskrá grunnskóla hefur hliðstæð iðja hlotið nafnið “lífsleikni”."

Aha! Þetta er áhugavert. Tjarnarskóli var semsagt brautryðjandi í þeirri lífsleiknikennslu sem nú er höfð í öllum grunnskólum landsins og er Ugluspegli svo ofarlega í sínum æskuminningum. Þetta er gott dæmi um það þegar ríkisreknir skólar taka upp vinnuhætti og aðferðir þeirra einkareknu. Lífsleikni er að sjálfsögðu mikilvægt fag og er í raun furðulegt að henni skuli ekki hafa verið hampað meira en raun ber vitni, miðað við þá áherslu sem lögð er á að undirbúa nemendur sína sem best fyrir lífið.
Höldum áfram. Á vefsíðunni má einnig lesa:

"Í 8. og 9. bekk eru kennslustundir í framsögn og ræðumennsku."

Þetta líst Ugluspegli á. Alla þá sem hafa þurft að koma fram fyrir hóp af fólki, halda ræðu eða annað þvíumlíkt hafa einhvern tímann rekið í vörðurnar og sopið af hinum beiska drykk reynsluleysisins. Það er í raun fáránlegt að eftir tíu ára skólagöngu hafi unglingarnir útskrifuðu enga markverða reynslu af því að tala fyrir framan aðra og koma fram. Þó þeir séu stútfullir af þekkingu og menntun skuli vanta þann hæfileika að hafa sjálfsöryggi fyrir framan ókunnuga.
En það er ekki öllum gefið. Næsta atriði á þessum einkennalista Tjarnarskóla gefur ríkisreknu skólunum hins vegar þétt spark í rassinn:

"Í 10. bekk eru kennslustundir undir nafninu “menntun og störf” (me.st) og nemendur fá einnig fjármálafræðslu."

Ugluspegill varð sjálfráða á dögunum með því frelsi og þeirri ábyrgð sem fylgdi. Þegar hann fór í banka um daginn og ræddi þar við þjónustufulltrúa sinn lagði Ugluspegill spilin á borðið og viðurkenndi að hann skildi ekki helming þeirra orða og atriða sem þjónustufulltrúinn hugðist fræða hann um. Hann var einfaldlega ósynt fatlafól í hinum stormasama sjó fjármálaheimsins og fékk engan kút né kork til að halda sér á floti. Þegar foreldrar Ugluspegils lýstu yfir óánægju sinni á því að hann vissi ekki meiningu orða eins og víxill, yfirdráttarheimild, svardagi eða verðtrygging spariinneigna lagðist hann undir feld og kynnti sér þau mál öll. Því ef maður gerir það ekki sjálfur, hver á þá að gera það? Skólarnir?
Ugluspegill er handviss um að þarna úti í hinum óstyrka heimi unglinga á mörkum sjálfræðis fyrirfinnist stór hópur ungs fólks sem hafi heldur ekki hugmynd um ofantöld orð vegna þess að þeim hafi einfaldlega aldrei verið kennt neitt hvað varðar fjármál. Og þau sem þykjast vita meiningu þeirra, setjist niður og spyrjið ykkur sjálf hvort þið gerið það í raun.
Fjármálafræðsla er greinilega það sem vænta má í ríkisreknu grunnskólana á næstu árum. Miðað við hvað lífsleiknin hlaut góðar viðtökur væri þessi fræðsla auðfúsugestur í allar námsskrár.

En hvers vegna að líta á alla ríkisreknu skólana sem eitt stórt bákn? Það er ekki eins flókið og það sýnist. Ugluspegill heimsótti fleiri heimasíður. Hann byrjaði á heimasíðu Vesturbæjarskóla(sem er í umsjá ríkisins).

Þessi upptalning er að sjálfsögðu þörf og góð og nauðsynlegt að börnin í Vesturbæjarskóla tileinki sér þessi atriði. En sker Vesturbæjarskóli sig úr öðrum grunnskólum að því leyti að þeir leggi meiri áherslu á að innræta í börnum virðingu, jákvæðni, samkennd o.s.frv.?

Hérna er síðan Seljaskóli. Þar eru greinilega ekki alveg sömu gildi uppi á teningnum.

Ugluspegli finnst skemmtilegt að hver og einn skóli hafi sitt logo eða einkennistákn. Þetta er búið að gera við hvern einasta grunnskóla á landinu og skeyta einhverjum af þessum orðum úr hinum fjölbreytta orðabelg jákvæðra gilda fyrir neðan einkennistáknið. Austurbæjarskóli sérhæfir sig í fjölbreytileika og jákvæðni, Hlíðaskóli í eflingu þroska og þekkingu og svo framvegis. Algjört búllsjitt. Þótt Ugluspegill hafi að sjálfsögðu ekkert á móti þessum hlutum eða sérhæfingu grunnskólanna, þá efast hann stórlega um hvort þeir séu á borði sem í orði.

Eru grunnskólarnir eins og mennta- og framhaldsskólarnir eru í dag, hver og einn sérstakur og með sín einkenni? Hefðu hávær mótmæli heyrst ef ákveðið hefði verið að stytta grunnskólana um eitt ár í staðinn fyrir framhaldsskólana í nafni þess að verið væri að útrýma sérstöðu hvers og eins? Og hvað með þá einkareknu? Vilja ríkisreknu grunnskólarnir líkjast þeim einkareknu vegna þess hversu sniðugir og hugmyndaríkir þeir eru hvað varðar ný gildi og námsgreinar? Spegill spegill herm þú mér. Það þarf greinilega að leggjast undir fleiri feldi.

Nýjar brúðkaupshefðir

2005-04-23T13:01:00.000-07:00

Ugluspegill fékk nýverið veður af heldur nýstárlegum brúðkaupssiðum. Hér má sjá ástfangið par.

Við fyrstu sýn virðist ekkert óeðlilegt. Það er mjög hrifið hvort af öðru. En það er einmitt vandamálið. Þetta par langar til að staðfesta ást sína heitar en nokkrir aðrir hafa gert. Stelpan heitir Gillian og strákurinn Clive.

Gillian: Clive minn, við ættum nú kannski að fara að gifta okkur. Það eru komnir ellefu mánuðir síðan við byrjuðum að búa saman.
Clive: Já, ég veit það ástin mín, við höfum rætt þetta áður. Er ekki eitthvað sem liggur þér á hjarta?
Gillian: Jú Clive. Þú skilur, þegar maður og kona ákveða að byrja saman og búa saman...
Clive: Já...?
Gillian: Þá allt í einu...gerist eitthvað, svona á milli þessara persóna. Ég get ekki útskýrt það. Þau verða einhvern veginn partur af hvort öðru, og sameinast eins og yin og yan. Þess vegna, í staðinn fyrir venjulegan giftingarhring, langar mig til að biðja þig um annars konar staðfestingu á að þú elskir mig jafn heitt og ég geri þig.
Clive: Ég geri hvað sem er fyrir þig, elskan, þú veist það
Gillian: HVAÐ sem er? Því það sem mig langar að biðja þig um er að við bútum af fremsta hlutann af baugfingrunum okkar í sameiningu.
Clive: HAAA?
Gillian: Já. Ég er manneskja af holdi og og blóði, og þú ert manneskja af holdi og blóði. Þegar ég leita að einhverri staðfestingu á ást frá manneskju þá ert ekkert betra við hæfi en að fá staðfestingu á hennar eigin holdi. Hvað mundi hringur þýða fyrir okkur? Gerði það okkur eitthvað nánari eða samheldnari fyrir vikið? Ef við værum bæði með styttri baugfingur en annað fólk gerir það okkur svo...mikinn part af hvoru öðru. Hugsaðu um þetta frá heimspekilegu sjónarhorni Clive. Við megum aldrei aðskiljast. Baugfingurinn gerir þetta enn þá táknrænna. Til fjandans með hefðbundna brúðkaupssiði.

Og þetta gerðu þau. Drukku mikið af viskíi til að deyfa sársaukann, svo stilltu þau sér upp á móti hvort öðru og bitu fingurna af. Í nafni ástarinnar. Ugluspegill dáist að hjónunum ungu og óskar þeim velfarnaðar í lífinu.

En þetta vekur upp ýmsar áleitnar spurningar. Hvað getur ein manneskja átt mikið í einhverri annarri? Hvenig hættir hluti af manni sjálfum að vera hlutur af manni sjálfum og fer að vera eitthvað annað? (Ugluspegill mælir þó ekki með þessari pælingu á næstu klósettferð.) Og umfram allt, hvers vegna eru brúðkaupssiðir nútímans eins og þeir eru?
Ugluspegill hvetur lesendur sína til að ræða málin í commentakerfinu. Hann mun síðan halda áfram að spegla hinar skrýtnustu hliðar samfélagsins á þessa bloggsíðu. Fylgist með.

Ugluspegill

2005-04-22T12:56:00.000-07:00

Hér hefur Ugluspegill upp rödd sína. Hann mun tyrfa, nöldra, hrósa, þvaðra, slúðra, fjasa og kasta skít. Ugluspegli er einkum lagið að hneyksla samferðamenn sína þótt dæmi séu um hið gagnstæða. Rétt eins og segir í Völuspá:

Munu ósánir
akrar vaxa,
böls mun alls batna,
Ugluspegill mun koma.

Hér mun allt böl batna. Refilstigu reikað hefir Ugluspegill, en ekki lengur. Hann mun endurvarpa tíðarandanum og mannlífinu á síðu þessa. Og ólíkt mörgu öðru má sjá allt í Ugluspeglinum, líka hinn slæma tíðaranda eða hið vonda mannlíf. Það gerir hlutina áhugaverða.